Hindistan ile Umman arasında imzalanan Serbest Ticaret Anlaşması (FTA) resmen yürürlüğe girdi. Anlaşma kapsamında iki ülke arasındaki ticaret hacmi 2025-26 mali yılında 11,18 milyar dolara yükselerek bir önceki yılın 10,61 milyar dolar seviyesini geride bıraktı. Bu artış, Hindistan'ın Umman'a ihracatının özellikle petrol dışı ürünlerde canlanmasıyla mümkün oldu. Anlaşma, tarifelerin kademeli olarak azaltılmasını ve hizmet ticaretinin serbestleştirilmesini öngörüyor.
Anlaşmanın Arka Planı ve Kapsamı
Hindistan ile Umman arasındaki serbest ticaret görüşmeleri 2022 yılında başlamıştı. İki ülke, özellikle enerji, teknoloji, ilaç, tekstil ve mücevherat sektörlerinde işbirliğini artırmayı hedefliyor. Umman, Hindistan için Hint Okyanusu'nda stratejik bir lojistik merkez konumunda. Anlaşma, Hindistan'ın Körfez bölgesindeki ticari varlığını güçlendirirken, Umman'ın da Asya pazarlarına erişimini kolaylaştırıyor. Taraflar ayrıca yatırım koruma ve fikri mülkiyet hakları konularında da mutabakat sağladı.
Ticaret verilerine göre, Hindistan'ın Umman'a ihracatı 2025-26'da 3,5 milyar dolar, ithalatı ise 7,68 milyar dolar olarak gerçekleşti. Hindistan başta petrol ürünleri olmak üzere kimyasallar, makine ve elektronik ürünleri ihraç ederken; Umman'dan ham petrol, gübre ve plastik malzeme alıyor. Hizmet ticaretinde ise bilgi teknolojisi, danışmanlık ve turizm öne çıkıyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Bu anlaşma, Hindistan'ın Asya ve Körfez ülkeleriyle imzaladığı serbest ticaret ağının bir parçası. Hindistan daha önce BAE, Avustralya ve bazı ASEAN ülkeleriyle benzer anlaşmalar yapmıştı. Umman ise Körfez İşbirliği Konseyi üyesi olarak, Hindistan'ın bölgedeki ikinci büyük ticaret ortağı konumunda. Anlaşma, aynı zamanda Çin'in bölgedeki artan ekonomik nüfuzuna karşı Hindistan'ın alternatif ticaret rotaları oluşturma çabasının bir yansıması. Umman, Çin'in Kuşak ve Yol Girişimi'ne de dahil olmakla birlikte, Hindistan ile ilişkilerini dengeleme stratejisi izliyor.
Öte yandan, anlaşma küresel tedarik zincirlerinde yeni bir halka oluşturuyor. Hindistan'ın üretim üssü olarak konumu güçlenirken, Umman'ın lojistik altyapısına yabancı yatırım çekmesi bekleniyor. İki ülke arasında ayrıca deniz güvenliği ve terörle mücadele konularında da işbirliği bulunuyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Hindistan-Umman serbest ticaret anlaşması, Türkiye'nin Körfez ve Güney Asya bölgesindeki ticari dengelerini yakından ilgilendiriyor. Türkiye, hem Hindistan hem de Körfez ülkeleriyle güçlü ticari bağlara sahip. Umman ile Türkiye arasındaki ticaret hacmi 1,5 milyar dolar civarında. Bu anlaşma, Türkiye'nin Umman pazarındaki rekabet gücünü olumsuz etkileyebilir. Ancak Türkiye'nin kendi serbest ticaret anlaşmaları (örneğin, Güney Kore ve Malezya ile) bu etkiyi dengeleyebilir. Bölgesel olarak, Hindistan'ın artan etkinliği, Türkiye'nin Hint Okyanusu'ndaki deniz ticareti rotalarına stratejik önemini artırıyor. Türkiye'nin Umman ile savunma sanayii alanındaki işbirliği de bu yeni ticari ortamda farklılaşan bir unsur olarak öne çıkıyor.
