Altın fiyatları, İsrail ile İran arasında karşılıklı füze saldırılarının sona erdirilmesi konusunda varılan mutabakatın ardından yatay bir seyir izliyor. Uluslararası piyasalarda ons başına 2.600 dolar seviyesinde işlem gören değerli maden, Orta Doğu’daki çatışmanın tırmanma riskini azaltan bu gelişmeyle birlikte yatırımcıların güvenli liman talebindeki istikrarı yansıtıyor. Anlaşma, bölgesel savaşın sona erdirilmesine yönelik diplomatik çabaları baltalayan saldırıların durdurulmasını öngörüyor.
Gelişmenin arka planı
İsrail ve İran arasındaki mutabakat, yaklaşık üç hafta süren karşılıklı hava saldırılarının ardından geldi. Taraflar, barış görüşmelerini tehlikeye atan bu saldırıları sonlandırmayı kabul etti. Geçtiğimiz haftalarda İran’ın İsrail’e yönelik insansız hava aracı ve füze saldırılarına, İsrail de Tahran’daki askeri tesisleri vurarak yanıt vermişti. Bu çatışma, İran’ın nükleer programı konusundaki gerilimlerin yanı sıra Gazze ve Lübnan’daki vekil güçler aracılığıyla yürütülen dolaylı savaşın doğrudan bir çatışmaya dönüşmesi riskini artırmıştı.
Altın fiyatları, çatışma süresince yüzde 2’nin üzerinde yükselmiş ve jeopolitik belirsizlik nedeniyle güvenli liman talebini artırmıştı. Ancak mutabakat haberiyle birlikte, altın kazançlarının bir kısmını geri verdi. Analistler, bu düşüşün sınırlı olduğunu çünkü kalıcı bir barış anlaşmasına henüz ulaşılamadığını belirtiyor. Dolayısıyla piyasalar temkinli bir iyimserlik sergiliyor.
Bölgesel ve küresel boyut
Bu anlaşma, Orta Doğu’daki geniş çaplı bir savaşın önlenmesi açısından kritik bir adım olarak değerlendiriliyor. İran’ın nükleer programına yönelik Batılı ülkelerle yürütülen müzakereler ve İsrail’in güvenlik kaygıları, çatışmanın temel nedenlerini oluşturuyor. Ayrıca, Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri gibi Körfez ülkeleri, bölgesel istikrarın sağlanması için arabuluculuk çabalarını sürdürüyor. Küresel düzeyde ise, bu mutabakat enerji piyasalarını da rahatlattı. Petrol fiyatları, Hürmüz Boğazı’nın güvenliği ve Suudi Arabistan’ın üretim politikalarına ilişkin endişelerin azalmasıyla birlikte yüzde 1,5 oranında geriledi. Yatırımcılar, Orta Doğu’daki jeopolitik risk priminin düşmesiyle birlikte riskli varlıklara yönelirken, altın gibi güvenli liman varlıklardan çıkış hızlandı.
Türkiye Açısından Değerlendirme
İsrail-İran mutabakatı, Türkiye’nin enerji güvenliği ve dış ticareti açısından olumlu bir gelişmedir. Türkiye, doğalgaz ve petrol ithalatının önemli bir kısmını Orta Doğu ve İran üzerinden sağlamaktadır. Gerilimin düşmesi, enerji maliyetlerinin kontrol altına alınmasına ve cari açığın azaltılmasına katkı sağlayabilir. Ayrıca, Türkiye’nin İran ve İsrail ile yürüttüğü diplomatik ilişkilerde istikrar arayışı, Ankara’nın bölgesel arabuluculuk rolünü güçlendirme potansiyeli taşımaktadır. Ancak, İran’ın nükleer programı ve vekil güçler meselesi çözülmedikçe, uzun vadeli riskler devam edecektir. Türkiye, bu süreçte hem ticari hem de diplomatik çıkarlarını dengelemek zorunda kalacaktır.
