Yunanistan'ın ikinci büyük şehri Selanik'in (Thessaloniki) kuzeyinde dün akşam saatlerinde başlayan orman yangını, şiddetli rüzgarın da etkisiyle hızla büyüyerek kent merkezine yaklaştı. Yetkililer, alevlerin yerleşim alanlarına ulaşma riski nedeniyle Selanik'in kuzeyindeki üç küçük mahallede yaşayanlara acil tahliye emri verdi. Yangının özellikle Lagada bölgesindeki Ayios Vasileios, Kato Scholari ve Nea Filadelfeia mahallelerini tehdit ettiği bildirildi. Yunan İtfaiye Teşkilatı'nın açıklamasına göre, bölgede 70'ten fazla itfaiye aracı, 200'e yakın itfaiye eri ve 6 helikopterle müdahale sürüyor. Yetkililer, alevlerin kontrol altına alınması için hava kararana kadar çalışılacağını, ancak rüzgarın yön değiştirmesi durumunda yangının Selanik'in merkezine doğru ilerleyebileceği uyarısında bulundu.
Yangının seyri ve can kaybı endişesi
Yunanistan'ın kuzeyindeki ormanlık alanlarda temmuz ayından bu yana etkili olan kuraklık ve yüksek sıcaklıklar, yangınların sıklığını ve şiddetini artırmış durumda. Selanik'i tehdit eden yangının, saatte 70 kilometreye ulaşan rüzgarlarla birlikte tarım arazilerine ve ormanlık bölgelere hızla yayıldığı belirtiliyor. Yerel yetkililer, yangın bölgesinde şu ana kadar herhangi bir can kaybı yaşanmadığını, ancak bazı ev ve iş yerlerinin zarar gördüğünü açıkladı. Tahliye edilen mahallelerde yaşayan yaklaşık 5 bin kişi, Selanik'teki spor salonları ve okullarda geçici olarak misafir ediliyor. Yunanistan Başbakanı Kiriakos Miçotakis, konuyla ilgili yaptığı yazılı açıklamada, "Devletimiz tüm imkanlarıyla yangınla mücadele ediyor. Vatandaşlarımızın can güvenliği önceliğimizdir" ifadelerini kullandı. Ancak muhalefet partileri, hükümetin yangın önleme ve müdahale kapasitesini eleştirerek, erken uyarı sistemlerinin yetersiz kaldığını savundu.
Bölgesel ve küresel boyut
Yunanistan, son yıllarda küresel iklim değişikliğinin etkisiyle daha sık ve şiddetli orman yangınlarıyla karşı karşıya kalmaktadır. 2021 yılında Atina yakınlarındaki Varympompi yangınında 1 kişi hayatını kaybederken, Ayia'yı vuran 2018 yangınında 100'den fazla kişi ölmüştü. Akdeniz havzası, iklim değişikliği nedeniyle daha kurak bir döneme girerken, Yunanistan, Türkiye ve İtalya gibi ülkelerde yangın mevsimi uzamakta ve şiddetlenmektedir. Avrupa Birliği, Yunanistan'a yangın söndürme uçakları ve ekipman desteği göndermeye hazır olduğunu bildirdi. AB'nin Copernicus İklim Değişikliği Servisi'ne göre, Akdeniz'de sıcaklık artışı ortalamanın üzerinde seyrediyor ve bu da yangın riskini artıran en önemli faktörlerden biri olarak görülüyor. Ayrıca, Yunanistan'ın yangınla mücadelede kullandığı Kanada menşeli CL-215 ve CL-415 tipi amfibi uçakların yaşlanması ve bakım sorunları, müdahale kapasitesini sınırlayan bir diğer etken olarak öne çıkıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Yunanistan'ı etkileyen orman yangınları, Türkiye'nin de benzer risklerle karşı karşıya olduğu bir dönemde meydana gelmektedir. Özellikle Ege ve Akdeniz kıyılarında sıklaşan yangınlar, iklim değişikliğinin sınır ötesi boyutunu ortaya koymaktadır. Türkiye, Yunanistan ile komşu olması nedeniyle yangın dumanlarının taşınımı, hava kalitesi ve turizm gibi alanlarda dolaylı etkiler hissedebilir. Ayrıca, iki ülke arasında yangın söndürme uçaklarının ortak kullanımı veya karşılıklı yardımlaşma gibi işbirlikleri gündeme gelebilir. Türkiye, son yıllarda kendi yangın filosunu güçlendirme çabalarını sürdürürken, Yunanistan'daki bu yangın, erken uyarı sistemleri ve uluslararası işbirliğinin önemini bir kez daha hatırlatmaktadır.