Diplomatik kaynaklardan edinilen bilgiye göre, Suriye Dışişleri Bakanı ile İsrail'in ulusal istihbarat teşkilatı Mossad'ın başkanı, Ürdün'ün başkenti Amman'da bir araya geldi. Görüşme, Suriye'nin yeni yönetimi ile İsrail arasında yeniden başlatılan müzakerelerin bir parçası olarak değerlendiriliyor. İki ülke arasında Ocak ayında istihbarat paylaşım mekanizması kurulması konusunda anlaşmaya varılmış, bu görüşmenin de güvenlik anlaşmasına giden süreçte önemli bir adım olduğu belirtiliyor.
Gelişmenin Arka Planı
Suriye'deki iç savaşın ardından yönetime gelen yeni otoriteler, bölgesel istikrarı sağlamak ve uluslararası alanda meşruiyet kazanmak amacıyla İsrail ile doğrudan müzakerelere sıcak bakıyor. İki taraf arasında geçtiğimiz aylarda yapılan üst düzey temaslar, özellikle sınır güvenliği ve terörle mücadele konularında iş birliğini gündeme getirmişti.
Kaynaklar, bu kez görüşmenin Ürdün'de gerçekleşmesinin, Amman yönetiminin arabuluculuk rolünü üstlendiği şeklinde yorumlandığını ifade ediyor. Ürdün, uzun süredir iki ülke arasındaki gerilimin düşürülmesi için çaba gösteriyor. Toplantıda, özellikle İran destekli grupların Suriye topraklarındaki varlığına ilişkin istihbarat paylaşımı ve sınır güvenliği konularında ilerleme kaydedildiği öne sürülüyor.
Görüşmenin içeriği hakkında resmi bir açıklama yapılmazken, tarafların bir sonraki tur için tarih belirlemek üzere çalıştığı aktarılıyor. İsrail tarafının, Suriye'nin yeni yönetimiyle ilişkileri normalleştirme sürecini hızlandırma arzusunda olduğu da gelen bilgiler arasında.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Bu görüşme, Ortadoğu'da son yıllarda yaşanan dengelerin değişimi açısından kritik bir gelişme olarak değerlendiriliyor. Suriye'nin yeniden inşası sürecinde Batılı devletlerin yanı sıra Körfez ülkeleri de Şam yönetimiyle ilişkileri tazeleme sinyali veriyor. İsrail ile yapılacak olası bir güvenlik anlaşması, Suriye'nin İran'dan uzaklaşarak Arap dünyası ve Batı ile yeniden entegrasyonunu hızlandırabilir.
Öte yandan, bu gelişmeler İran'ı rahatsız edebilir. Tahran, Suriye'deki etkisini sürdürmeye çalışırken, İsrail ile yapılacak bir mutabakatın bu etkiyi azaltacağına kesin gözüyle bakılıyor. İsrail ise uzun süredir İran'ın Suriye'deki askeri varlığına karşı hava operasyonları düzenliyor. Bu görüşme, İsrail'in bu konuda diplomatik bir çözüm arayışında olduğunu gösteriyor olabilir.
Rusya'nın da yakından takip ettiği süreç, Moskova'nın bölgedeki rolünü etkileyebilir. Rusya, Suriye'nin kuzeydoğusunda askeri varlığını sürdürüyor ve taraflar arasında denge unsuru olmaya çalışıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Suriye ile İsrail arasındaki bu yakınlaşma, Türkiye'nin güney sınırında güvenlik dengelerini doğrudan ilgilendiriyor. Türkiye, PKK/YPG'nin Suriye'deki varlığına karşı mücadelesinde istihbarat iş birliğine önem veriyor. İsrail ile Suriye arasında kurulacak bir güvenlik anlaşması, bölgedeki İran etkisini zayıflatabilir; bu da Türkiye'nin, İran destekli unsurlara karşı sınır güvenliği kaygılarını hafifletebilir. Ancak Ankara, öncelikle kendi çıkarları doğrultusunda hareket edilmesini bekliyor ve süreci dikkatle izliyor. Bu gelişmenin, Türkiye'nin Ortadoğu politikasını da yeniden şekillendirebileceği değerlendiriliyor.
