İngiltere ve Galler'de çiftçiler, toprak sahipleri ve itfaiyeciler, özellikle yaz aylarında artan orman yangını riskine karşı tek kullanımlık barbekülerin geçici olarak yasaklanması çağrısında bulunuyor. Liberal Demokratlar ve çok sayıda İşçi Partisi milletvekili de bu talebe destek veriyor. Yetkililer, özellikle kurak dönemlerde piknik alanlarında bırakılan sıcak közlerin büyük yangınlara yol açabileceği konusunda uyarıyor.
Gelişmenin arka planı
İngiltere ve Galler'de son yıllarda yaşanan orman yangınları, tek kullanımlık barbekülerin ne kadar tehlikeli olabileceğini gözler önüne serdi. 2022 yılında Dorset'teki Wareham Ormanı'nda çıkan yangında 17 hektarlık alan kül olmuş, bu yangının tek kullanımlık bir barbeküden kaynaklandığı belirlenmişti. Benzer şekilde, 2023 yılında Galler'deki Gower Yarımadası'nda çıkan yangınlar da piknikçilerin gelişigüzel bıraktığı mangal közlerinden kaynaklanmıştı.
Ulusal Çiftçiler Birliği (NFU) ve Toprak Sahipleri Derneği (CLA) gibi kuruluşlar, hükümete acil bir mevzuat çağrısı yapıyor. Söz konusu kuruluşlar, özellikle mayıs-eylül ayları arasında tek kullanımlık barbekülerin satışının ve kullanımının yasaklanmasını öneriyor. Ayrıca, bu ürünlerin tamamen yasaklanması yerine, biyolojik olarak parçalanabilir alternatiflerin teşvik edilmesi gerektiğini savunuyorlar.
İtfaiye teşkilatları da bu çağrıya destek veriyor. Ulusal İtfaiye Şefleri Konseyi (NFCC) sözcüsü, "Her yaz, ihmal yüzünden çıkan yangınlarla mücadele etmek için kaynaklarımızı zorluyoruz. Tek kullanımlık barbekülerin yasaklanması, bu yükü önemli ölçüde hafifletecektir" dedi.
Bölgesel ve küresel boyut
İklim değişikliği, Avrupa genelinde orman yangınlarının sıklığını ve şiddetini artırıyor. Geçtiğimiz yıl Fransa, İspanya ve Yunanistan'da çıkan büyük yangınlar, binlerce hektarlık alanı kül etmiş ve milyarlarca Euro'luk hasara yol açmıştı. Bu bağlamda, İngiltere ve Galler'deki tek kullanımlık barbekü yasağı tartışması, sadece ulusal bir mesele değil, aynı zamanda küresel iklim değişikliğiyle mücadelenin bir parçası olarak görülüyor.
Uzmanlar, sıcak hava dalgalarının giderek daha sık yaşandığı bir dönemde, bu tür önleyici tedbirlerin önemine dikkat çekiyor. Çevre örgütleri ise yasağın yanı sıra, halkın bilinçlendirilmesi ve piknik alanlarında güvenli mangal kullanımı için altyapı sağlanması gerektiğini vurguluyor. Öte yandan, endüstri temsilcileri, tamamen yasaklama yerine daha sıkı denetim ve bilgilendirme kampanyalarının daha etkili olacağını savunuyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu gelişme, Türkiye için de önemli dersler içeriyor. Türkiye, özellikle Akdeniz ve Ege bölgelerinde her yaz orman yangınlarıyla mücadele ediyor. 2021 yılında yaşanan büyük yangınlar, ülke genelinde büyük bir yıkıma neden olmuş ve hükümetin yangınla mücadele politikalarını gözden geçirmesine yol açmıştı. Türkiye, benzer önleyici tedbirleri alarak yangın riskini azaltabilir. Ayrıca, iklim değişikliğinin etkileri her geçen yıl daha da belirginleşirken, bu tür yasakların küresel bir trend haline gelmesi bekleniyor. Türkiye'nin de bu sürece uyum sağlaması, hem çevresel hem de ekonomik açıdan önem taşıyor.