Hong Kong, Güneydoğu Asya Ülkeleri Birliği (ASEAN) ile yatırım anlaşmasını tadil eden bir protokolü Pazar günü Manila'da imzalayarak, 10 ASEAN ülkesinde faaliyet gösteren şirketleri için ayrımcı olmayan muamele ve yatırım garantilerini genişletti. Başkent Manila'da düzenlenen ve ASEAN ekonomi bakanlarının bir araya geldiği toplantı öncesinde atılan imza, Hong Kong'un bölgesel ekonomik entegrasyonunu derinleştirme çabasının son adımı olarak öne çıkıyor.
Anlaşmanın kapsamı ve sağladığı avantajlar
Yeni protokol, Hong Kong merkezli yatırımcıların ASEAN üyesi 10 ülkede – Brunei, Kamboçya, Endonezya, Laos, Malezya, Myanmar, Filipinler, Singapur, Tayland ve Vietnam – daha öngörülebilir ve adil bir yatırım ortamına erişmesini sağlıyor. Anlaşma kapsamında yatırımcılara ayrımcı olmayan muamele, kamulaştırmaya karşı koruma, serbest transfer hakkı ve uyuşmazlık çözüm mekanizmaları gibi güvenceler tanınıyor. Ayrıca, yatırımların korunması ve teşviki konusunda taraflar arasında iş birliğinin artırılması hedefleniyor.
Hong Kong Ticaret ve Ekonomik Kalkınma Bürosu yetkilileri, protokolün mevcut ASEAN-Hong Kong Yatırım Anlaşması'nı güncelleyerek, değişen küresel ekonomik koşullara uyum sağladığını belirtti. Anlaşmanın yürürlüğe girmesi için tarafların iç onay süreçlerini tamamlaması gerekiyor. Hong Kong, 2017 yılında ASEAN ile serbest ticaret ve yatırım anlaşmaları imzalamıştı; bu yeni protokol, söz konusu anlaşmanın kapsamını genişleten ilk büyük revizyon olma özelliği taşıyor.
Bölgesel ve küresel boyut
Hong Kong'un ASEAN ile ekonomik bağlarını güçlendirmesi, ABD-Çin ticaret savaşları ve jeopolitik gerilimlerin gölgesinde gerçekleşiyor. Batılı ülkelerin Hong Kong'a yönelik baskıları ve Çin'in artan etkisi, şehrin uluslararası finans merkezi konumunu koruma çabalarını zorlaştırıyor. ASEAN ise 650 milyonluk nüfusu ve hızla büyüyen ekonomileriyle Hong Kong için kritik bir pazar. Anlaşma, Hong Kong'un Asya-Pasifik bölgesindeki ticaret ve yatırım ağını genişletmesine olanak tanırken, ASEAN ülkelerine de Hong Kong üzerinden Çin anakarasına erişim avantajı sunuyor.
Uzmanlar, protokolün Hong Kong'un küresel tedarik zincirlerindeki rolünü pekiştireceğini, ancak ABD ve Avrupa'nın Hong Kong'a yönelik yaptırım ve kısıtlamalarının uzun vadede etkisinin belirsizliğini koruduğunu vurguluyor. Manila'daki imza töreni, ASEAN'ın Hong Kong ile ekonomik ilişkilerini derinleştirme iradesini gösterirken, bölgesel dengeler açısından da dikkatle izleniyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Hong Kong'un ASEAN ile yatırım anlaşmasını genişletmesi, Türkiye'nin Asya-Pasifik bölgesindeki ekonomik diplomasisi açısından dolaylı da olsa önem taşıyor. Türkiye, ASEAN ile serbest ticaret anlaşması müzakerelerini sürdürüyor ve bölgeyle ticaret hacmini artırmayı hedefliyor. Hong Kong'un elde ettiği yatırım garantileri, Türk şirketleri için de bir referans oluşturabilir; zira Türk müteahhitlik ve imalat firmaları Güneydoğu Asya'da aktiftir. Ayrıca, Hong Kong'un Batı baskısı altında alternatif ortaklıklar arayışı, Türkiye'nin çok kutuplu dış politikasına uygun düşüyor. Ancak doğrudan bir etki için Türkiye'nin ASEAN ile kendi yatırım anlaşmalarını hızlandırması gerekiyor.
