Avustralya'nın kuzeybatı kıyılarında bulunan Inpex Corporation'a ait Ichthys LNG tesislerinde çalışan işçiler, işverenle yürütülen toplu sözleşme görüşmelerinin çökmesinin ardından grev eylemlerini yoğunlaştırma kararı aldı. Sendika yetkililerinden yapılan açıklamaya göre, Offshore Alliance adlı sendika grubuna bağlı binlerce işçi, maaş artışı ve çalışma koşullarının iyileştirilmesi talepleriyle başlatılan eylemlerin kapsamını genişletecek. Grev, dünyanın en büyük doğalgaz sıvılaştırma projelerinden biri olan Ichthys'te üretimi doğrudan etkileyebilecek boyuta ulaşabilir. Japonya merkezli Inpex, tesisin yüzde 66'sına sahipken, Fransız TotalEnergies de yüzde 30 hisseyle ortak durumunda.
Grev sürecinin arka planı
Ichthys LNG tesislerinde çalışan işçiler, Ekim 2023'ten bu yana yeni bir toplu iş sözleşmesi için mücadele ediyor. Offshore Alliance, işverenin sunduğu maaş artışı teklifini yetersiz bulurken, özellikle vardiya düzenlemeleri ve fazla mesai ücretlerinde iyileştirme talep ediyor. Görüşmelerin son turu geçtiğimiz hafta sonu Fair Work Commission (Avustralya Adil Çalışma Komisyonu) arabuluculuğunda yapıldı ancak taraflar anlaşmaya varamadı.
Sendika, önümüzdeki günlerde grev saatlerini artıracak ve tesise giriş-çıkışları bloke edecek eylemler düzenleyeceklerini duyurdu. Inpex ise üretimin aksamaması için yedek personel planları yaptığını, ancak grevin uzaması halinde arz daralması yaşanabileceğini kabul ediyor. Ichthys LNG, yıllık 8,9 milyon ton sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) üretim kapasitesine sahip ve başta Japonya olmak üzere Asya-Pasifik ülkelerine ihracat yapıyor.
Bölgesel ve küresel enerji piyasalarına etkisi
Ichthys'teki grev, küresel LNG piyasalarında arz endişelerini yeniden gündeme getirdi. Özellikle Rusya-Ukrayna savaşı sonrası Avrupa'nın LNG talebinin artması, Asya-Pasifik bölgesinde de fiyatları yukarı çekmişti. Uzmanlar, grevin uzun sürmesi halinde spot LNG fiyatlarında yüzde 5-10 arasında artış olabileceğini tahmin ediyor.
Japonya, Ichthys'ten en büyük LNG alıcısı konumunda. Tokyo yönetimi, enerji güvenliği açısından gelişmeleri yakından takip ettiğini duyurdu. Avustralya ise dünyanın en büyük LNG ihracatçısı olarak, bu tür iş uyuşmazlıklarının ülkenin ihracat gelirlerine zarar vermesini istemiyor. Benzer bir grev, 2022 yılında Chevron'un Gorgon ve Wheatstone tesislerinde yaşanmış ve haftalarca süren eylemler sonucu taraflar anlaşmaya varmıştı.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, LNG ithalatını çeşitlendirme stratejisi kapsamında Avustralya'dan da spot alımlar yapıyor. Ichthys'teki grev, Türkiye'nin kısa vadeli LNG alım fiyatlarını etkileyebilir. Ancak Türkiye'nin uzun vadeli kontratlarının ağırlıklı olarak Katar, Cezayir ve ABD'den olması, olası fiyat artışlarının sınırlı kalmasını sağlayabilir. Yine de küresel LNG piyasasındaki herhangi bir arz kesintisi, Türkiye'nin enerji maliyetlerine dolaylı yoldan yansıyabilir. Bu nedenle gelişmeler, Enerji Bakanlığı tarafından yakından izleniyor.