Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi kapsamında Ankara'da AB Konseyi Başkanı António Costa ve AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen'i ağırladı. Görüşme, zirvenin marjında gerçekleşti ve iki saatten fazla sürdü. Türkiye-AB ilişkilerinin yanı sıra bölgesel krizler, göç, enerji güvenliği ve terörle mücadele gibi başlıklar masaya yatırıldı. Erdoğan, Türkiye'nin AB üyeliği sürecine verdiği önemi vurgularken, AB liderleri de stratejik ortaklık ve iş birliğinin derinleştirilmesi gerektiğini ifade etti.
Görüşmenin Arka Planı
Bu görüşme, uzun bir aradan sonra Türkiye ile AB arasında üst düzeyde gerçekleşen ilk yüz yüze temaslardan biri olması açısından kritik bir öneme sahip. Türkiye-AB ilişkileri, son yıllarda Doğu Akdeniz’deki gerilimler, Kıbrıs sorunu, AB'nin Türkiye'ye yönelik eleştirileri ve Gümrük Birliği'nin güncellenememesi gibi nedenlerle tıkanma noktasına gelmişti. Ancak Rusya-Ukrayna savaşı, her iki tarafı da stratejik iş birliğini yeniden değerlendirmeye itti. Türkiye, NATO'nun güney kanadında kilit bir müttefik olarak öne çıkarken, AB de enerji arz güvenliği ve göç yönetimi konularında Ankara ile iş birliğine ihtiyaç duyuyor. Görüşmede ayrıca, yakın zamanda imzalanması beklenen Türkiye-AB Yüksek Düzeyli Siyasi Diyalog Mekanizması'nın detayları ele alındı.
Öte yandan, AB liderlerinin Ankara ziyareti, NATO zirvesinin resmi oturumları dışında bir ikili temas olarak planlandı. Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın, AB'ye yönelik eleştirilerini ve beklentilerini net bir dille dile getirdiği, özellikle terör örgütü PKK'nın AB tarafından terör listesinde tutulmaması ve Yunanistan ile yaşanan hava sahası ihlalleri konusunda AB'nin tarafsız kalmaması yönündeki şikayetlerini aktardığı kaydedildi. Buna karşılık, von der Leyen ve Costa, Türkiye'nin Ukrayna'daki savaşta oynadığı arabuluculuk rolünü takdir ettiklerini belirtti.
Bölgesel ve Küresel Boyut
NATO zirvesi, ittifakın Ukrayna'ya desteği ve genişleme süreci gibi kritik gündem maddeleriyle toplanırken, Türkiye'nin İsveç ve Finlandiya'nın üyeliğine onay vermesi sonrası Ankara'nın Batı dünyasıyla ilişkilerinde bir yumuşama dönemi başladı. Bu görüşme, Türkiye'nin AB ile ilişkilerinde normalleşme sinyali olarak yorumlanırken, Kıbrıs ve Doğu Akdeniz gibi kronik sorunların çözümü için bir zemin hazırlayabilir. Ayrıca, AB'nin Türkiye'ye yönelik vize serbestisi ve Gümrük Birliği'nin güncellenmesi konularında somut adımlar atması bekleniyor. Bölgesel düzeyde ise, Türkiye'nin Suriye ve Irak'taki terörle mücadele operasyonları, Libya ve Doğu Akdeniz'deki enerji arama faaliyetleri AB'nin gündeminde yer aldı. Görüşmede, Suriye'de siyasi çözüm süreci ve insani yardım koridorlarının açık tutulması konularında fikir birliğine varıldığı bildirildi.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu görüşme, Türkiye'nin AB ile ilişkilerinde yeni bir sayfa açma potansiyeli taşıyor. Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın ev sahipliğinde gerçekleşen bu buluşma, Türkiye'nin Batı ittifakı içerisindeki önemini teyit ederken, özellikle ekonomi ve ticaret alanında AB ile entegrasyonun derinleştirilmesi için bir fırsat sunuyor. Gümrük Birliği'nin güncellenmesi, Türkiye'nin ihracatını artırabilir ve doğrudan yabancı yatırımları çekebilir. Ayrıca, vize serbestisi konusunda ilerleme kaydedilmesi, Türk vatandaşlarının seyahat özgürlüğü açısından önemli. Ancak, Kıbrıs ve Doğu Akdeniz gibi hassas konularda AB’nin tutumu belirleyici olacak. Türkiye, bu görüşmeyi kendi dış politika hedefleri doğrultusunda bir kazanım olarak sunarken, somut sonuçların zamanla görüleceği ifade ediliyor.
