Çin'in güney ve doğu bölgelerinde etkili olan şiddetli bir tayfun, beraberinde getirdiği rekor yağışlarla nadir görülen hortumlara ve yıkıcı sellere yol açtı. Yetkililer, şu ana kadar en az 12 kişinin hayatını kaybettiğini, onlarca kişinin ise kaybolduğunu açıkladı. BBC'ye konuşan köy sakinleri, ailelerinin mahsur kaldığını ve temel ihtiyaç maddelerine erişimde büyük zorluk yaşadıklarını belirtti. Tayfunun özellikle Guangdong, Fujian ve Jiangxi eyaletlerinde etkili olduğu, bazı bölgelerde metrekareye 300 milimetreyi aşan yağış düştüğü bildiriliyor.
Gelişmenin Arka Planı
Meteoroloji yetkilileri, bu tayfunun bölgede son 50 yılın en güçlü fırtınalarından biri olduğunu ve 'nadir görülen' bir hava olayına işaret ettiğini söylüyor. Tayfunun etkisiyle oluşan hortumlar, özellikle kırsal alanlarda evleri yerle bir etti. Çin Ulusal Meteoroloji Merkezi, bir saat içinde düşen yağış miktarının bir aylık ortalamayı aştığı uyarısında bulundu. Sel suları altında kalan köylerde kurtarma çalışmaları devam ederken, bazı bölgelere yardım ulaştırılamıyor.
Mahsur kalan ailelerden bazıları, yetkililerin kendilerine henüz ulaşmadığını ve yiyecek ile temiz suya ihtiyaçları olduğunu ifade etti. Bir köy sakini, 'Su çok hızlı geldi, kaçamadık. Şimdi çatıda bekliyoruz, yardım gelmiyor' dedi. Ordu birlikleri bölgeye sevk edilirken, helikopterlerle tahliye operasyonları sürüyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Çin, iklim değişikliği nedeniyle ekstrem hava olaylarının sıklığının arttığı bir dönemden geçiyor. Geçen yıl da benzer şiddette seller yaşanmış ve büyük ekonomik kayıplar meydana gelmişti. Tayfunların şiddetlenmesi, Asya-Pasifik bölgesinde tarım ve altyapı üzerinde ciddi tehdit oluşturuyor. Çin hükümeti, afet yönetimi ve erken uyarı sistemlerini güçlendirme çabalarını sürdürse de, bu tür olayların sıklığı planlamaları zorlaştırıyor.
Uzmanlar, iklim değişikliğinin deniz suyu sıcaklıklarını artırmasının tayfunların daha fazla nem taşımasına ve daha yıkıcı olmasına yol açtığını vurguluyor. Bu durum, sadece Çin için değil, tüm kıyı ülkeleri için bir uyarı niteliği taşıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Çin'deki bu aşırı hava olayları, küresel iklim değişikliğinin etkilerini bir kez daha gözler önüne seriyor. Türkiye de benzer şekilde sel, kuraklık ve aşırı sıcaklık gibi iklim kaynaklı afetlerle karşı karşıya kalmaktadır. Bu gelişme, Türkiye'nin afet yönetimi ve iklim değişikliğine uyum politikalarını gözden geçirmesi gerektiğini hatırlatıyor. Ayrıca, Çin'deki altyapı hasarı, tedarik zincirlerinde aksamalara yol açabilir; bu da Türkiye'nin Çin'den ithal ettiği ürünlerde gecikme veya fiyat artışına neden olabilir. İklim değişikliğiyle mücadelede uluslararası iş birliğinin önemi bir kez daha ortaya çıkmaktadır.
