Hamas'ın Gazze'deki 20 yıllık iktidar dönemi, 2006'daki sürpriz seçim zaferiyle başlayıp 2026'da siyasi yönetimden çekilmesiyle sona eriyor. Bu süreç, Filistin siyasetinde derin kırılmalara, bölgesel istikrarsızlığa ve insani krizlere sahne oldu. İşte Hamas'ın Gazze'deki iktidarının kilometre taşları, seçimden siyasi çıkışa kadar uzanan kronolojisi.
Gelişmenin Arka Planı: Seçim Zaferinden Yönetime
2006 yılında Filistin'de yapılan genel seçimler, bölge siyasetinde bir dönüm noktasıydı. Hamas, sürpriz bir şekilde Filistin Kurtuluş Örgütü'nün (FKÖ) geleneksel gücü El Fetih'i geride bırakarak Meclis'te çoğunluğu kazandı. Uluslararası toplumun tepkisi sert oldu; Hamas'ı terör örgütü olarak niteleyen Batılı ülkeler, Filistin Yönetimi'ne yönelik yardımları kesti. Bu durum, Filistin iç siyasetindeki gerginliği artırdı.
2007 yılında Hamas ile El Fetih arasında silahlı çatışmalar patlak verdi ve Hamas, Gazze Şeridi'nin kontrolünü tamamen ele geçirdi. El Fetih ise Batı Şeria'da yönetimi sürdürdü. Bu bölünme, Filistin davasını zayıflattı. Hamas, Gazze'de kendi yönetimini kurarken İsrail, Gazze'ye kara, hava ve deniz ablukası uygulamaya başladı. Abluka, bölgede insani krizi derinleştirdi, ekonomiyi çökertti ve işsizliği artırdı.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Hamas'ın iktidarı boyunca İsrail ile birçok kez çatışmaya girdi. 2008-2009, 2012, 2014 ve 2021 yıllarında büyük çaplı savaşlar yaşandı. Her çatışma, binlerce sivilin ölümüne ve Gazze'nin altyapısının harabeye dönmesine yol açtı. Mısır ve Katar gibi ülkeler, zaman zaman ateşkes müzakerelerinde arabuluculuk yaptı. Son yıllarda Hamas'ın İsrail'den siyasi tavizler koparamaması ve Filistin içinde uzlaşma sağlayamaması, örgütün popülaritesini düşürdü.
2023 yılında Hamas'ın İsrail'e yönelik Aksa Tufanı adlı saldırısı, bölgesel dengeleri altüst etti. İsrail'in Gazze'ye yönelik askeri operasyonları 2025'e kadar sürdü ve Hamas'ın askeri kanadını neredeyse yok etti. Bu süreçte ABD ve Batılı ülkeler, Hamas'ın siyasi olarak da izole edilmesi için baskı yaptı. 2026 yılında Hamas, yönetimden çekilme kararı alarak Filistin Yönetimi ile birleşme sürecini başlattı.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Hamas ile ilişkilerinde denge politikası izlese de örgütün siyasi kanadına ev sahipliği yapması zaman zaman eleştirilere neden oldu. Hamas'ın Gazze yönetiminden çekilmesi, Türkiye'nin Filistin politikasında yeni bir dönemi başlatabilir. Bu gelişme, El Fetih ile Hamas arasında uzlaşmanın önünü açabilir ve Türkiye'nin iki grubu bir araya getirme çabalarına katkı sağlayabilir. Ayrıca Gazze'nin yeniden inşası sürecinde Türk firmaları için müteahhitlik ve altyapı projeleri gibi ekonomik fırsatlar doğabilir. Türkiye, bölgede istikrarın sağlanması halinde Doğu Akdeniz'deki enerji ve ticaret koridorlarında daha etkin rol oynayabilir.