Yemen'de İran'ın desteklediği Husiler, Perşembe günü tarihi Moka liman kentinin kontrolünü ele geçirdi. Dört Yemen hükümeti askeri kaynağına göre, bu hamle Husilere dünyanın en önemli deniz ticaret yollarından biri olan Bab el-Mendeb Boğazı üzerinde daha fazla kaldıraç sağladı. Husiler, stratejik Re... (kaynak metin kesildi) bölgelerine saldırılar düzenliyordu.
Moka'nın Stratejik Önemi ve Husilerin İlerleyişi
Moka, Kızıldeniz kıyısında, Bab el-Mendeb Boğazı'nın yaklaşık 100 kilometre doğusunda yer alan tarihi bir liman kenti. Uzun yıllar Yemen'in kahve ticaretinin merkezi olan Moka, aynı zamanda stratejik bir deniz üssü konumunda. Husilerin burayı ele geçirmesi, Yemen hükümeti ve Suudi Arabistan liderliğindeki koalisyon için ciddi bir kayıp anlamına geliyor.
Yemen hükümeti askeri kaynakları, Husilerin Moka'ya yönelik saldırılarını yoğunlaştırdığını ve kentin kontrolünü tamamen sağladığını belirtti. Husiler, son aylarda Kızıldeniz'de ticari gemilere yönelik saldırılarını artırmış, Bab el-Mendeb Boğazı'ndan geçen uluslararası deniz trafiğini tehdit etmişti. Bu son hamle, Husilerin boğaz üzerindeki etkisini daha da pekiştiriyor.
Moka'nın düşmesi, Yemen iç savaşında bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor. Husiler, 2014'ten bu yana başkent Sanaa ve çevresini kontrol ediyor. Ancak son yıllarda stratejik liman kentlerine yönelik operasyonlarını artırmış durumda. Moka'nın kaybı, Yemen hükümeti ve müttefiklerinin Kızıldeniz kıyısındaki varlığını zayıflatabilir.
Bab el-Mendeb Boğazı ve Küresel Ticaret
Bab el-Mendeb Boğazı, Kızıldeniz'i Aden Körfezi'ne bağlayan ve Avrupa ile Asya arasındaki en kısa deniz yolunu oluşturan kritik bir geçiş noktası. Dünya deniz ticaretinin yaklaşık %12'si bu boğazdan geçiyor. Günlük ortalama 6-7 milyon varil petrol ve milyarlarca dolarlık ticari mal taşınıyor.
Husilerin boğaza yakın bölgelerde kontrolü sağlaması, küresel enerji ve ticaret güvenliği açısından endişe yaratıyor. Son aylarda Husilerin füze ve insansız hava araçlarıyla ticari gemilere yönelik saldırıları, birçok armatörün rotasını değiştirmesine neden oldu. Bu durum, nakliye maliyetlerini artırarak küresel enflasyon üzerinde baskı oluşturuyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bab el-Mendeb Boğazı'ndaki istikrarsızlık, Türkiye'nin deniz ticaret yolları güvenliği açısından doğrudan önem taşıyor. Türk ihracat ve ithalatının önemli bir kısmı Süveyş Kanalı ve Kızıldeniz üzerinden gerçekleşiyor. Husilerin boğazı kontrol etmesi veya tehdit etmesi, Türk gemilerinin güvenliğini riske atabilir ve ticaret maliyetlerini artırabilir. Ayrıca Türkiye, Yemen'deki krize siyasi çözüm bulunması için diplomatik çaba gösteriyor. Bölgedeki tırmanma, Türkiye'nin enerji arz güvenliği ve ticaret rotaları üzerinde olumsuz etkiler yaratabilir. Bu nedenle Türkiye, Kızıldeniz'deki gelişmeleri yakından takip ediyor ve uluslararası aktörlerle işbirliğini sürdürüyor.
