Singapur, gençlerin sosyal medya platformlarında geçirdiği süreyi sınırlamak amacıyla yeni bir yasal düzenleme hazırlıyor. Dijital Kalkınma ve Enformasyon Bakanı Josephine Teo, önümüzdeki yılın başlarında meclise sunulacak tasarıyla sosyal medya şirketlerinin reşit olmayan kullanıcılar için daha güçlü koruma önlemleri almasının zorunlu kılınacağını açıkladı. Bu önlemler arasında günlük kullanım süresi sınırı, içerik kısıtlamaları ve ebeveyn onay mekanizmaları gibi uygulamalar yer alıyor.
Yasal Düzenlemenin Kapsamı ve Gerekçesi
Bakan Teo, parlamentoda yaptığı konuşmada, sosyal medya platformlarının genç kullanıcıların ruh sağlığı üzerindeki olumsuz etkilerine dikkat çekerek, şirketlerin gönüllü olarak yeterli önlemi almadığını belirtti. Hükümetin, çocukları çevrimiçi ortamda korumak için düzenleyici bir çerçeve oluşturmayı hedeflediğini ifade eden Teo, söz konusu yasanın Singapur'u bu alanda küresel bir öncü haline getirebileceğini vurguladı.
Tasarıya göre, sosyal medya platformları 18 yaş altı kullanıcılar için yaş doğrulama sistemleri kuracak, ebeveynlerin çocuklarının hesap ayarlarını yönetmesine olanak tanıyacak ve riskli içeriklerin erişimini sınırlandıracak. Ayrıca, platformların günlük kullanım süresi uyarıları ve otomatik zaman aşımı gibi özellikler sunması ya da bu tür araçları ebeveynlerin kullanımına açması gerekecek. Şirketlerin bu kurallara uymaması durumunda ağır para cezaları öngörülüyor.
Singapur hükümeti, bu düzenlemeyi hazırlarken Avustralya'nın 16 yaş altı çocuklara sosyal medya yasağı getiren yasasından ve Avrupa Birliği'nin Dijital Hizmetler Yasası'ndan ilham aldı. Ancak Singapur'un yaklaşımı, tam bir yasak yerine kademeli bir koruma sistemi kurmayı hedefliyor. Bakan Teo, "Amacımız gençleri tamamen sosyal medyadan koparmak değil, onları dijital dünyada güvende tutmak ve sağlıklı alışkanlıklar geliştirmelerini sağlamak" dedi.
Bölgesel ve Küresel Yansımalar
Singapur'un bu girişimi, Asya-Pasifik bölgesinde gençlerin çevrimiçi güvenliği konusunda artan bir farkındalığın parçası olarak değerlendiriliyor. Güney Kore ve Japonya da benzer düzenlemeler üzerinde çalışırken, Çin ise 2021'den bu yana 18 yaş altı kullanıcılar için günde üç saatle sınırlı oyun süresi uyguluyor. Uzmanlar, Singapur'un teknoloji odaklı bir ülke olarak bu alanda belirlediği standartların diğer Asya ülkelerine örnek olabileceğini belirtiyor.
Öte yandan, büyük teknoloji şirketleri (Meta, TikTok, YouTube gibi) bu tür düzenlemelerin uygulanabilirliği konusunda endişelerini dile getiriyor. Özellikle yaş doğrulama sistemlerinin mahremiyet ihlallerine yol açabileceği ve küçük ölçekli platformların yükümlülükleri yerine getirmekte zorlanabileceği eleştirileri öne çıkıyor. Sektör temsilcileri, hükümetlerle birlikte çalışmaya hazır olduklarını ancak düzenlemelerin teknik olarak uygulanabilir ve orantılı olması gerektiğini savunuyor.
Singapur'un bu hamlesi, dijital çağda çocuk haklarının korunmasına yönelik küresel bir eğilimin parçası. Birleşmiş Milletler Çocuk Hakları Komitesi de yakın zamanda yayımladığı raporda, devletlere çocukların dijital ortamda karşılaştığı risklere karşı yasal düzenleme çağrısında bulunmuştu. Bu bağlamda Singapur, sadece bölgesinde değil, uluslararası alanda da örnek gösterilecek bir model oluşturmayı hedefliyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye'de de gençlerin sosyal medya kullanımına ilişkin tartışmalar sürerken, Singapur'un bu girişimi dikkat çekiyor. Türkiye İstatistik Kurumu verilerine göre, Türkiye'de 16-24 yaş arası gençlerin neredeyse tamamı sosyal medya kullanıyor. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı'nın çocukların dijital güvenliğine yönelik çalışmaları mevcut ancak Singapur'un öngördüğü kapsamlı ve bağlayıcı düzenlemelerin Türkiye'de henüz benzer bir karşılığı bulunmuyor. Bu alandaki küresel gelişmelerin Türk düzenleyiciler için yol gösterici olabileceği; sosyal medya platformlarının genç kullanıcıları koruma konusundaki sorumluluklarının artırılmasına yönelik adımların gündeme gelebileceği değerlendiriliyor.