Corient Varlık Yönetimi EMEA CEO'su Daniel Pinto, yapay zeka (AI) alanında bir yavaşlama yaşanacağına dair konuşmaların 'daha çok halkla ilişkiler çalışması' olduğunu ve özünün bulunmadığını ifade etti. Bloomberg'in 'The Pulse' programında Francine Lacqua'ya konuşan Pinto, ABD'li teknoloji şirketlerinin hem birbirleriyle hem de Çin ile rekabet etmek için hız kesmeden yatırım yapmaya devam ettiğini vurguladı. Pinto'nun bu değerlendirmesi, son dönemde yapay zeka yatırımlarının getirisinin sorgulandığı ve bazı analistlerin 'yapay zeka balonu' uyarısı yaptığı bir dönemde geldi.
Yapay Zeka Yatırımlarında Rekabet Kızışıyor
Pinto'nun açıklamaları, küresel teknoloji endüstrisinin yapay zeka yarışında geldiği noktayı gözler önüne seriyor. Son iki yılda ABD merkezli teknoloji devleri Microsoft, Google, Amazon ve Meta, yapay zeka altyapısına milyarlarca dolar yatırım yaptı. Bu şirketler, büyük dil modelleri ve üretken yapay zeka uygulamaları geliştirmek için veri merkezlerini genişletiyor, çip tedarik zincirlerini güçlendiriyor ve yetenekli mühendisleri istihdam etmek için agresif maaş politikaları izliyor.
Öte yandan Çin, kendi yapay zeka ekosistemini hızla büyütüyor. Baidu, Alibaba, Tencent ve Huawei gibi şirketler, hem ticari hem de askeri alanda kullanılabilecek yapay zeka çözümleri üzerinde çalışıyor. ABD'nin Çin'e yönelik çip ihracat kısıtlamaları, Pekin'in yerli çip üretimini hızlandırmasına yol açtı. Bu durum, teknoloji rekabetini jeopolitik bir boyuta taşıyor.
Pinto'nun 'yavaşlama söylemi PR' değerlendirmesi, aslında piyasalarda son aylarda gözlemlenen dalgalanmaların bir yansıması. Bazı yatırımcılar, yapay zeka hisselerinin aşırı değerlenmiş olabileceğinden endişe ediyor. Ancak Pinto'ya göre, şirketlerin yatırım iştahı ve teknolojik ilerleme hızı, kısa vadeli dalgalanmaların ötesinde bir gerçeğe işaret ediyor.
Küresel Ekonomi ve Jeopolitik Boyut
Yapay zeka, küresel ekonomide verimlilik artışı, yeni iş modelleri ve rekabet gücü açısından kritik bir faktör haline geldi. ABD ve Çin arasındaki teknoloji yarışı, sadece ekonomik değil, aynı zamanda askeri ve istihbari alanlarda da belirleyici. Yapay zeka destekli otonom sistemler, siber güvenlik, istihbarat analizi ve lojistik gibi alanlarda savunma sanayisini dönüştürüyor.
Avrupa Birliği ise kendi yapay zeka düzenlemelerini hayata geçirmeye çalışıyor. AB'nin Yapay Zeka Yasası, yüksek riskli uygulamalar için sıkı kurallar getiriyor. Ancak bazı uzmanlar, aşırı düzenlemenin Avrupa'yı ABD ve Çin'in gerisinde bırakabileceği uyarısında bulunuyor. Pinto'nun Corient'teki görevi, EMEA bölgesindeki yatırımcılara danışmanlık yapmayı içeriyor; dolayısıyla Avrupa'daki düzenleyici ortamı yakından takip ediyor.
Yapay zeka yatırımlarının yavaşlamayacağı görüşü, enerji talebi üzerinden de dolaylı etkilere sahip. Veri merkezlerinin artan elektrik ihtiyacı, yenilenebilir enerji ve nükleer enerji yatırımlarını teşvik ediyor. Bu da küresel enerji piyasalarını ve iklim politikalarını etkiliyor. Örneğin, ABD'de bazı eyaletler, veri merkezlerinin enerji talebini karşılamak için yeni doğal gaz santralleri kurmayı planlıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, yapay zeka yarışının dışında kalmamak için son yıllarda çeşitli adımlar attı. Ancak ABD ve Çin'in yatırım hacmine kıyasla Türkiye'nin yapay zeka ekosistemi henüz gelişme aşamasında. Yerli girişimler ve üniversite araştırmaları destekleniyor olsa da, çip üretimi ve büyük ölçekli veri merkezleri konusunda dışa bağımlılık sürüyor. Yapay zeka yavaşlamazsa, Türkiye'nin dijital dönüşümde geri kalmaması için kamu-özel işbirliğiyle Ar-Ge yatırımlarını artırması, nitelikli işgücü yetiştirmesi ve veri altyapısını güçlendirmesi gerekiyor. Ayrıca, ABD-Çin rekabetinin derinleşmesi, Türkiye'nin teknoloji tedarikinde denge politikası izlemesini zorunlu kılabilir. Savunma sanayisinde yapay zeka uygulamaları, Türkiye'nin güvenlik kapasitesini artırabilir; ancak bu alanda da dışa bağımlılık riski bulunuyor.
