Kuzey İrlanda'nın başkenti Belfast, aşırı sağcı grupların düzenlediği göçmen karşıtı protestolara ikinci gece sahne oldu. Polis, kalabalığı dağıtmak için tazyikli su kullandı. Olaylar, bir gün önce bir bıçaklı saldırı sonrası başlayan ve giderek şiddetlenen gösterilerin devamı niteliğinde. Yetkililer, üç polis memurunun yaralandığını, 13 kişinin gözaltına alındığını açıkladı. Başbakan Simon Harris ve Kuzey İrlanda Bakanı Hilary Benn, şiddeti kınayarak sükunet çağrısı yaptı.
Arka Plan: Bıçaklı Saldırı ve Tepkiler
Protestoların fitilini ateşleyen olay, 14 Ağustos akşamı Belfast'ın Donegall Road bölgesinde bir kişinin bıçakla saldırması sonucu iki kişinin yaralanmasıydı. Saldırganın göçmen olduğu iddiası üzerine sosyal medyada hızla yayılan dezenformasyon, aşırı sağcı grupları harekete geçirdi. İlk gece düzenlenen gösterilerde polise molotofkokteyli ve taş atıldı, araçlar yakıldı. İkinci gece de benzer şiddet olayları yaşandı. Polis, tazyikli suyun yanı sıra biber gazı da kullandığını belirtti. Kuzey İrlanda Polis Teşkilatı (PSNI) Başkomiseri Jon Boutcher, şiddetin 'tamamen kabul edilemez' olduğunu ifade ederek, 'Bu, toplumumuzda yeri olmayan bir thuggery (haydutluk)' dedi.
Protestoların odağında, İrlanda Cumhuriyeti'ne sığınan sığınmacılara yönelik söylemler var. Kuzey İrlanda'da artan göçmen karşıtlığı, Brexit sonrası artan gerilimlerle birlikte değerlendiriliyor. Bölgede, yabancı düşmanı eylemler son aylarda belirgin şekilde arttı. Geçen hafta Dublin'de de bir otelin sığınmacılara tahsis edilmesini protesto eden gruplarla polis arasında çatışmalar yaşanmıştı.
Küresel ve Bölgesel Boyut
Belfast'taki olaylar, Avrupa genelinde yükselen aşırı sağ ve göçmen karşıtı hareketlerin bir yansıması olarak görülüyor. Fransa, Almanya, İsveç gibi ülkelerde de benzer protestolar düzenleniyor. Kuzey İrlanda'daki durum ise Good Friday Anlaşması sonrası kırılgan barış sürecini tehdit ediyor. Brexit sonrası Kuzey İrlanda'nın statüsüyle ilgili belirsizlikler, toplumsal kutuplaşmayı derinleştiriyor. Protestoların özellikle işçi sınıfı mahallelerinde yoğunlaşması, ekonomik eşitsizlikle bağlantılı hoşnutsuzluğun da bir göstergesi.
Uluslararası toplum, İrlanda ve Kuzey İrlanda liderlerine destek mesajları yayımladı. AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, şiddeti kınayarak 'Nefrete yer yok' dedi. Olaylar, aynı zamanda Britanya hükümetinin göç politikalarına yönelik eleştirileri de yeniden gündeme taşıdı. İngiltere'de sığınmacıları Ruanda'ya gönderme planı yargı tarafından engellenmişti.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Kuzey İrlanda'daki göçmen karşıtı şiddet olayları, Avrupa genelinde yükselen yabancı düşmanlığının bir örneği olarak Türkiye'yi de yakından ilgilendiriyor. Türkiye, göçmen ve sığınmacı krizinde kilit bir ülke konumunda; benzer aşırı sağ hareketlerin Türkiye'de de etkili olma potansiyeli bulunuyor. Ayrıca, Türkiye'nin AB ile ilişkilerinde göç konusu önemli bir başlık. Avrupa'daki istikrarsızlık ve kutuplaşma, Türkiye'ye yönelik siyasi ve ekonomik yansımaları nedeniyle takip edilmeli. Bölgesel güvenlik açısından, aşırı sağın güçlenmesi NATO içinde de uyum sorunları yaratabilir.
