Bangladeş'in devrik Başbakanı Şeyh Hasina, sürgünde olduğu Hindistan'dan yaptığı açıklamada, ülkesine dönmeyi planladığını ancak bunun hayatına mal olabileceğini belirtti. Hasina, geçen yıl öğrenci protestolarını kanlı şekilde bastırması nedeniyle gıyabında idam cezasına çarptırılmış, hakkında yakalama kararı bulunuyor.
Hasina'nın dönüş sinyali
Hindistan'ın başkenti Yeni Delhi'de gazetecilere konuşan 77 yaşındaki Hasina, "Ülkeme dönmek istiyorum, ancak bu yolculuğun sonunda beni ne bekliyor bilmiyorum. Öldürülebilirim, ama bu benim için bir engel değil. Bangladeş'i çok seviyorum ve halkımla yeniden bir araya gelmek istiyorum." ifadelerini kullandı.
Hasina'nın bu açıklaması, Bangladeş'te son aylarda yaşanan siyasi gerilimin bir yansıması olarak yorumlanıyor. Eski Başbakan, 5 Ağustos 2024'te öğrenci protestolarının ardından ordunun desteğiyle görevden alınmış ve ülkeyi terk ederek Hindistan'a sığınmıştı. Protestolar sırasında güvenlik güçlerinin göstericilere ateş açması sonucu yüzlerce kişi hayatını kaybetmiş, Hasina yönetimi uluslararası toplum tarafından yoğun şekilde eleştirilmişti.
Bangladeş'te yargı süreci
Bangladeş'te geçici hükümet, Hasina hakkında insanlığa karşı suçlar ve soykırım iddialarıyla soruşturma başlatmıştı. Kasım 2024'te Dakka'daki özel bir mahkeme, Hasina'yı 2024'teki öğrenci protestolarını bastırmak için güvenlik güçlerini kullandığı ve bu sırada çok sayıda göstericinin ölümüne neden olduğu gerekçesiyle gıyabında idam cezasına çarptırdı. Ayrıca, kayınbiraderi ve bazı eski bakanlar da dahil olmak üzere birçok üst düzey yetkili de yargılanıyor.
Hasina, hakkındaki suçlamaları reddederek, protestoların muhalefet tarafından organize edildiğini ve ülkenin istikrarını bozmaya yönelik bir komplo olduğunu savunuyor. Sürgünde olduğu süre boyunca uluslararası medyaya verdiği demeçlerde, seçimlerin 'örgür ve adil' olmadığını ve iktidarının meşruiyetini koruduğunu iddia ediyor.
Hindistan ile ilişkiler ve bölgesel dengeler
Hasina'nın Hindistan'da kalması, iki ülke arasındaki ilişkileri hassas bir noktaya taşımış durumda. Hindistan, Hasina'nın iadesi konusunda Bangladeş'in taleplerine henüz olumlu yanıt vermedi. Yeni Delhi, Hasina'ya ev sahipliği yaparak Bangladeş'teki değişimi tanımadığı izlenimi yaratıyor; bu da Dakka ile Yeni Delhi arasında diplomatik bir krize yol açabilir. Öte yandan, Hindistan'ın Hasina'yı koruması, bölgedeki diğer ülkelerle ilişkilerini de etkileyebilir.
Bangladeş'teki siyasi istikrarsızlık, Myanmar'dan gelen Rohingya mülteci krizi, su kaynakları paylaşımı ve sınır güvenliği gibi çok boyutlu sorunlarla mücadele eden ülke için zorlu bir döneme işaret ediyor. Hasina'nın dönüş sinyali, bu gerilimleri daha da tırmandırabilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Bangladeş'teki siyasi değişimi yakından izliyor. İki ülke arasındaki ekonomik iş birliği, özellikle savunma sanayi ve ticaret alanında gelişiyor. Bangladeş'teki istikrarsızlık, bölgesel dengeyi etkileyebilir ve Türkiye'nin Güney Asya'daki çıkarlarını dolaylı olarak ilgilendiriyor. Türkiye, Hasina'nın idam cezasıyla ilgili olarak henüz resmi bir açıklama yapmadı; ancak insan hakları endişeleri ve yargı sürecinin adil işlemesi konusundaki tutumu, uluslararası toplumla uyumlu. Ankara'nın önceliği, Bangladeş'teki istikrarın korunması ve siyasi çözümün barışçıl yollarla bulunması. Bu bağlamda, Türkiye'nin bölgedeki diğer aktörlerle diyaloğunu sürdürmesi bekleniyor.
