Rusya'nın Ukrayna genelinde liman ve depolara yönelik gece saatlerinde düzenlediği İHA saldırılarında en az dokuz kişi hayatını kaybetti. Saldırılar, Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy'nin bu hafta Moldova'dan ayrılırken uçağının bir İHA tarafından hedef alınma girişiminin ortaya çıkmasından kısa süre sonra gerçekleşti. Ukrayna Hava Kuvvetleri, gece boyunca çok sayıda İHA'nın farklı bölgelere yönlendirildiğini, hava savunma sistemlerinin bir kısmını düşürdüğünü ancak sivil altyapının isabet aldığını bildirdi.
Saldırıların ayrıntıları ve hedefler
Rus kuvvetleri, gece boyunca Ukrayna'nın güneyindeki liman kentleri ile orta ve batı bölgelerindeki lojistik merkezlerini hedef aldı. Yetkililer, Odesa, Mikolayiv ve Dnipro çevresinde depolama tesislerinin vurulduğunu, liman altyapısında hasar oluştuğunu açıkladı. Saldırılarda en az dokuz kişinin öldüğü, onlarca kişinin yaralandığı belirtildi. Ukrayna Acil Durum Servisi, yangınlara müdahale edildiğini ve arama kurtarma çalışmalarının sürdüğünü duyurdu.
Ukrayna Hava Kuvvetleri Sözcüsü Yuriy Ihnat, "Düşman, gece boyunca İran yapımı Shahed-136 tipi kamikaze İHA'lar ve çeşitli seyir füzeleriyle saldırdı. Hava savunmamız önemli bir kısmını etkisiz hale getirdi ancak ne yazık ki sivil hedefler isabet aldı" dedi. Rusya Savunma Bakanlığı ise yaptığı açıklamada, saldırıların Ukrayna'nın askeri lojistik altyapısını hedef aldığını öne sürdü; ancak sivil kayıplara ilişkin herhangi bir bilgi paylaşmadı.
Zelenskiy'nin uçağına yönelik girişim
NTV televizyonunun haberine göre, Zelenskiy'nin bu hafta Moldova'dan ayrıldığı sırada uçağı bir İHA tarafından hedef alınma girişimiyle karşı karşıya kaldı. Olayda herhangi bir hasar meydana gelmedi ve Zelenskiy yolculuğunu güvenli şekilde tamamladı. Ukrayna istihbarat kaynakları, söz konusu İHA'nın Rus kuvvetleri tarafından yönlendirildiğini değerlendiriyor. Bu gelişme, savaşın seyrinde kritik isimlere yönelik suikast girişimlerinin arttığına işaret ediyor.
Zelenskiy, son haftalarda Batılı müttefiklerden daha fazla hava savunma sistemi talep ediyor. Ukrayna lideri, gece saldırılarının ardından yaptığı açıklamada, "Rusya her gece terör estiriyor. Dünya bu teröre karşı birlik olmalı. Partnerlerimizden hava savunma kapasitemizi güçlendirmelerini bekliyoruz" ifadelerini kullandı.
Uluslararası tepkiler ve bölgesel yansımalar
Avrupa Birliği Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Josep Borrell, saldırıları kınayarak "Rusya'nın Ukrayna'nın tahıl ihracat altyapısını hedef alması, küresel gıda güvenliğini de tehdit ediyor" dedi. NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg ise müttefiklerin Ukrayna'ya desteğinin süreceğini yineledi.
Saldırılar, Ukrayna'nın tahıl koridoru anlaşmasının askıya alınmasının ardından liman altyapısına yönelik artan baskıyı gözler önüne seriyor. Birleşmiş Milletler verilerine göre, Ukrayna'nın tahıl ihracatı son aylarda önemli ölçüde düştü; bu durum özellikle Afrika ve Orta Doğu'daki gıda fiyatlarını yukarı çekiyor.
Rusya'nın İHA saldırıları, savaşın seyrinde yeni bir aşamaya işaret ediyor. Uzmanlar, Moskova'nın kış ayları öncesinde Ukrayna'nın enerji ve lojistik altyapısını çökertmeyi hedeflediğini belirtiyor. Ukrayna ordusu ise karşı taarruzunu sürdürüyor; ancak hava savunma eksikliği nedeniyle sivil kayıplar artıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Karadeniz'e kıyıdaş bir ülke olarak Türkiye'yi doğrudan ilgilendiren bu saldırılar, Montrö Boğazlar Sözleşmesi çerçevesinde bölgedeki dengeleri etkiliyor. Ukrayna limanlarının vurulması, Türkiye üzerinden yapılan tahıl ve gıda ticaretini sekteye uğratabilir; bu da hem ekonomik hem de insani açıdan risk oluşturuyor. Ayrıca İHA saldırılarının sıklaşması, Türkiye'nin savunma sanayii ihracatı ve Karadeniz'deki güvenlik politikaları açısından yeni değerlendirmeleri gündeme getirebilir. Ankara'nın hem Kiev hem Moskova ile diyalog kanallarını açık tutma çabası, bu tür saldırıların ardından daha da zorlaşabilir.
