Birleşmiş Milletler barış gücü askerleri, 5 Haziran'da ağır iş makineleri eşliğinde güney Lübnan'daki Dibbin köyüne girerek son çatışmalardan kalan enkaz ve savaş kalıntılarını temizlemeye başladı. İsrail ordusunun bölgeden çekilmesinin ardından başlatılan bu operasyon, BM Geçici Görev Gücü'nün (UNIFIL) bölgedeki istikrarı sağlama çabalarının bir parçası olarak değerlendiriliyor. Yetkililer, temizlik çalışmalarının önümüzdeki günlerde de devam edeceğini belirtti.
Gelişmenin arka planı
Dibbin köyü, İsrail ile Lübnan arasındaki Mavi Hat olarak bilinen fiili sınır hattına yaklaşık iki kilometre mesafede yer alıyor. Son yıllarda bölge, Hizbullah ile İsrail arasında zaman zaman yaşanan gerginliklere sahne oldu. 2023 sonbaharındaki çatışmaların ardından İsrail güçlerinin geri çekilmesiyle köyde ciddi hasar oluştu. BM ekipleri, hem patlamamış mühimmatları temizlemek hem de yıkılan binaların enkazını kaldırmak için çalışıyor.
UNIFIL Sözcüsü Andrea Tenenti, yaptığı açıklamada 'Bu operasyon, sivillerin güvenli bir şekilde evlerine dönebilmeleri için kritik öneme sahip' dedi. Şu ana kadar 15 ağır iş makinesi ve 200'den fazla barış gücü askerinin görev aldığı belirtildi.
Bölgesel ve küresel boyut
Güney Lübnan'daki bu gelişme, İsrail ile Lübnan arasındaki sınır geriliminin azaltılmasına yönelik uluslararası çabaların bir parçası olarak görülüyor. BM Güvenlik Konseyi'nin 1701 sayılı kararı uyarınca bölgede silahlı grupların bulunmaması ve sadece Lübnan ordusu ile UNIFIL'in varlığı öngörülüyor. Ancak Hizbullah'ın bölgedeki fiili varlığı, bu kararın uygulanmasını zorlaştırıyor.
ABD ve Fransa'nın arabuluculuk girişimleriyle son aylarda tansiyon düşmüş olsa da, uzmanlar kalıcı bir çözüm için siyasi mutabakatın şart olduğunu vurguluyor. Dibbin'deki temizlik çalışmaları, insani yardımın önünü açarken aynı zamanda bölgesel istikrara da katkı sağlamayı hedefliyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Lübnan'daki gelişmeler, Türkiye'nin Doğu Akdeniz'deki istikrar öncelikleriyle doğrudan ilişkilidir. BM barış gücünün bölgedeki varlığı, Türkiye'nin de desteklediği uluslararası hukuk çerçevesinde sınır ihlallerinin önlenmesine katkı sağlamaktadır. Ayrıca, Lübnan'daki siyasi ve güvenlik istikrarı, Türkiye'nin bölge ülkeleriyle olan ticari ilişkileri ve enerji nakil hatlarının güvenliği açısından kritik öneme sahiptir. Bu nedenle Ankara, BM kararlarının uygulanmasını ve ateşkesin kalıcı hale gelmesini yakından takip etmektedir.