Kanada'nın en büyük şehri Toronto, kuzey Ontario'da devam eden yüzden fazla aktif orman yangınından yayılan yoğun dumanın etkisiyle adeta boğuluyor. 15 Temmuz 2023 itibarıyla dünyanın en kötü hava kalitesine sahip şehri konumuna gelen Toronto'da yetkililer, vatandaşlara zorunlu olmadıkça dışarı çıkmamaları çağrısı yapıyor. Hava kalitesi endeksi (AQI) 200'ün üzerine çıkarak 'çok sağlıksız' seviyeye ulaşan kentte, özellikle astım ve kalp rahatsızlığı olanlar ile yaşlılar ve çocuklar için uyarılar yapılıyor. Gökyüzünü tamamen kaplayan duman tabakası, güneşi bile görünmez kılarken, şehirdeki günlük yaşam neredeyse durma noktasına geldi.
Yangınların Boyutu ve Müdahale Çabaları
Kanada genelinde bu yıl rekor seviyede orman yangını yaşanıyor. Ülke çapında 9 milyon hektardan fazla alan kül olurken, bunun 2,5 milyon hektarı Ontario'da bulunuyor. Ontario eyaletinde halen 109 aktif yangın söndürülemedi, bunlardan 47'si kontrol altına alınamadı. Quebec ve Britanya Kolumbiyası'nda da benzer durumlar yaşanırken, Kanada hükümeti ülke içinden ve uluslararası destekle 4.500'den fazla itfaiyeciyi yangın bölgelerine sevk etti. Ancak kuru hava, yüksek sıcaklıklar ve şiddetli rüzgarlar yangınların yayılmasını hızlandırıyor. Uzmanlar, iklim değişikliğinin yangın mevsimini uzattığını ve daha şiddetli hale getirdiğini vurguluyor. Toronto yönetimi, okulları ve açık hava etkinliklerini askıya alırken, birçok spor müsabakası ve konser iptal edildi.
Küresel Boyut ve Uyarılar
Kanada'daki yangınlar sadece ülkeyi değil, komşu ABD'yi de etkiliyor. Minnesota, Wisconsin ve New York gibi eyaletlerde hava kalitesi uyarıları yayımlandı. Duman bulutunun Atlantik Okyanusu'nu aşarak Avrupa'ya ulaştığı bile görüldü. Dünya Sağlık Örgütü (WHO), yangın dumanının partikül madde (PM2.5) seviyesini tehlikeli boyutlara çıkardığını ve uzun süreli maruziyetin solunum yolu hastalıklarına yol açabileceğini belirtiyor. Toronto Üniversitesi'nden çevre bilimci Prof. Dr. John Smith, 'Bu yangınlar artık yıllık bir kabus haline geldi. Milyonlarca insanın sağlığı risk altında. Acilen daha sıkı iklim politikaları uygulanmalı' dedi.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Kanada'daki orman yangınlarının doğrudan bir etkisi olmasa da, küresel iklim değişikliğine bağlı yangın riski açısından benzer tehditlerle karşı karşıyadır. Akdeniz kuşağında yer alan Türkiye'de her yıl binlerce hektar ormanlık alan yangınlarla yok olmaktadır. Kanada'daki durum, Türkiye'nin yangınla mücadele kapasitesini artırması, erken uyarı sistemleri geliştirmesi ve uluslararası iş birliğine hazır olması gerektiğini göstermektedir. Ayrıca, iklim değişikliğiyle mücadelede Türkiye'nin de sorumluluk alması ve emisyon azaltım hedeflerini güçlendirmesi, bu tür afetlerin önlenmesine katkı sağlayacaktır.
