New Mexico, 8 Eylül - New Mexico sakinleri, Başkan Donald Trump'ın Demokratların yönetimindeki eyaletin "New America" olarak yeniden adlandırılması yönündeki önerisini, tarih ve kültürü silme girişimi olarak değerlendirdi. Başkan Trump'ın önerisi, eyaletin İspanyol ve Meksika mirasını yok saydığı gerekçesiyle geniş yankı uyandırdı.
Gelişmenin Arka Planı
Trump'ın önerisi, New Mexico'nun adının Meksika ile olan tarihsel bağlantısını vurgulaması nedeniyle tartışma yarattı. Eyalet, 1848'de Meksika-Amerika Savaşı sonrası ABD'ye katılmış ve adını Meksika'dan almıştı. Trump'ın açıklaması, ülke genelinde ırk ve kimlik politikaları tartışmalarının yoğunlaştığı bir dönemde geldi.
New Mexico, nüfusunun büyük bir kısmı Hispanik ve Yerli Amerikalı kökenli. Eyaletin kültürel dokusu, İspanyol sömürge döneminden kalma misyon kiliseleri, Pueblo halkının gelenekleri ve Meksika mutfağıyla şekillenmiş. Santa Fe, ABD'nin en eski başkenti olma özelliğini taşıyor. Bu zengin tarih, eyalet sakinleri için kimliklerinin ayrılmaz bir parçası.
Trump'ın önerisi, sosyal medyada ve yerel basında geniş yankı buldu. Taos'ta yaşayan Maria Gonzalez, "Bu isim, atalarımızın bu topraklardaki varlığını ve mücadelesini yansıtıyor. Değiştirilmesi, bizi yok saymak anlamına gelir," dedi. Yerel tarihçi Dr. Elena Ortiz ise, "New Mexico adı, 16. yüzyıldan beri kullanılıyor. Bu öneri, eyaletin çok kültürlü yapısına saygısızlık," ifadelerini kullandı.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Trump'ın önerisi, ABD'deki göçmen karşıtı söylemin bir yansıması olarak görülüyor. New Mexico, 2020 seçimlerinde Demokrat Joe Biden'a oy vermiş, eyalet yönetimi de Demokratların elinde. Trump'ın açıklaması, kırmızı eyaletler ile mavi eyaletler arasındaki kültürel ayrımı derinleştirebilir.
Küresel ölçekte, bu tür isim değiştirme önerileri, sömürgecilik sonrası dönemde birçok ülkede tartışıldı. Örneğin, Hindistan'da şehir isimleri yerel dillere çevrildi. Ancak ABD'de bir eyaletin adının değiştirilmesi, federal yapı ve tarihsel süreklilik açısından benzersiz bir durum. Trump'ın önerisi, anayasal olarak da karmaşık bir süreç gerektiriyor; zira eyalet adı değişikliği Kongre onayına tabi.
New Mexico Valisi Michelle Lujan Grisham, konuya ilişkin henüz resmi bir açıklama yapmadı. Ancak eyalet sakinleri, öneriyi reddeden dilekçeler imzalamaya başladı. Ülke çapında da Hispanik sivil toplum kuruluşları, Trump'ın söylemini kınadı.
Trump'ın "New America" önerisi, seçim kampanyası sırasında sıkça dile getirdiği "Amerika'yı geri almak" söylemiyle uyumlu. Ancak bu tür bir hamle, eyaletin kimliğini ve tarihini yok saydığı için geniş kesimlerden tepki çekiyor. New Mexico'nun adı, 1563'te İspanyol kaşifler tarafından konulmuş ve o zamandan beri kullanılıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
ABD'de bir eyaletin adının değiştirilmesi önerisi, doğrudan Türkiye'yi etkilememekle birlikte, küresel ölçekte kimlik ve tarih politikalarına dair önemli bir gösterge. Türkiye, kendi çok kültürlü yapısı ve tarihsel mirasıyla benzer tartışmalara sahne olabilir. Ayrıca, ABD'deki bu tür kültürel çatışmalar, Türkiye-ABD ilişkilerinde dolaylı da olsa yankı bulabilir; zira iki ülke arasındaki diplomatik ilişkiler, iç politik dinamiklerden etkilenebilir. Türkiye, eyalet adı değişikliği gibi konularda taraf olmamakla birlikte, ABD'deki gelişmeleri yakından takip etmeli.
