Lübnan'ın güneyindeki Nebatiye kenti, son haftalarda İsrail hava saldırılarının hedefi oldu. Enkaz yığınları arasında, Şii toplumu için kutsal olan Aşure Günü, bu yıl hem yas hem de direnişin sembolü haline geldi. Ateşkesin ardından kentte yeniden canlanmaya çalışan halk, geleneksel matem ritüellerini yerine getirmek için sokaklara döküldü. Ancak savaşın izleri her yerde: yıkılan binalar, kapanan dükkanlar ve kaybedilen canlar. Nebatiye, İsrail'in Hizbullah hedeflerine yönelik saldırılarının en yoğun yaşandığı yerlerden biriydi. Şimdi ise geçici bir sükunet var.
Aşure'nin Anlamı ve Savaşın Gölgesi
Aşure, İslam'ın Şii mezhebinde Hz. Hüseyin'in Kerbela'da şehit edilişinin yıldönümüdür. Her yıl milyonlarca Şii, bu günü matem ve tövbe ile anar. Nebatiye'de de bu gelenek sürüyor; ancak bu yıl farklı. İsrail saldırıları sonucu evsiz kalan aileler, çadırlarda ya da yıkıntılar arasında toplanıyor. Bir katılımcı, 'Savaş bizi yıldıramaz, Kerbela'nın ruhu burada yaşıyor' dedi. Törenlerde siyah giysiler içinde göğüs dövme ve zincirle vurma gibi geleneksel ritüeller yer aldı. Ancak güvenlik endişeleri nedeniyle kalabalıklar geçmiş yıllara göre daha azdı. Hizbullah'ın çağrısıyla düzenlenen etkinlikler, aynı zamanda örgütün bölgedeki gücünü de sergiliyor.
Bölgedeki ateşkes, iki hafta önce ABD ve Fransa'nın arabuluculuğuyla sağlandı. Ancak taraflar arasında tam bir güven yok. İsrail, Hizbullah'ın yeniden silahlanmasını engellemek için hava saldırılarına devam edeceğini belirtiyor. Hizbullah ise İsrail'in güneye yönelik herhangi bir ihlaline misilleme yapacağını söylüyor. Bu kırılgan ortamda Aşure, hem dini bir vecibe hem de siyasi bir mesaj olarak öne çıkıyor.
Bölgesel Boyut: İran ve İsrail Rekabeti
Nebatiye'deki gelişmeler, sadece Lübnan'ı değil, tüm Ortadoğu'yu ilgilendiriyor. Aşure, İran'ın bölgedeki nüfuzunun sembolü haline geldi. İran, Hizbullah'a verdiği destekle biliniyor ve bu törenler, Tahran'ın Lübnan'daki etkisini pekiştiriyor. Öte yandan İsrail, Hizbullah'ı İran'ın vekil gücü olarak görüyor ve onun askeri kapasitesini zayıflatmak için her fırsatı kullanıyor. Bu çatışma, son yıllarda Suriye'den Yemen'e kadar geniş bir coğrafyaya yayıldı.
Bu yılki Aşure, savaşın ortasında bir direniş sembolü olsa da, aslında bölgedeki kutuplaşmayı derinleştiriyor. Sünni-Şii ayrışması, Irak, Bahreyn ve Suudi Arabistan gibi ülkelerde de kendini gösteriyor. Nebatiye, bu ayrışmanın savaşla birleştiği bir nokta. ABD'nin bölgedeki askeri varlığı ve İran ile yürütülen nükleer müzakereler, bu dengeleri daha da karmaşık hale getiriyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu gelişme, Türkiye'nin Ortadoğu politikası açısından önemlidir. Türkiye, Lübnan'daki tüm taraflarla dengeli ilişkiler kurmaya çalışıyor. Ancak Hizbullah'ın İran'a yakınlığı ve bölgedeki mezhepsel gerilimler, Türkiye'nin arabuluculuk rolünü zorlaştırabilir. Ayrıca, İsrail ile Lübnan arasındaki çatışmalar, Doğu Akdeniz'deki enerji kaynaklarının paylaşımını da etkileyebilir. Türkiye, bölgesel istikrarı korumak için diplomatik girişimlerini sürdürmeli, ancak IŞİD gibi örgütlerin boşluktan yararlanmasını engellemek için güvenlik işbirliğini de geliştirmelidir.
