Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Kuzey Kore Dışişleri Bakanı Choe Son Hui ile bir araya gelerek, Pyongyang yönetiminin Ukrayna'daki savaşına verdiği destekten dolayı teşekkürlerini iletti. Kremlin'de gerçekleşen görüşme, iki ülke arasındaki son yüksek düzeyli diplomatik temas olarak kayıtlara geçti. Rus devlet medyasına göre Putin, Kuzey Kore'nin Ukrayna'daki askeri operasyonuna yönelik tutumunu takdirle karşıladığını belirtti. Görüşme, Pyongyang'ın Moskova'ya askeri yardım sağladığı yönündeki iddiaların gölgesinde gerçekleşti. ABD ve Güney Kore, Kuzey Kore'nin Rusya'ya topçu mermileri ve balistik füzeler sevk ettiğini öne sürüyor. Bu durum, uluslararası yaptırımları delen bir iş birliği olarak değerlendiriliyor.
Gelişmenin Arka Planı
Putin ve Choe arasındaki görüşme, iki ülke arasında son aylarda artan diplomatik temasların bir parçası. Ekim 2023'te Kuzey Kore lideri Kim Jong Un, Rusya'yı ziyaret ederek Putin ile Vostoçniy Uzay Üssü'nde bir araya gelmişti. Bu ziyaret, iki ülke arasında askeri ve ekonomik iş birliğinin derinleştiğine işaret etmişti. Kim Jong Un, Rusya'nın Ukrayna'daki operasyonuna tam destek verdiğini açıklamıştı. Putin ise Kuzey Kore'ye yönelik BM yaptırımlarının kaldırılması gerektiğini savunmuştu. Choe Son Hui'nin Moskova ziyareti, bu çizgideki temasların devamı niteliğinde. Uzmanlar, Pyongyang'ın Moskova'ya askeri malzeme sağlamasının karşılığında gıda, enerji ve gelişmiş silah teknolojisi aldığını belirtiyor. ABD Dışişleri Bakanlığı, iki ülke arasındaki bu iş birliğini "istikrarsızlaştırıcı" olarak nitelendirdi.
Görüşmede ayrıca, ikili ilişkilerin daha da güçlendirilmesi, ticari bağların artırılması ve bölgesel konularda koordinasyon ele alındı. Choe, Rusya'nın bağımsız bir güç olarak duruşunu övdü ve ABD hegemonyasına karşı ortak mücadeleye vurgu yaptı. Putin ise Kuzey Kore'nin uluslararası alanda daha fazla söz sahibi olması gerektiğini belirtti. Görüşme, Rusya'nın Ukrayna savaşında uluslararası yalnızlığını aşma çabalarının bir yansıması. Kuzey Kore, İran ve Çin ile birlikte Moskova'nın en önemli müttefikleri arasında yer alıyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Rusya-Kuzey Kore yakınlaşması, Asya-Pasifik bölgesinde güvenlik dengelerini değiştirme potansiyeli taşıyor. Güney Kore ve Japonya, bu iş birliğini doğrudan tehdit olarak görüyor. Seul yönetimi, Moskova'ya çağrıda bulunarak Pyongyang ile askeri iş birliğini durdurmasını istedi. Tokyo ise ek yaptırım hazırlığında. ABD, Çin'e baskı yaparak Kuzey Kore'nin faaliyetlerini sınırlamasını talep ediyor. Ancak Pekin, Pyongyang'a yönelik açık bir tavır almaktan kaçınıyor. Bu durum, uluslararası toplumda Kuzey Kore konusunda bir fikir birliği oluşmasının zorluğunu gösteriyor. Öte yandan, Rusya'nın Ukrayna'daki savaşta Kuzey Kore mühimmatı kullanması, çatışmanın seyrini etkileyebilir. Ukrayna ordusu, cephede Kuzey Kore yapımı mermilerin kullanıldığını rapor etmişti. Bu, çatışmanın coğrafi olarak genişlemesi ve yeni aktörleri dahil etmesi anlamına geliyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Ukrayna savaşında arabuluculuk rolü üstlenirken hem Rusya hem de Ukrayna ile dengeli ilişkiler yürütüyor. Ancak Rusya-Kuzey Kore iş birliğinin derinleşmesi, savaşın daha da uzamasına neden olabilir. Bu durum, Karadeniz'deki güvenlik dinamiklerini ve Türkiye'nin tahıl koridoru girişimlerini olumsuz etkileyebilir. Ayrıca, Kuzey Kore'nin nükleer silah programına Rusya'nın destek vermesi, küresel silahsızlanma çabalarına darbe vuruyor. Türkiye, nükleer silahların yayılmasını önleme konusunda hassas. Bölgesel olarak ise bu gelişme, NATO'nun doğu kanadında yeni bir tehdit algısı yaratabilir. Ankara, ittifak içinde bu konuda pozisyon alırken dikkatli bir denge politikası izlemek zorunda.
