İsrail’in, İran’da rejim değişikliği amacıyla eski Cumhurbaşkanı Mahmud Ahmedinejad’ı yeniden iktidara taşımak için gizli bir plan hazırladığı, ancak bu planın başarısızlıkla sonuçlandığı ortaya çıktı. Planın perde arkasında, İsrail istihbaratının İran içindeki muhalif gruplarla işbirliği yaparak Ahmedinejad’ı 2025 seçimlerinde aday göstermeyi ve mevcut yönetimi devirmeyi hedeflediği iddia ediliyor. Ancak plan, İran güvenlik güçlerinin erken müdahalesi ve uluslararası kamuoyunun tepkisiyle suya düştü. Kaynaklar, bu girişimin İsrail’in uzun süredir devam eden İran rejimini değiştirme stratejisinin bir parçası olduğunu belirtiyor.
Planın Arka Planı ve Detayları
İsrail’in İran’da rejim değişikliği planı, aslında uzun yıllardır Mossad’ın öncelikli hedefleri arasında yer alıyor. 2023 yılında başlatıldığı belirtilen bu özel plan, İran’ın nükleer programı ve bölgesel politikalarına karşı bir alternatif oluşturmayı amaçlıyordu. Plan kapsamında, İran’daki eski cumhurbaşkanı Mahmud Ahmedinejad’ın, mevcut rejime karşı bir alternatif olarak desteklenmesi ve 2025 cumhurbaşkanlığı seçimlerinde aday gösterilmesi öngörülüyordu. Ancak Ahmedinejad, 2005-2013 yılları arasında cumhurbaşkanlığı yapmış ve özellikle nükleer müzakerelerdeki sert tutumuyla tanınıyordu. İsrail, onun yeniden iktidara gelmesiyle İran’ın nükleer politikasının daha da sertleşeceğini ve uluslararası toplumla gerilimin artacağını hesaplamıştı. Fakat bu plan, İran istihbaratının bir ihbar üzerine harekete geçmesiyle deşifre oldu. İran güvenlik güçleri, Ahmedinejad’a yakın olduğu iddia edilen bir grup muhalifi tutuklarken, planda kullanılan mali kaynakların büyük kısmına el koydu. Olayın ardından İsrail hükümetinden resmi bir açıklama gelmezken, İran devlet medyası planı ‘siyonist bir komplo’ olarak nitelendirdi.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Bu başarısız plan, İsrail-İran geriliminin yeni bir boyut kazandığını gösteriyor. İsrail’in İran’da rejim değişikliği için bu tür gizli operasyonlara başvurması, iki ülke arasındaki vekalet savaşının doğrudan müdahaleye dönüşme riskini artırıyor. Özellikle İran’ın nükleer programı ve bölgedeki milis güçleri üzerindeki etkisi, İsrail’i endişelendiriyor. ABD’nin bu plana dahil olup olmadığı ise henüz netlik kazanmış değil. Ancak uzmanlar, İsrail’in bu tür girişimlerinin bölgede yeni bir istikrarsızlık dalgası yaratabileceği konusunda uyarıyor. İran ise bu olayı, Batı’nın rejim değişikliği çabalarının bir kanıtı olarak kullanarak iç kamuoyunda meşruiyetini güçlendirebilir. Ayrıca bu gelişme, İran’ın nükleer müzakerelerdeki pozisyonunu daha da sertleştirebilir. Türkiye gibi bölge ülkeleri, İsrail-İran geriliminin bir sıcak çatışmaya dönüşmemesi için diplomatik girişimlerde bulunabilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu gelişme, Türkiye’nin güney ve doğu sınırlarında istikrarı doğrudan etkileyebilecek potansiyele sahiptir. İran’da rejim değişikliğine yönelik herhangi bir girişim, Türkiye’yi iki önemli komşusu arasında bir krize sürükleyebilir. Türkiye, İran ile enerji ticareti ve sınır güvenliği konularında işbirliği yaparken, İsrail ile de son dönemde normalleşme adımları atmıştır. Bu nedenle Ankara’nın, İsrail’in rejim değişikliği planlarına destek vermemesi ve bölgesel istikrarı korumak için arabuluculuk yapması beklenir. Aksi halde, Suriye ve Irak’taki dengeler de olumsuz etkilenebilir.
