Singapur — Eski ABD Başkan Yardımcısı Al Gore'un kâr amacı gütmeyen kuruluşu The Climate Reality Project tarafından düzenlenen İklim Gerçeği Liderlik Birlikleri Eğitimi, 2025 yılında Singapur'da başladı. İklim savunucuları, Güneydoğu Asya'nın iklim vaatlerini somut eylemlere dönüştürme konusundaki kararlılığını test etmek üzere bir araya geldi. Etkinlik, bölgedeki hükümetlerin ve sivil toplum kuruluşlarının artan baskısı altında gerçekleşiyor.
Gelişmenin Arka Planı
Güneydoğu Asya, iklim değişikliğinden en fazla etkilenen bölgelerden biri. Yükselen deniz seviyeleri, şiddetli hava olayları ve tarım üzerindeki baskı, bölge ülkelerini acil önlem almaya zorluyor. Ancak ülkelerin sunduğu Ulusal Katkı Beyanları (NDC'ler) ile gerçekte uyguladıkları politikalar arasında uçurum var. Endonezya, Vietnam, Tayland, Filipinler ve Malezya gibi ülkeler 2050-2060 net sıfır hedefleri açıkladı, fakat kömür santralleri hâlâ yaygın ve yenilenebilir enerji yatırımları yetersiz.
Al Gore'un ekibi, eğitim programında katılımcılara iklim bilimi, iletişim stratejileri ve politika savunuculuğu konularında beceri kazandırmayı amaçlıyor. Singapur'daki toplantı, bölgesel işbirliğini güçlendirmeyi ve hükümetlere baskı yapmayı hedefliyor. Geçmişte bu tür eğitimler, katılımcıların kendi ülkelerinde iklim eylemi için kampanyalar yürütmesine öncülük etti.
Bölgede iklim finansmanı da kritik bir sorun. Gelişmiş ülkelerin taahhüt ettiği yıllık 100 milyar dolar, Güneydoğu Asya'nın ihtiyaçlarını karşılamaktan uzak. Üstelik pandemi sonrası ekonomik toparlanma, birçok hükümeti kömür gibi ucuz ama kirli kaynaklara yönlendirdi. Uzmanlar, vaatlerin eyleme dönüşmesi için güçlü siyasi irade, şeffaf hesap verebilirlik ve uluslararası destek gerektiğini vurguluyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Güneydoğu Asya, küresel karbon emisyonlarının yaklaşık %8'ini oluşturuyor ve bu oran hızla artıyor. Bölge, iklim değişikliğinin etkilerine karşı en kırılgan coğrafyalardan biri. Aynı zamanda küresel tedarik zincirlerinde kritik bir rol oynuyor; bu nedenle yeşil dönüşümü küresel ekonomi için de önemli. Singapur'daki eğitim, sadece bir kapasite geliştirme etkinliği değil, aynı zamanda bölgesel hükümetlere yönelik bir uyarı niteliğinde.
Al Gore, uzun yıllardır iklim krizine dikkat çekiyor ve Climate Reality Project aracılığıyla dünya çapında milyonlarca insana ulaştı. Bu eğitimler, katılımcıların yerel topluluklarında değişim yaratmasını amaçlıyor. Güneydoğu Asya'daki gençlik hareketleri ve sivil toplum kuruluşları, hükümetleri daha iddialı hedefler belirlemeye çağırıyor. Ancak ekonomik büyüme öncelikleri ve enerji güvenliği kaygıları, bu çağrıların önündeki en büyük engel.
Önümüzdeki dönemde, bölge ülkelerinin iklim taahhütlerini yerine getirip getirmeyeceği, küresel sıcaklık artışını 1,5 dereceyle sınırlama hedefi açısından belirleyici olacak. Singapur'daki buluşma, bu sınavın önemli bir aşaması.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Paris Anlaşması'nı 2021'de onaylayarak 2053 net sıfır hedefini açıkladı. Güneydoğu Asya'daki gelişmeler, Türkiye'nin iklim diplomasisi ve yeşil dönüşüm stratejileri açısından dolaylı da olsa önem taşıyor. Türkiye, gelişmekte olan ülkelerle iklim finansmanı ve teknoloji transferi konularında işbirliği yapabilir. Ayrıca, Asya-Pasifik bölgesindeki iklim politikaları, küresel karbon fiyatlandırması ve ticaret kurallarını şekillendirerek Türkiye'nin ihracatını etkileyebilir. Türkiye'nin kendi yeşil mutabakat sürecinde bu tür uluslararası gelişmeleri takip etmesi, hem ekonomik hem de diplomatik kazanç sağlayabilir.
