Londra ve çevresindeki havalimanlarında etkili olan hava trafik kontrol arızası, Salı günü 1000'den fazla uçuşun iptal edilmesine yol açtı. İngiltere'nin en yoğun havalimanı olan Heathrow başta olmak üzere Gatwick, Stansted ve diğer bölgesel havalimanlarında da uçuşlar durma noktasına geldi. Havayolları, sorunun çözülmesine rağmen etkilerinin günlerce sürebileceği konusunda uyardı.
Hava Trafik Kontrolündeki Arızanın Perde Arkası
İngiltere'nin hava trafik kontrol hizmeti sağlayıcısı NATS (National Air Traffic Services), Salı günü öğleden sonra yaptığı açıklamada, sistemde teknik bir arıza tespit edildiğini ve yedek sistemlere geçildiğini duyurdu. Ancak yedek sistemlere geçiş sürecinde uçuş planlamasında ciddi aksaklıklar yaşandı. NATS, arızanın nedeniyle ilgili detaylı bilgi vermezken, olayın siber saldırı olmadığını belirtti.
Uzmanlar, bu tür arızaların genellikle yazılım güncellemeleri veya donanım arızalarından kaynaklanabileceğini ifade ediyor. Salı günü yaşanan kesinti, 2023 yılında yaşanan ve yüz binlerce yolcuyu etkileyen büyük hava trafik arızasını hatırlattı.
İptal edilen uçuşların büyük bölümü kısa mesafe Avrupa uçuşları ve iç hat uçuşlarıydı. British Airways, Ryanair, EasyJet gibi büyük havayolları, yolculara ücretsiz yeniden rezervasyon veya para iadesi seçenekleri sundu. Heathrow Havalimanı sözcüsü, "Yolcularımızın mağduriyetini en aza indirmek için tüm ekiplerimizle çalışıyoruz" dedi.
Bölgesel ve Küresel Etkiler
İngiltere'deki hava trafik arızası, sadece ülke içi uçuşları değil, transit uçuşları da etkiledi. Avrupa hava sahasını kullanan birçok uluslararası havayolu, Londra üzerinden yaptığı uçuşlarda gecikmeler yaşadı. Uzmanlar, İngiltere'nin küresel havacılık merkezi olması nedeniyle bu tür kesintilerin zincirleme etkiler yaratabileceğini belirtiyor.
Özellikle transatlantik uçuşlarda yaşanan aksamalar, ABD ve Asya'daki havalimanlarında da kuyruklara neden oldu. Havayolları, yolcuların havalimanlarına gitmeden önce uçuş durumlarını kontrol etmeleri çağrısında bulundu.
İngiliz hükümeti, olayla ilgili soruşturma başlatıldığını duyurdu. Ulaştırma Bakanı, "Hava trafik kontrol sistemlerimizin güvenilirliği kritik önemdedir. Bu olayın bir daha yaşanmaması için gerekli adımları atacağız" ifadelerini kullandı.
Türkiye Açısından Değerlendirme
İngiltere'deki hava trafik arızası, Türkiye'yi doğrudan etkilememekle birlikte, Türk Hava Yolları'nın (THY) Londra ve diğer İngiltere şehirlerine yaptığı seferlerde aksamalara yol açabilir. THY, Avrupa'nın en yoğun hava yollarından biri olarak, İngiltere'deki kesintiden etkilenen yolcularına alternatif düzenlemeler sunabilir. Ayrıca, bu tür olaylar, hava trafik kontrol sistemlerinin ne kadar kritik olduğunu ve olası siber saldırılara karşı dayanıklılığın önemini gösteriyor. Türkiye'nin kendi hava sahası yönetiminde benzer risklere karşı önlemlerini gözden geçirmesi gerekebilir. Küresel havacılık ağında yaşanan herhangi bir aksama, Türkiye'yi transit ülke olarak dolaylı yoldan etkileyebilir.