İngiltere'de kamu görevlisi Kashim Chowdhury, evden çalışırken makyaj malzemeleriyle hastalık belirtileri yaratarak beş ayrı devlet işini aynı anda yürüttüğü iddiasıyla mahkemeye çıktı. Mahkeme, Chowdhury'nin sahte hastalık raporları düzenleyerek farklı kamu kurumlarından maaş aldığını ve bu süreçte makyajla yorgunluk, hastalık görüntüsü vererek denetimleri atlatmaya çalıştığını dinledi. Olay, İngiltere'de kamu istihdamında denetim eksikliğini ve uzaktan çalışma döneminde ortaya çıkan suiistimalleri gözler önüne serdi.
Olayın Arka Planı
Kashim Chowdhury'nin, 2020-2022 yılları arasında İngiltere'nin farklı bölgelerinde bulunan beş devlet dairesinde eş zamanlı olarak istihdam edildiği belirtildi. Savcılık, Chowdhury'nin her bir iş için ayrı ayrı uzaktan çalışma düzenlemesi yaptığını ve bu sayede aynı saatlerde birden fazla işi idare ettiğini açıkladı. Mahkemeye sunulan delillere göre, Chowdhury işverenlerine çeşitli sağlık sorunları olduğunu bildirerek raporlar aldı; ancak bu raporların bir kısmının sahte olduğu iddia ediliyor. Ayrıca, video konferans görüşmelerinde ve ofis ziyaretlerinde makyaj kullanarak yorgun ve hasta görünmeye çalıştığı, böylece performans düşüklüğünü mazur göstermeyi amaçladığı öne sürüldü.
Olayın ortaya çıkması, bir kamu kurumunun iç denetim sırasında Chowdhury'nin aynı anda başka bir kurumda çalıştığını fark etmesiyle başladı. Yapılan incelemede, Chowdhury'nin farklı kurumlardan toplamda yüz binlerce sterlin maaş aldığı tespit edildi. Savcı, sanığın kamu kaynaklarını zimmetine geçirmekle suçlandığını ve yargılamanın devam ettiğini belirtti. Chowdhury'nin avukatı ise müvekkilinin suçsuz olduğunu, sağlık sorunlarının gerçek olduğunu ve makyaj kullanımının abartıldığını savundu.
Kamu İstihdamında Denetim Sorunu
Bu dava, İngiltere'de kamu sektöründe uzaktan çalışmanın yaygınlaşmasıyla birlikte ortaya çıkan denetim boşluklarını gündeme getirdi. Pandemi sonrası dönemde birçok kamu kurumu hibrit çalışma modeline geçerken, çalışanların aynı anda birden fazla işte çalışıp çalışmadığının etkin şekilde denetlenmediği eleştirileri yapılıyor. Uzmanlar, özellikle farklı bölgelerdeki kurumlar arasında veri paylaşımının sınırlı olmasının bu tür suiistimalleri kolaylaştırdığını vurguluyor. İngiltere Hükümeti, son yıllarda kamu harcamalarını kısma politikası güderken, bu tür vakaların ortaya çıkması kamu kaynaklarının verimli kullanımı konusundaki tartışmaları derinleştiriyor.
Benzer bir vaka 2021 yılında da yaşanmış, bir başka memurun iki farklı belediyede çalıştığı tespit edilmişti. Ancak Chowdhury davası, beş işin aynı anda yürütülmesi ve makyaj gibi alışılmadık yöntemlerle hastalık taklidi yapılması nedeniyle kamuoyunda geniş yankı uyandırdı. Mahkeme sürecinde, Chowdhury'nin iş yerlerine gönderdiği sağlık raporlarının bazılarının aynı doktordan alındığı ve tarihlerde tutarsızlıklar olduğu belirtildi. Ayrıca, sanığın işe gelmediği günlerde sosyal medya hesaplarından tatil fotoğrafları paylaştığı iddiaları da dosyaya eklendi.
Bölgesel ve Küresel Boyut
İngiltere'de kamu sektöründe yaşanan bu tür yolsuzluk vakaları, ülkenin uluslararası alandaki şeffaflık imajını zedeleyebilir. Uluslararası Şeffaflık Örgütü'nün yolsuzluk algı endeksinde İngiltere, son yıllarda bir miktar gerileme göstermişti. Bu dava, kamu yönetiminde hesap verebilirlik ve denetim mekanizmalarının güçlendirilmesi gerektiğini bir kez daha ortaya koyuyor. Öte yandan, uzaktan çalışmanın yaygınlaşmasıyla birlikte birçok ülkede benzer suiistimallerin yaşanabileceği, ancak tespit edilmesinin zor olduğu belirtiliyor. ABD ve Avrupa Birliği ülkelerinde de hibrit çalışma modellerinde çalışanların performansının ölçülmesi ve işe devam takibinin nasıl yapılacağı tartışılıyor.
Uzmanlar, bu tür vakaların kamu güvenini sarsmaması için kurumların iç denetim birimlerini güçlendirmesi, çalışanların beyan ettiği işlerin çapraz kontrolünü yapması ve dijital araçlarla sahtekarlığı tespit etmesi gerektiğini vurguluyor. Ayrıca, sağlık raporlarının doğruluğunun bağımsız kuruluşlarca teyit edilmesi öneriliyor. Chowdhury davası, İngiltere'de kamu istihdamında reform çağrılarını artırabilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye'de de kamu sektöründe uzaktan çalışma ve esnek çalışma modelleri son yıllarda tartışılıyor. Bu vaka, kamu kaynaklarının etkin kullanımı ve denetim mekanizmalarının önemini gösteriyor. Türkiye'de özellikle büyükşehirlerde kamu istihdamında şeffaflık ve hesap verebilirlik konusunda atılan adımlar bulunuyor; ancak benzer suiistimallerin önlenmesi için dijital takip sistemlerinin güçlendirilmesi ve kurumlar arası veri paylaşımının artırılması faydalı olacaktır. Ayrıca, uluslararası alanda kamu yönetimi reformu tartışmaları Türkiye'nin de gündeminde. İngiltere'deki bu dava, kamu istihdamında etik ilkelerin ve denetimin evrensel bir ihtiyaç olduğunu bir kez daha ortaya koyuyor.
