Suriye Dışişleri Bakanlığı, İsrail ordusunun ülkenin güneyindeki Dera ilçesine bağlı Abidin köyüne yönelik saldırı ve işgal girişimini sert bir dille kınadı. Pazartesi günü yapılan açıklamada, İsrail güçlerinin pazar günü köye girerek devriye gezmeye başladığı, buna karşı öfkeli köylülerin yolu taşlarla kapatarak ilerleyişi durdurmaya çalıştığı belirtildi. İsrail ordusunun bu yıl içinde Suriye’nin güneyinde en az 70 kez ihlal yaptığı kaydedilirken, bölgedeki gerginlik tırmanıyor.
İsrail’in Güney Suriye’deki Askeri Faaliyetleri
İsrail ordusu, 7 Ekim 2023’te başlayan Gazze savaşının ardından Suriye’nin güneyinde işgal hareketlerini yoğunlaştırdı. Abidin köyü, Dera şehir merkezine yaklaşık 10 kilometre uzaklıkta, İsrail’in işgal altındaki Golan Tepeleri’ne yakın stratejik bir bölgede yer alıyor. Bölge sakinleri, İsrail devriyelerine karşı daha önce de protestolar düzenlemişti. Suriye hükümeti, İsrail’in bu hamlelerini 1974 tarihli Ateşkes Anlaşması’nı ihlal olarak nitelendiriyor ve Birleşmiş Milletler’e şikayette bulunuyor.
İsrail ise sınır güvenliğini gerekçe göstererek Suriye’nin güneyindeki askeri varlığını “geçici önlemler” olarak tanımlıyor. Ancak analistler, İsrail’in bu bölgede kalıcı bir tampon bölge oluşturma niyetinde olduğunu düşünüyor. Özellikle İran destekli grupların Suriye’nin güneyindeki varlığı, Tel Aviv yönetimini endişelendiriyor. İsrail, sık sık Suriye topraklarına hava saldırıları düzenlerken, kara operasyonları nadir görülüyor.
Bölgesel ve Küresel Yansımalar
Suriye’deki son gelişmeler, Ortadoğu’daki güç dengelerini yeniden şekillendiriyor. İsrail’in Dera’daki işgal girişimi, bölgedeki diğer aktörlerin tepkisini çekiyor. Ürdün, İsrail’in Suriye’deki eylemlerini kınarken, Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri gibi ülkeler henüz resmi bir açıklama yapmadı. Rusya, Suriye’deki askeri varlığıyla müdahil olabilecek en önemli güçlerden biri. Moskova, İsrail’in Suriye’nin egemenliğini ihlal ettiğini sık sık dile getiriyor. ABD ise İsrail’in güvenliğine destek verirken, gerilimi sınırlı tutmaya çalışıyor.
Bu olay, İsrail’in Suriye’deki stratejisinin bir parçası olarak değerlendiriliyor. Tel Aviv, sadece Gazze’de değil, Lübnan ve Suriye’de de askeri varlığını artırarak çok cepheli bir güvenlik anlayışı benimsiyor. Uzmanlar, İsrail’in bu hamleleriyle Hizbullah ve İran’ı hedef aldığını, aynı zamanda Suriye devlet yapısını zayıflatmayı amaçladığını belirtiyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Suriye’nin toprak bütünlüğüne ve egemenliğine verdiği destekle biliniyor. İsrail’in Dera’daki işgal girişimi, Ankara’nın Suriye politikası açısından kritik bir gelişme. Türkiye, daha önce İsrail’in Suriye’ye yönelik saldırılarını kınamış ve bölgesel istikrarsızlığın artmasından endişe duyduğunu ifade etmişti. Ayrıca, Suriye’nin güneyindeki bu hareketlilik, Türkiye’nin kuzey Suriye’deki askeri varlığı ve İdlib’deki angajmanıyla birleştiğinde, Suriye krizinin daha da karmaşık hale geldiğini gösteriyor. Türkiye, İsrail’in bu hamlelerinin bölgede yeni bir çatışma hattı oluşturabileceği ve sınır güvenliğini tehdit edebileceği uyarısında bulunuyor. Bu nedenle, Ankara’nın diplomatik girişimlerini yoğunlaştırması ve Rusya ile koordinasyonu sürdürmesi bekleniyor.