Mısır, İsrail Maliye Bakanı Bezalel Smotrich'in son iki gün içinde yaptığı ve Sina Yarımadası'nı İsrail'in güvenlik veya egemenlik tartışmalarına dahil eden açıklamalarını "kesinlikle" reddettiğini açıkladı. Mısır'ın resmi haber ajansı Ortadoğu Haber Ajansı'na (MENA) konuşan bilgili bir kaynak, Kahire'nin Smotrich'in sözlerine ilişkin tutumunun net olduğunu ve Sina'nın Mısır toprağı olduğunu vurguladı. Anadolu Ajansı'nın aktardığına göre, Mısır yönetimi söz konusu açıklamaları provokatif olarak değerlendiriyor.
Smotrich'in Açıklamaları ve Mısır'ın Tepkisi
İsrail Maliye Bakanı Bezalel Smotrich, son iki gün içinde yaptığı açıklamalarda Sina Yarımadası'nı İsrail'in güvenlik stratejisi bağlamında ele aldı. Smotrich'in sözlerinin içeriği tam olarak açıklanmasa da, Mısır basınında yer alan haberlere göre bu açıklamalar Sina'nın statüsüne dair tartışmaları gündeme getirdi. Mısır, 1979 Camp David Anlaşması ve sonrasındaki barış süreciyle Sina'nın kendi egemenliğinde olduğunu uluslararası alanda tescillemiş durumda. Kahire yönetimi, Smotrich'in sözlerini bu egemenliğe yönelik bir meydan okuma olarak görüyor.
MENA'ya konuşan kaynak, Mısır'ın tutumunun "kategorik" olduğunu belirterek, Sina'nın İsrail ile ilgili herhangi bir tartışmaya konu edilmesinin kabul edilemez olduğunu ifade etti. Mısır Dışişleri Bakanlığı'ndan henüz resmi bir yazılı açıklama gelmedi; ancak haber ajansına yansıyan bilgiler, devlet düzeyinde rahatsızlığın yüksek olduğunu gösteriyor.
Sina'nın Stratejik ve Tarihsel Önemi
Sina Yarımadası, Mısır ile İsrail arasındaki ilişkilerin en hassas başlıklarından biri. 1967 Altı Gün Savaşı'nda İsrail'in işgal ettiği Sina, 1973 Yom Kippur Savaşı'nın ardından yürütülen diplomatik süreç sonucunda 1982'de tamamen Mısır'a geri verildi. O tarihten bu yana Sina, Mısır'ın egemenliğinde olmakla birlikte, bölgedeki güvenlik düzenlemeleri 1979 barış anlaşması çerçevesinde sınırlı askeri varlık öngörüyor. İsrail, Sina'da Mısır'ın askeri yığınak yapmasına karşı hassasiyetini korurken, Mısır da Sina'nın kendi toprağı olduğunu her fırsatta vurguluyor.
Smotrich'in açıklamaları, İsrail hükümeti içindeki aşırı sağcı kanadın bölgesel konularda zaman zaman gündem yaratan söylemlerinin bir parçası olarak görülüyor. Maliye Bakanı olarak ekonomik konularda yetkili olan Smotrich, geçmişte de Batı Şeria ve Gazze'ye ilişkin tartışmalı açıklamalarıyla gündeme gelmişti. Bu kez Sina'yı dile getirmesi, Mısır'ın İsrail ile yürüttüğü hassas diplomasiyi zorlayabilir.
Bölgesel Boyut ve Olası Yansımalar
Mısır, İsrail ile ilişkilerinde son yıllarda Gazze'deki ateşkes müzakereleri, insani yardım koridorları ve bölgesel güvenlik konularında önemli bir arabulucu rolü üstleniyor. Kahire'nin Sina konusundaki hassasiyeti, bu arabuluculuk pozisyonunu da etkileyebilecek nitelikte. İsrail tarafından yapılan bir açıklamanın Sina'yı hedef alması, Mısır kamuoyunda ve siyasi elitler arasında tepkiyle karşılanıyor. Mısır basını, konuyu "kırmızı çizgi" olarak nitelendiriyor.
Öte yandan, İsrail'in Gazze'ye yönelik operasyonları sırasında Sina'nın lojistik ve güvenlik açısından önemi artmıştı. Mısır, Filistinlilerin Sina'ya yerleştirilmesine yönelik her türlü plana karşı olduğunu defalarca dile getirmişti. Smotrich'in açıklamaları, bu tür planların yeniden gündeme gelebileceği endişesini tetiklemiş olabilir. Kahire, Sina'nın demografik yapısının değiştirilmesine yönelik herhangi bir adımı egemenliğine tecavüz sayacağını belirtiyor.
Bölgesel uzmanlar, İsrail hükümeti içindeki farklı seslerin Mısır ile yürütülen hassas dengeyi riske attığını belirtiyor. Mısır'ın tepkisinin sertliği, konunun Kahire için ne denli önemli olduğunu gösteriyor. İsrail tarafından resmi bir düzeltme veya açıklama gelmemesi halinde, iki ülke arasında gerilimin bir süre daha devam edebileceği değerlendiriliyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Mısır'ın Sina konusundaki hassasiyeti, Türkiye'nin Doğu Akdeniz ve Orta Doğu politikaları açısından önemli bir gösterge. Ankara, son dönemde Mısır ile ilişkilerini normalleştirme ve karşılıklı güven tesis etme sürecinde. Kahire'nin İsrail karşısında egemenlik vurgusu yapması, Türkiye'nin bölgede Filistin davası ve egemenlik ilkeleri temelindeki pozisyonuyla örtüşüyor. Sina'nın statüsüne yönelik tartışmalar, Doğu Akdeniz'deki güç dengelerini ve enerji hatlarını da dolaylı olarak etkileyebilir. Türkiye, Mısır ile artan diyalogu sayesinde bölgesel krizlerde ortak zemin bulma imkânını güçlendirebilir. Ancak İsrail'in aşırı sağcı söylemleri, bölgesel istikrarı tehdit ederek Türkiye'nin arabuluculuk çabalarını zorlaştırabilir.
