İsrail Savunma Kuvvetleri'ne ait askerler ve iki adet Merkava ana muharebe tankı, Suriye'nin güneybatısındaki Kuneytra şehri yakınlarında devriye gezerken görüntülendi. Görüntüler, bölgedeki yerel kaynaklar tarafından kaydedilirken, İsrail'in Golan Tepeleri'ndeki varlığını pekiştirme çabalarının bir parçası olarak yorumlanıyor. Kuneytra, 1973 Yom Kippur Savaşı'ndan bu yana fiilen askerden arındırılmış bir tampon bölge statüsünde bulunuyor. Ancak son yıllarda İsrail, Suriye iç savaşı nedeniyle bölgede artan istikrarsızlığı gerekçe göstererek askeri varlığını artırmış durumda.
Gelişmenin arka planı
İsrail'in Kuneytra civarındaki bu son askeri hareketliliği, Suriye'nin kuzeyinde Türkiye'nin gerçekleştirdiği operasyonlarla aynı döneme denk geliyor. Uzmanlar, İsrail'in bu hamlesiyle Golan Tepeleri'ndeki egemenlik iddiasını güçlendirmeyi ve İran destekli milislerin bölgeye sızmasını engellemeyi amaçladığını belirtiyor. İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu daha önce yaptığı açıklamalarda, Suriye'nin güneyinde İran'a bağlı güçlerin konuşlanmasına izin vermeyeceklerini vurgulamıştı. Görüntülerdeki tankların, İsrail'in sınır ötesi operasyonlarda kullandığı modernize edilmiş Merkava Mk4 modeli olduğu tahmin ediliyor.
Bölgesel ve küresel boyut
Bu gelişme, Suriye'deki iç savaşın sona ermesinin ardından bölgesel güçler arasındaki rekabetin yeniden şekillendiği bir dönemde yaşanıyor. Rusya'nın Ukrayna'ya odaklanması, ABD'nin bölgeden kısmen çekilmesi ve İran'ın nüfuz mücadelesi, İsrail'e Suriye'de daha aktif bir askeri politika izleme alanı tanıyor. Öte yandan, Birleşmiş Milletler'in 1974 tarihli ateşkes anlaşması kapsamında oluşturulan BM Gözlemci Gücü (UNDOF), bölgedeki tarafsızlığı korumaya çalışsa da İsrail'in bu tür adımları uluslararası hukuk açısından tartışmalara yol açıyor. Arap Birliği ve bazı Batılı ülkeler, İsrail'in Golan'daki ilhakını tanımazken, ABD eski Başkanı Donald Trump döneminde bu bölgeyi İsrail toprağı olarak tanımıştı.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Suriye'nin toprak bütünlüğünü savunan bir dış politika izliyor ve İsrail'in Golan Tepeleri'ndeki ilhakını tanımıyor. Bu gelişme, Türkiye'nin Suriye'nin kuzeyinde PKK/YPG'ye karşı yürüttüğü operasyonlarla paralellik gösteriyor; her iki ülke de kendi güvenlik kaygılarıyla sınır ötesi hareketlilik yapıyor. Ancak Türkiye'nin bu duruşu, İsrail ile ilişkilerde yeni bir krize yol açmayabilir; zira iki ülke arasında enerji ve istihbarat alanlarında iş birliği devam ediyor. Bölgesel istikrarsızlığın derinleşmesi, Türkiye'nin Suriye'den kaynaklanan göç ve güvenlik tehditleriyle mücadelesini zorlaştırabilir.
