Pakistan yönetimindeki Keşmir'de (PoK) 27 Temmuz'da başlayan ve 10 Ağustos'a kadar sürecek üç aşamalı seçimlerde, ilk gün yaşanan şiddetli çatışmalarda bir kişi hayatını kaybetti, çok sayıda kişi yaralandı. Yerel kaynaklar, oy verme işlemi sırasında iki siyasi grup arasında çıkan arbedede silahların kullanıldığını ve olayın büyümesi üzerine güvenlik güçlerinin müdahale ettiğini bildirdi. Yaralıların çevre hastanelere kaldırıldığı ve bazılarının durumunun ciddi olduğu öğrenildi.
PoK Seçimlerinin Arka Planı
Pakistan'ın kontrolündeki Keşmir bölgesi olarak bilinen PoK (Pakistan Occupied Kashmir), 5 Ağustos 2019'da Hindistan'ın Cammu ve Keşmir'e özel statü veren 370. maddeyi kaldırmasının ardından dünya gündeminde daha fazla yer bulmaya başlamıştı. Hindistan'ın bu adımının ardından Pakistan, bölgedeki etkisini artırma çabalarına hız vermişti. PoK'nın kendi içinde yasama meclisi seçimleri, Pakistan'ın iç siyasi dinamiklerinden bağımsız değil; zira bölge, Pakistan'ın merkezi yönetimine sıkı sıkıya bağlı bir idari yapıya sahip.
Seçimlerin 27 Temmuz'da yapılması planlanırken, güvenlik endişeleri nedeniyle üç aşamaya bölünmüş durumda. İlk aşama olan 27 Temmuz'da bölgenin bazı kesimlerinde oy kullanıldı. Ancak süreç, şiddet olaylarıyla gölgelendi. Yerel halkın büyük bir kısmı, seçimlerin kendi iradelerini yansıtmadığını ve Pakistan'ın kukla hükümetini meşrulaştırmaktan ibaret olduğunu düşünüyor. Bu nedenle seçimlere katılımın düşük olması beklenirken, şiddet olayları bu beklentileri güçlendirdi.
Seçimlerin ikinci aşaması 30 Temmuz'da, üçüncü aşaması ise 10 Ağustos'ta yapılacak. Güvenlik güçleri, seçim süresince yüksek alarm durumunda olduklarını açıkladı. Ancak uzmanlar, çatışmaların artarak devam edebileceği konusunda uyarıyor. Hindistan hükümeti ise PoK seçimlerini 'gayrimeşru' olarak nitelendirerek, uluslararası toplumun bu seçimleri tanımaması çağrısında bulundu.
Bölgesel ve Küresel Boyut
PoK, nükleer silahlara sahip iki ülke olan Hindistan ve Pakistan arasındaki Keşmir anlaşmazlığının merkezinde yer alıyor. 1947'den bu yana bölgenin statüsü, iki ülke arasında savaşlara ve sayısız çatışmaya yol açtı. Hindistan, Keşmir'in tamamının kendi toprağı olduğunu savunurken, Pakistan da PoK olarak bilinen bölgede hak iddia ediyor. Bu anlaşmazlık, Güney Asya'nın güvenlik mimarisini etkileyen temel bir sorun olmaya devam ediyor.
PoK'daki seçimlerin şiddetle geçmesi, sadece bölge halkının değil, uluslararası toplumun da dikkatini çekti. Birleşmiş Milletler, çatışmaların sona ermesi ve tarafların diyalog yoluyla çözüm bulması yönünde çağrı yaptı. ABD ve Avrupa Birliği ise seçim sürecindeki şiddeti kınayarak, tüm tarafları itidale davet etti. Ancak bu çağrıların, bölgedeki derin siyasi ve etnik ayrılıkları gidermekte ne kadar etkili olabileceği belirsiz.
Küresel ölçekte ise Keşmir sorunu, Çin-Pakistan ekonomik koridoru gibi büyük altyapı projeleri ve bölgesel güç dengeleri açısından da kritik öneme sahip. Çin, Pakistan'ın en yakın müttefiki olarak PoK bölgesinde altyapı yatırımları yapıyor. Bu durum, Hindistan'ın tepkisini çekiyor ve bölgedeki rekabeti daha da derinleştiriyor. PoK'daki seçimlerin istikrarsızlık içinde geçmesi, bu güç mücadelelerine yeni bir boyut kazandırabilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, tarihsel olarak Keşmir meselesinde Hindistan'ın tutumunu eleştirmiş, Pakistan'ın yanında yer almıştır. Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın 2019'da Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nda yaptığı konuşmada Keşmir halkına destek mesajları vermiş olması, bu tutumun bir göstergesidir. PoK'daki şiddet olayları, Türkiye'nin bölgeye yönelik dikkatini artırabilir. Ancak Türkiye'nin Hindistan ile ekonomik ve siyasi ilişkileri de göz ardı edilemeyecek boyutta; bu nedenle Türk dış politikası, Keşmir meselesinde denge gözetmeye çalışıyor. Türkiye'nin bu dengeyi koruyarak mı, yoksa Pakistan'ın yanında daha keskin bir duruş mu sergileyeceği, önümüzdeki süreçte yakından izlenecek bir konu olarak öne çıkıyor.
