İsrail güçleri, işgal altındaki Batı Şeria'nın kuzeyindeki Tubas kentinde Filistinlilere ait bir dizi konut ve hayvan barınağını yıktı. Yerel kaynaklar, yıkım operasyonunun sabahın erken saatlerinde başladığını, askerlerin bölgeyi ablukaya alarak sivil halkın müdahalesini engellediğini bildirdi. Yıkılan yapılar arasında en az üç ailenin yaşadığı evler ile onlarca küçükbaş hayvanın barındığı ağılların bulunduğu öğrenildi. Tubas Valiliği'nden yapılan yazılı açıklamada, İsrail'in bu eyleminin uluslararası hukuka açık bir ihlal olduğu vurgulanarak, bölgede yaşanan insani durumun giderek kötüleştiğine dikkat çekildi. Olayda can kaybı yaşanmadığı ancak ailelerin büyük bir yıkım ve mağduriyet içinde olduğu bildiriliyor.
Yıkım operasyonunun detayları
Filistin resmi ajansı WAFA'ya konuşan görgü tanıkları, İsrail askerlerinin buldozerler eşliğinde Tubas'ın doğusundaki bir yerleşim noktasına geldiğini ve kimlik kontrolünün ardından yıkım kararı verilen yapıları tahrip ettiğini aktardı. Yıkım sırasında ailelerin eşyalarını dahi alamadıkları, askerlerin aniden bastığı ve halka çok kısa bir süre tanıdığı belirtildi. Yerel yetkililer, yıkılan yapıların daha önce İsrail idaresinden 'inşaat ruhsatı' alınamadığı için gerekçe gösterildiğini ancak bu bölgede zaten İsrail'in izni olmadan inşaat yapmanın neredeyse imkânsız olduğunu ifade ediyor. İsrail sivil idaresi ise yapıların 'izinsiz' olduğunu ve güvenlik nedeniyle yıkıldığını öne sürdü. Ancak insan hakları örgütleri, bu tür yıkımların Filistinlileri bölgeden göçe zorlamak amacı taşıdığını ve uluslararası hukuka aykırı olduğunu sıklıkla dile getiriyor. Özellikle hayvancılıkla geçinen ailelerin en temel gelir kaynaklarını yitirdikleri belirtiliyor. Tubas, Batı Şeria'nın tarımsal üretim açısından önemli bölgelerinden biri olarak kabul ediliyor.
Kısa zaman önce bölgede başka yıkım operasyonları da düzenlenmişti. Birleşmiş Milletler İnsani Yardım Koordinasyon Ofisi (OCHA) verilerine göre, sadece bu yıl içinde Batı Şeria'nın farklı noktalarında yüzlerce yapı İsrail güçlerince yıkıldı ve binlerce Filistinli yerinden edildi. Yıkım operasyonlarının özellikle C bölgesi olarak tabir edilen ve İsrail'in tam kontrolünde bulunan alanlarda yoğunlaştığı görülüyor. Tubas'ta yaşanan bu son operasyon da C bölgesinin sınırları içinde yer alıyor. İsrail'in bu politikası, iki devletli çözümü giderek imkânsız hale getirmesi ve Filistin topraklarının bütünlüğünü bozması nedeniyle uluslararası kamuoyunda sürekli eleştiriliyor. Batı Şeria'da İsrail'in onayı olmadan yapılan her türlü yapı, İsrail yönetimi tarafından 'yasadışı' ilan ediliyor ve yıkım kararı çıkarılıyor. Bu durum, yerleşimci grupların bölgede yeni yerleşimler kurmasına karşılık Filistinlilerin kendi topraklarında yaşama hakkını kısıtlıyor.
Bölgesel ve uluslararası boyut
Tubas'taki yıkım, yalnızca yerel bir olay olmanın ötesinde, İsrail-Filistin çatışmasının en kritik meselelerinden biri olan 'toprak mülkiyeti' konusunu yeniden gündeme getiriyor. Bu tür operasyonlar, Filistin Yönetimi'nin otoritesini zayıflatırken, halk arasında öfkeyi artırıyor ve şiddet sarmalının devamına zemin hazırlıyor. İsrail hükümetindeki aşırı sağcı kanadın etkisiyle, işgal altındaki bölgelerde yerleşimleri genişletme ve Filistinli nüfusu azaltma politikalarının hız kazandığı belirtiliyor. Uluslararası toplumun tepkisine rağmen İsrail'in geri adım atmaması, barış sürecinin tamamen duraksadığına işaret ediyor. Birleşmiş Milletler, Avrupa Birliği ve çeşitli ülkeler bu yıkımları kınayan açıklamalar yayımlasa da, İsrail üzerinde kalıcı bir baskı oluşturulamıyor. Özellikle Amerika Birleşik Devletleri'nin İsrail'e verdiği sarsılmaz destek, uluslararası girişimlerin etkisini sınırlıyor. Öte yandan, bu durum bölgesel istikrarsızlığı derinleştiriyor ve Filistin halkının devlet kurma umutlarını her geçen gün azaltıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Batı Şeria'daki İsrail yerleşim politikalarını ve yıkımları her zaman şiddetle kınamış, Filistin’in yanında duruşunu net şekilde ortaya koymuştur. Bu tür olayların Filistin’deki insani krizi derinleştirmesi ve bölgedeki gerginliği artırması, Türkiye’nin bölgesel aktör olarak hassasiyetle takip ettiği bir konudur. Ankara’nın Filistin davasına verdiği açık destek, hem İslam dünyasında hem de küresel arenada Türkiye’nin itibarını güçlendirmektedir. Tubas'taki yıkım haberleri, Türk dış politikasında Filistinlilerin haklarının korunması yönündeki söylemlerin haklılığını bir kez daha gösteriyor. Türkiye’nin uluslararası platformlarda Filistin’e yönelik adalet arayışına devam etmesi beklenirken, kamuoyunda da Filistin'e yönelik duyarlılığın bu haberle tekrar artması muhtemeldir. Ancak Ankara’nın İsrail'le ilişkileri son yıllarda gelişme gösterdiği için, ikili ilişkilerle bu tür olaylar arasında bir denge kurması gerekiyor. Bu hassas dengede Türkiye'nin, Filistinlilerin temel haklarını savunan ilkeli tutumunu koruyarak hem bölgesel istikrara katkıda bulunması hem de uluslararası hukukun üstünlüğünü vurgulaması önem taşıyor.
