ABD’de yaşayan bir kişi, yaşlanan anne ve babası için evini 170 bin dolar harcayarak yenilemeye karar verdi. Ancak aklında önemli bir soru var: Bu harcamaların bir kısmı vergiden düşülebilir mi? Özellikle annesinin engelli olması nedeniyle yapılan tadilatların maliyetinin en az yarısının vergi avantajı sağlayıp sağlamadığını merak ediyor. Uzmanlara göre, belirli koşullar altında evde bakım ve erişilebilirlik düzenlemeleri tıbbi harcama olarak kabul edilebiliyor ve vergi indirimine konu olabiliyor. Ancak bu süreç, katı IRS kuralları ve belgelendirme gereklilikleri nedeniyle oldukça karmaşık.
Vergi avantajı için hangi şartlar gerekiyor?
ABD Vergi Dairesi (IRS), tıbbi harcamaların düzeltilmiş brüt gelirin (AGI) %7,5’ini aşan kısmının indirilebilmesine izin veriyor. Ev tadilatları, eğer bir doktor tarafından hastanın tıbbi durumu için gerekli görülürse ve tadilatın asıl amacı tıbbi bakım ise, bu kapsama girebiliyor. Örneğin, tekerlekli sandalye rampası, genişletilmiş kapılar, alçaltılmış tezgahlar veya özel banyo düzenekleri gibi değişiklikler tıbbi harcama sayılabiliyor. Ancak evin genel değerini artıran yenilemeler (örneğin mutfak tadilatı) bu kapsam dışında kalıyor. Vergi mükellefi, tadilatın maliyeti ile evin değerindeki artış arasındaki farkı indirebiliyor. Ayrıca, tadilatın bir doktor tarafından yazılı olarak önerilmesi ve tüm faturaların saklanması gerekiyor.
Engelli bakımı ve medikal harcamaların sınırları
Engelli bir aile üyesi için yapılan harcamalar, sadece doğrudan tıbbi bakımı değil, aynı zamanda evde güvenli ve erişilebilir bir ortam sağlamak için yapılan düzenlemeleri de içerebiliyor. Ancak IRS, bu tür harcamaların “makul” olması ve tıbbi amacın açıkça belgelenmesi konusunda hassas. Örneğin, bir havuzun fizik tedavi için gerekli olduğu kanıtlanırsa indirilebiliyor, ancak genel kullanım için yapılan havuzlar kapsam dışı. Tadilatın ardından ev satıldığında, daha önce indirilen tutarlar sermaye kazancı hesaplamasına dahil edilebiliyor. Bu nedenle muhasebeciler, özellikle büyük tutarlı harcamalarda profesyonel danışmanlık alınmasını öneriyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye’de de benzer bir vergi düzenlemesi bulunmamakla birlikte, engelli bireylere yönelik evde bakım hizmetleri ve erişilebilirlik düzenlemeleri için çeşitli devlet destekleri mevcut. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, engelli yakını olan hanelere bakım ücreti ve evde bakım yardımı sağlıyor. Ancak doğrudan tadilat masraflarının vergiden düşülmesi gibi bir uygulama yok. ABD’deki bu tartışma, Türkiye’deki yaşlanan nüfus ve artan bakım ihtiyacı bağlamında, politikacıların benzer teşvikleri değerlendirmesi için bir örnek teşkil edebilir.