Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan'ın partisi Barış Sivil Anlaşması'nın 20 Haziran 2021 erken genel seçimlerinde kazandığı zafer, ülkede siyasi istikrarı yeniden tesis ederken, Türkiye ve Azerbaycan ile normalleşme sürecinin önünü açabilir. Ancak Paşinyan'ın bu hedefe ulaşması için aşması gereken ciddi anayasal ve siyasi engeller bulunuyor. Seçim sonuçları Paşinyan'ı güçlendirse de, Dağlık Karabağ sorununun çözümü ve sınır anlaşmazlıkları konusunda atılacak adımlar, bölgesel dengeleri doğrudan etkileyecek.
Paşinyan'ın zaferi ve bölgesel yansımaları
Paşinyan, yüzde 54 oy oranıyla parlamentoda çoğunluğu elde ederek yeniden başbakan seçildi. Bu sonuç, Kasım 2020'de Azerbaycan'la imzalanan ateşkes anlaşmasının ardından yaşanan siyasi krizin ardından geldi. Paşinyan, seçim kampanyasında Türkiye ve Azerbaycan ile ilişkileri normalleştirme sözü verdi. Ancak Ermenistan Anayasası'nda yer alan Dağlık Karabağ'ın bağımsızlığına atıfta bulunan maddeler, bu sürecin önündeki en büyük engel olarak görülüyor. Ayrıca, muhalefet partileri Paşinyan'ın Karabağ konusunda taviz vereceğini iddia ederek anlaşmaları bloke edebilir.
Türkiye ve Azerbaycan ile normalleşme süreci
Paşinyan, Azerbaycan'la sınır anlaşmazlıklarının çözümü ve Türkiye ile diplomatik ilişkilerin yeniden tesis edilmesi için somut adımlar atmayı planlıyor. Türkiye, Ermenistan'la ilişkilerin normalleşmesini, Azerbaycan'la barış anlaşmasına bağlıyor. 2020'deki Karabağ savaşı sonrası imzalanan ateşkes, sınırların belirlenmesini öngörüyor ancak Ermenistan'daki mevcut anayasal çerçeve, bu düzenlemelere uyumu zorlaştırıyor. Uzmanlar, Paşinyan'ın anayasa değişikliği için referanduma gitmesi gerekebileceğini belirtiyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Paşinyan'ın zaferi, Türkiye'nin Güney Kafkasya'da istikrar arayışı açısından önemli bir fırsat penceresi sunuyor. Türkiye, Azerbaycan'la Zengezur Koridoru projesi ve enerji hatları gibi stratejik işbirliklerini hayata geçirmek için Ermenistan'ın işbirliğine ihtiyaç duyuyor. Normalleşme, Türkiye'nin bölgedeki nüfuzunu artırabilir ve İran'ın etkisini dengeleyebilir. Ancak anayasal engeller ve Karabağ sorununun çözümsüzlüğü, bu süreci yavaşlatabilir. Anlaşma sağlanırsa, Türkiye için ekonomik ve diplomatik kazanımlar büyük olacaktır; aksi takdirde mevcut gerginlik devam edecektir.