Pakistan'ın başkenti İslamabad'daki devlet hastanesi Pakistan Tıp Bilimleri Enstitüsü'nün (PIMS) doğum ünitesinde sabah saatlerinde çıkan yangın, en az 14 yeni doğan bebeğin hayatını kaybetmesine neden oldu. Yangın, hastanenin yoğun bakım ünitesi olarak da kullanılan yeni doğan servisinde yerel saatle 05.30 sıralarında başladı. Yoğun dumanın kısa sürede koridorları kaplaması, hemşireler ve doktorların zamanında müdahalesini güçleştirdi. Sağlık yetkilileri, yangının çıkış nedeninin arızalı bir klima olduğunu belirtti. Hükümet, yangınla ilgili kapsamlı soruşturma başlattığını açıkladı. Bu trajik olay, sağlık altyapısındaki eksikliklerin ve denetim yetersizliklerinin ne denli ciddi sonuçlara yol açabileceğini gözler önüne seriyor.
Yangın nasıl çıktı ve müdahale yetersiz miydi?
Yetkililerin ön raporlarına göre, yangın gece vardiyasında klima sisteminin aşırı ısınması sonucu başladı. Kısa devre nedeniyle alevler hızla yayıldı ve yanıcı malzemelerin etkisiyle yangın büyüdü. Doğum ünitesinde oksijen tüplerinin bulunması da yangının şiddetini artırdı. Hastane çalışanları, yangın alarmının geç çaldığını ve söndürme sistemlerinin çalışmadığını ifade etti. İtfaiye ekipleri olay yerine yaklaşık 30 dakika sonra ulaşabildi. Bu gecikme, bebeklerin gazdan etkilenme riskini artırdı. Olayda 11 kız, 3 erkek bebek hayatını kaybetti. Sağlık Bakanı, ölen bebeklerin ailelerine taziyelerini ileterek, acil durum prosedürlerinin gözden geçirileceğini söyledi. Ancak bu sözler, daha önce de benzer ihmallere maruz kalan aileleri tatmin etmedi.
Hastanede daha önce de yangın güvenliği konusunda ihlaller yaşandığı ortaya çıktı. Muhalefet milletvekilleri, hastanelerdeki bakım koşullarını eleştirerek, hükümetin sağlık bütçesinden kesintiler yaptığını öne sürdü. Bu tür felaketlerin önlenmesi için daha sıkı denetimlerin yapılması gerektiği belirtiliyor. Bebeklerin hayatını kaybettiği yangın, Pakistan genelinde sağlık sistemindeki ihmal tartışmalarını yeniden alevlendirdi. Sosyal medyada #JusticeForPIMS etiketiyle tepkiler dile getirildi. Gösterilerin ve protestoların düzenlenmesinin beklendiği ülkede, hükümet olayın aydınlatılması için bağımsız bir komisyon kurma sözü verdi.
Pakistan sağlık sistemi ve artan riskler
Pakistan, düşük sağlık harcamaları ve artan nüfusla başa çıkmakta zorlanan ülkeler arasında yer alıyor. Ülkede yılda ortalama 5 milyon doğum olduğu tahmin ediliyor. Ancak hastaneler, yoğun bakım üniteleri ve ekipman eksikliği nedeniyle sık sık eleştiriliyor. PIMS gibi amiral gemisi hastanelerin bile yangın güvenliği konusunda yeterli donanıma sahip olmaması, sistemsel bir sorunun göstergesi olarak yorumlanıyor. Sağlık Bakanlığı'nın bu tür olaylara tepkisi genellikle acil önlemlerden öteye geçmiyor.
Bu yangın, sadece Pakistan'da değil bölgede sağlık altyapısının ne kadar kırılgan olduğunu hatırlatıyor. Güney Asya'daki birçok ülke, benzer ihmal ve yetersizliklerle karşı karşıya. Egemen güçlerin sağlık sistemine yönelik tehditleri ele alma konusundaki isteksizliği, milyonlarca insanın güvenli sağlık hizmetine erişimini engelliyor. PIMS'teki bebek ölümleri, bu kırılganlığın en acı örneklerinden biri olarak kayıtlara geçti.
Uluslararası yardım ve koordinasyon
Pakistan'daki bu yangın, uluslararası toplumun dikkatini sağlık sektöründeki güvenlik açıklarına çekti. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) ve UNICEF, Pakistan'a taziye mesajları yayınlayarak, gerekli teknik desteği sağlamaya hazır olduklarını belirtti. Ancak bu tür krizlerde sadece taziye mesajları yeterli olmuyor. Pakistan hükümetinin, hastanelerde yangın güvenliği ekipmanlarını standart hale getirmesi ve düzenli tatbikatlar yapması gerekiyor.
Ülke, son yıllarda doğal afetler ve güvenlik sorunlarıyla mücadele ederken, sağlık hizmetlerine ayrılan payın artırılamaması önemli bir eksiklik. Uluslararası kuruluşlar, Pakistan'ın sağlık sistemini güçlendirmek için yardım tekliflerini yinelemiş olsa da, asıl iyileşmenin iç politikalardan geçtiği açık. Bu trajedi, hastane güvenliği konusundaki küresel standartların her ülkede aynı şekilde uygulanmadığını gösteriyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Pakistan ile tarihsel ve kültürel bağları bulunan yakın dost bir ülkedir. Bu trajik olay, iki ülke arasındaki iş birliği alanlarını yeniden gündeme getirebilir. Türkiye, sağlık alanında uluslararası yardım programları yürütmektedir ve Pakistan'a hastane altyapısının güçlendirilmesi konusunda teknik destek sağlayabilir. Ayrıca, benzer yangın felaketleriyle daha önce karşılaşan Türkiye, bu tür durumlarda denetim ve risk yönetimi konusunda deneyimlerini paylaşabilir. Bu bağlamda, iki ülke arasındaki ikili ilişkilerin sağlık alanında yeni projelerle derinleştirilmesi olası görünmektedir.