Tayvan merkezli yarı iletken devi TSMC (Taiwan Semiconductor Manufacturing Company), 2024 yılının dördüncü çeyreğinde tüm zamanların en yüksek net kârına ulaştığını açıkladı. Ancak şirketin New York borsasındaki hisseleri, yatırımcıların 'iyi haberi satarak' kâr realizasyonu yapmasıyla değer kaybetti. Uzmanlar, TSMC'nin yapay zeka ve çip talebindeki patlamadan en çok faydalanan şirketlerden biri olduğunu, ancak bu yükselişin fiyatlamalara fazlasıyla yansıdığını belirtiyor.
Beklentilerin üzerinde gelen bilanço
TSMC, ekim-aralık döneminde bir önceki yılın aynı dönemine göre net kârını %57 artırarak 11,5 milyar dolara (374,7 milyar Yeni Tayvan Doları) çıkardı. Bu rakam, piyasa beklentisi olan 366,2 milyar Yeni Tayvan Doları'nı aştı. Şirketin geliri ise %39 artışla 868,4 milyar Yeni Tayvan Doları'na ulaştı. TSMC, yapay zeka ve yüksek performanslı bilgi işlem çiplerine olan talebin güçlü seyretmesiyle büyümeye devam ediyor. Şirket, 2025 yılı ilk çeyrek gelir beklentisini 25,4 ila 26,2 milyar dolar arasında açıklarken, yıllık yatırım harcamalarını 38 ila 42 milyar dolar arasında öngördü. Ancak bu güçlü tabloya rağmen, TSMC'nin New York'ta işlem gören Amerikan Depo Sertifikaları (ADR) yüzde 1,5 değer kaybetti.
Küresel çip pazarında dengeler değişiyor
TSMC'nin performansı, küresel yarı iletken pazarının nabzını tutan en önemli göstergelerden biri. Şirket, dünyanın en büyük sözleşmeli çip üreticisi olarak Apple, Nvidia ve AMD gibi devlere üretim yapıyor. Yapay zeka devrimiyle birlikte TSMC'nin önemi daha da arttı. Ancak artan jeopolitik gerilimler, özellikle Tayvan'ın Çin tarafından olası bir müdahale riski, yatırımcıları tedirgin ediyor. ABD ve Avrupa'nın çip üretimini kendi topraklarına çekme çabaları da TSMC'nin pazar hakimiyetini uzun vadede etkileyebilecek faktörler arasında. Hollandalı yatırım yöneticisi Van Lanschot Kempen'in fon yöneticisi Joost van Beek, 'TSMC'nin beklentileri karşılaması artık yeterli değil; beklentiler olağanüstü yüksek ve şirket her çeyrek bu çıtayı aşmak zorunda' değerlendirmesinde bulundu.
Türkiye Açısından Değerlendirme
TSMC'nin performansı, küresel çip krizinin etkilerini hâlâ hisseden Türkiye ekonomisi için de önemli sinyaller taşıyor. Türkiye, otomotivden beyaz eşyaya kadar birçok sektörde çip tedarikine bağımlı. TSMC'nin üretim kapasitesini artırması, küresel tedarik zincirlerini rahatlatarak Türkiye'ye de olumlu yansıyabilir. Ancak ABD-Çin rekabeti ve Tayvan'daki jeopolitik riskler, arz güvenliğini tehdit ediyor. Türkiye'nin kendi yarı iletken üretim kapasitesini geliştirme çabaları bu bağlamda stratejik önem kazanıyor. TSMC'nin rekor kârı, yapay zeka ve teknoloji yatırımlarının küresel ekonomideki belirleyici rolünü bir kez daha ortaya koyuyor.
