Letonya ordusu, Çarşamba günü Belarus sınırından ülkeye girmeye çalışan göçmenleri durdurmak için göz yaşartıcı gaz kullandı ve uyarı atışı yaptı. Letonya Başbakanı Krisjanis Karins, artan sayıda göçmenin sınırı geçmeye çalışmasından Letonyalıların endişe duyduğunu belirtti. Vilnius merkezli kaynaklara göre, olayda yaralanan olmazken, göçmenlerin geri çekildiği bildirildi. Letonya, bu yıl Belarus'tan gelen düzensiz göçmen sayısında önemli bir artış yaşıyor; bu durum, Avrupa Birliği'nin doğu sınırında giderek büyüyen bir krize işaret ediyor.
Letonya-Belarus sınırında tırmanan gerilim
Letonya ordusundan yapılan açıklamada, askerlerin sınırı yasa dışı yollardan geçmeye çalışan bir grup göçmene müdahale ettiği belirtildi. Askerler önce sözlü uyarıda bulundu, ardından göz yaşartıcı gaz kullandı ve son çare olarak havaya uyarı atışı yaptı. Göçmenlerin bu müdahale sonrası Belarus tarafına geri döndüğü ifade edildi. Letonya makamları, bu yıl sınırda yakalanan göçmen sayısının geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 500 arttığını açıkladı. Bu artıştan, Belarus'un Avrupa Birliği'ne karşı bir hibrit savaş taktiği olarak göçmenleri sınıra yönlendirdiği iddiaları sorumlu tutuluyor.
Letonya Başbakanı Krisjanis Karins, konuyla ilgili yaptığı açıklamada, "Letonya halkı sınırdaki durumdan endişeli. Biz, sınırımızı korumak ve yasa dışı geçişleri engellemek için gerekli tüm önlemleri alacağız" dedi. Karins, ayrıca Avrupa Birliği'nden daha fazla destek talep ettiklerini ve Letonya'nın bu krizle tek başına mücadele edemeyeceğini vurguladı. AB sınır ajansı Frontex'in de bölgeye ek personel ve ekipman göndermesi bekleniyor.
Bölgesel ve küresel boyut: AB'nin doğu sınırındaki göç krizi
Letonya, Litvanya ve Polonya ile birlikte, Belarus'un 2021 yılından bu yana uyguladığı bir stratejinin hedefi oldu. Bu strateji kapsamında Belarus, Orta Doğu ve Afrika'dan gelen göçmenleri AB sınırlarına yönlendirerek, AB'ye yaptırım uygulayan ülkelere misilleme yapıyor. AB, Belarus'un bu taktiğini "hibrit saldırı" olarak nitelendirmiş ve üye ülkelere sınır güvenliğini artırma çağrısında bulunmuştu. Letonya, sınır boyunca fiziksel bariyerler inşa etmeye başladı ve geçen hafta sınırda olağanüstü hal ilan etti.
Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Letonya'ya verdiği destek mesajında, "AB, üye devletlerin sınırlarını korumalarına yardımcı olmak için tüm araçları kullanacak. Belarus'un bu insanlık dışı ve siber saldırılarına karşı koyacağız" ifadelerini kullandı. Bu durum, aynı zamanda Rusya'nın Ukrayna'ya yönelik saldırganlığı bağlamında da değerlendiriliyor; çünkü Belarus, Rusya'nın en yakın müttefiki konumunda. Uzmanlar, bu göç krizinin AB'nin doğu sınırlarında güvenlik önlemlerini daha da sıkılaştıracağını ve AB'nin sığınma politikalarını yeniden şekillendirebileceğini öngörüyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Letonya-Belarus sınırındaki bu gelişme, Türkiye için doğrudan bir tehdit oluşturmasa da, dolaylı etkileri bulunuyor. Türkiye, benzer şekilde sınır güvenliği ve düzensiz göçle mücadele eden bir ülke olarak, AB'nin doğu sınırındaki bu krizi yakından takip ediyor. Ayrıca, Türkiye ile AB arasında devam eden göç anlaşması müzakereleri bağlamında, AB'nin sınır güvenliği konusundaki hassasiyeti, Türkiye'nin elini güçlendirebilir. Bununla birlikte, Belarus üzerinden yürütülen hibrit savaş taktikleri, uluslararası hukuk ve insan hakları açısından endişe verici; bu durum, Türkiye'nin de savunduğu sınır güvenliği ve göç yönetimi ilkeleriyle örtüşmektedir. Türkiye, BM ve AGİT gibi platformlarda bu tür hibrit saldırıların kınanmasına destek verebilir.
