ABD'nin bağımsızlığının 250. yıldönümüne günler kala, Gallup tarafından yayımlanan yeni bir anket, Amerikan vatandaşlarının ülkelerine duyduğu gururun 25 yılın en düşük seviyesine indiğini ortaya koydu. Anket sonuçlarına göre, ABD'li yetişkinlerin yalnızca yüzde 33'ü 'son derece gururlu' olduğunu belirtirken, yüzde 20'si 'çok gururlu' yanıtını verdi. Yüzde 22'lik bir kesim ise 'biraz gururlu' olduğunu ifade etti. Geriye kalan yüzde 25'lik dilim ise 'çok az gururlu' ya da 'hiç gururlu değil' şeklinde görüş bildirdi. Bu oranlar, 2001 yılındaki yüzde 55'lik 'son derece gururlu' seviyesine kıyasla belirgin bir düşüşe işaret ediyor.
Arka Plan: Gururun Tarihsel Seyri
Gallup, Amerikan gururunu ölçmeye 2001 yılında başladı. 11 Eylül saldırılarının hemen ardından yapılan ilk anketlerde, vatandaşların yüzde 55'i 'son derece gururlu' olduğunu söylüyordu. Bu oran, 2003'te Irak Savaşı'nın başlamasıyla yüzde 51'e, 2005'te ise yüzde 50'ye geriledi. 2008 ekonomik krizi sonrası 2009'da yüzde 48'e düştü. 2013'te yüzde 43, 2016'da yüzde 37 ve 2020'de yüzde 43 olarak kaydedildi. 2024 anketi ise yüzde 33 ile rekor düşük seviyeye işaret ediyor.
Ankette dikkat çeken bir diğer bulgu, siyasi parti farklılıklarının gurur düzeyini derinden etkilemesi. Cumhuriyetçilerin yüzde 59'u 'son derece gururlu' derken, Demokratların yalnızca yüzde 19'u aynı yanıtı verdi. Bağımsız seçmenlerde bu oran yüzde 29 olarak gerçekleşti. Ayrıca, gazilere kıyasla genç nüfus (34 yaş altı) arasında gurur duygusu daha düşük seyrediyor. Ankete katılanların yüzde 48'i, ülkenin en çok silahlı kuvvetlerle gurur duyduğunu söylerken, yüzde 31'i demokratik değerleri, yüzde 24'ü ise ekonomik başarıları gurur kaynağı olarak gösterdi.
Küresel ve Bölgesel Boyut
Amerikan gururundaki bu düşüş, ülkenin iç siyasi kutuplaşması, ekonomik eşitsizlikler ve uluslararası alandaki itibar kaybıyla ilişkilendiriliyor. ABD, son yıllarda Afganistan'dan çekilme, Çin ile artan rekabet, Rusya-Ukrayna savaşındaki rolü ve Orta Doğu'daki angajmanları nedeniyle hem içeride hem dışarıda eleştirilere maruz kalıyor. Anket sonuçları, özellikle genç kuşakların ülkelerine daha az bağlı hissettiğini ve küresel vatandaşlık kavramına daha fazla önem verdiğini gösteriyor. Bu eğilim, ABD'nin yumuşak gücünün erozyona uğradığı ve ulusal kimlik tanımının dönüşüm geçirdiği bir döneme işaret ediyor.
Bağımsızlık Günü kutlamalarına günler kala yayımlanan bu veriler, Amerikan toplumunun kendine bakışındaki derin değişimi gözler önüne seriyor. Uzmanlar, bu düşüşün sadece siyasi liderlikle ilgili olmadığını, kurumlara güvenin azalması, medya kutuplaşması ve sosyal adalet talepleri gibi yapısal faktörlerden kaynaklandığını belirtiyor. Anket, 4 Temmuz 2026'da 250. yıl kutlamaları öncesinde ABD'nin milli birlik ve beraberlik konusunda ciddi sınavlarla karşı karşıya olduğunu ortaya koyuyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu gelişme, ABD’nin iç siyasi kırılganlığının bir yansıması olarak Türkiye’nin dış politika hesaplarında dikkate alınması gereken bir unsurdur. ABD’de vatanseverlik duygusunun azalması, ülkenin uluslararası taahhütlerine olan bağlılığını ve müttefikleriyle işbirliğini olumsuz etkileyebilir. Türkiye, NATO çerçevesinde ABD ile kritik güvenlik ilişkileri yürütmektedir. Ancak Washington’da artan siyasi kutuplaşma, Suriye, Doğu Akdeniz ve savunma sanayi işbirlikleri gibi konularda karar alma süreçlerini yavaşlatabilir. Ayrıca, ABD’nin yumuşak gücünün zayıflaması, Türkiye’nin alternatif küresel ittifak arayışlarını güçlendirebilir. Bu bağlamda, Ankara’nın çok kutuplu dünya düzenine uyum sağlama stratejisi daha da anlam kazanmaktadır.
