Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, iç savaşın resmen sona ermesinin ardından Şam'a giden ilk Batılı lider oldu. Ziyaret, Fransa'nın Suriye'deki ekonomik varlığını güçlendirme ve yeniden yapılanma sürecine katılma amacını taşıyor. Macron, Suriye Devlet Başkanı Beşar Esad ile bir araya gelerek ikili ilişkilerin yanı sıra bölgesel gelişmeleri ele aldı. Görüşmede enerji, altyapı ve ticaret alanlarında işbirliğinin artırılması masaya yatırıldı.
Ziyaretin arka planı ve ekonomik boyutu
Suriye'de 2011'de başlayan iç savaş, 2020'lerin başında büyük ölçüde sona ermiş olsa da ülke hâlâ ağır bir yıkım ve ekonomik krizle mücadele ediyor. Fransa, savaş öncesinde Suriye'de önemli yatırımlara sahipti ve şimdi bu bağları yeniden canlandırmayı hedefliyor. Macron'un ziyareti, Fransız şirketlerinin yeniden inşa sürecinde yer alması için bir fırsat olarak görülüyor. Görüşmede, özellikle enerji sektöründe ortak projeler ve ticaret hacminin artırılması konuşuldu. Ayrıca, Fransa'nın Suriye'deki insani yardım çabalarına desteği de gündeme geldi.
Ekonomik işbirliğinin yanı sıra, iki lider bölgesel istikrar ve terörle mücadele konularını da ele aldı. Fransa, Suriye'nin kuzeyindeki terör tehdidine karşı hassasiyetini korurken, Esad yönetimi ile işbirliğinin bu alanda da önemli olduğunu vurguladı. Uzmanlar, Macron'un ziyaretinin Avrupa Birliği'nin Suriye'ye yönelik yaptırımlarının hafifletilmesi sürecini hızlandırabileceğini belirtiyor.
Bölgesel ve küresel boyut
Fransa'nın Suriye'ye yönelik bu açılımı, ABD ve diğer Batılı ülkelerin Suriye politikalarıyla çelişiyor. Washington, Esad yönetimiyle normalleşmeye karşı çıkarken, Paris'in bu hamlesi bölgedeki dengeleri yeniden şekillendirebilir. Macron'un ziyareti, aynı zamanda Rusya ve İran'ın Suriye'deki etkisine karşı Fransa'nın alternatif bir ortaklık modeli sunma çabası olarak yorumlanıyor. Öte yandan, Birleşmiş Milletler nezdinde Suriye'deki siyasi çözüm sürecine katkı sağlanması da bekleniyor.
Fransa, Lübnan ve Irak'taki nüfuzunu da göz önünde bulundurarak Suriye ile ilişkilerini derinleştiriyor. Macron'un ziyareti, bölgesel rekabetler ve ittifaklar bağlamında önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Suriye'deki gelişmeleri yakından takip ediyor. Fransa'nın Şam'la ekonomik işbirliğini artırması, Türkiye'nin de Suriye ile normalleşme sürecine etki edebilir. Ancak Fransa'nın Suriye'deki PYD/YPG'ye yönelik tutumu ile terörle mücadeleye yaklaşımı, Ankara ile Paris arasında farklılıklar barındırıyor. Türkiye, Suriye'nin toprak bütünlüğünü savunurken, terör örgütlerinin varlığına karşı mücadelede Fransa'nın net bir tavır almasını bekliyor. Ekonomik anlamda, Fransa'nın Suriye'deki yatırımları Türk şirketlerinin de önünü açabilir, ancak siyasi koordinasyon eksikliği risk oluşturuyor.
