Gazze Şeridi ve Batı Şeria'da İsrail güçlerinin düzenlediği saldırılarda en az 3 Filistinli hayatını kaybetti, onlarca kişi yaralandı. Saldırılar, bölgede uzun süredir devam eden çatışmaların son halkası olarak kayıtlara geçti. Görgü tanıklarına göre, İsrail askerleri Batı Şeria'nın Nablus kenti yakınlarındaki bir mülteci kampına baskın düzenlerken, Gazze'nin güneyindeki Han Yunus'ta da hava saldırısı gerçekleştirildi. Filistinli sağlık yetkilileri, ölenler arasında bir çocuğun da bulunduğunu doğruladı.
Gelişmenin arka planı: Artan şiddet ve uluslararası tepkiler
Son haftalarda İsrail-Filistin çatışması, işgal altındaki Batı Şeria'da artan baskınlar ve Gazze'deki ablukanın derinleşmesiyle yeniden alevlendi. İsrail ordusu, “terörle mücadele” kapsamında yürütülen operasyonların genişletildiğini açıklarken, Filistinli gruplar bu operasyonları “savaş suçu” olarak nitelendiriyor. Birleşmiş Milletler ve çok sayıda uluslararası kuruluş, taraflara itidal çağrısında bulunurken, özellikle sivil kayıpların artması endişe yaratıyor. Bu saldırılar, İsrail-Filistin çatışmasının çözümüne yönelik diplomasi çabalarının sekteye uğradığı bir dönemde geliyor.
Batı Şeria'daki baskınlar, özellikle Nablus ve Cenin gibi kentlerde sık sık silahlı çatışmalara yol açıyor. Filistin Sağlık Bakanlığı'na göre, bu yıl Batı Şeria'da İsrail askerleri tarafından öldürülen Filistinlilerin sayısı 200'ü aştı. Gazze'de ise İsrail hava kuvvetleri, Hamas'a ait olduğunu öne sürdüğü hedeflere yönelik saldırılarını sürdürüyor. Son saldırıda, Han Yunus'taki bir konutun hedef alındığı, ölenlerden birinin Hamas'ın silahlı kanadı İzzeddin el-Kassam Tugayları'na bağlı bir militan olduğu iddia edildi. Ancak Filistinli yetkililer, sivillerin de hedef alındığını vurguluyor.
Yaşanan şiddet olayları, bölgede barış görüşmelerinin yeniden başlatılması çağrılarını güçlendiriyor. Mısır ve Katar'ın arabuluculuğunda geçmişte yapılan ateşkes anlaşmalarının kırılgan olduğu gözleniyor. Hamas yetkilileri, “işgalin sona ermesi” için direnişin devam edeceğini açıklarken, İsrail Hükümeti ise güvenlik endişelerini gerekçe gösteriyor. Bu kısır döngü, bölgede insani krizi derinleştiriyor ve uluslararası toplumun çözüm bulma konusundaki yetersizliğini ortaya koyuyor.
Bölgesel ve küresel boyut: Arap dünyasında tepkiler, uluslararası hukuk
Saldırılar, Arap ülkelerinde geniş yankı uyandırdı. Ürdün, Mısır ve Suudi Arabistan gibi ülkeler İsrail'in saldırılarını kınayan resmi açıklamalar yayımladı. Arap Birliği, acil toplantı çağrısında bulundu. Öte yandan, uluslararası toplumun Filistin davasına verdiği destek, özellikle Batı ülkelerinde sokak gösterileri şeklinde kendini gösteriyor. Birçok ülkede sivil toplum örgütleri, İsrail'e yönelik boykot kampanyalarını güçlendiriyor.
Uluslararası Ceza Mahkemesi'nin (UCM) İsrail hakkında yürüttüğü savaş suçu soruşturması, bu tür saldırıların hukuki boyutunu gündeme getiriyor. UCM Savcısı, Batı Şeria ve Gazze'deki olaylarla ilgili delil toplama çalışmalarının sürdüğünü açıkladı. Ancak İsrail, UCM'nin yetkisini tanımadığını yineleyerek soruşturmayı reddediyor. Bu durum, uluslararası hukukun bölgede ne kadar uygulanabilir olduğu sorusunu da beraberinde getiriyor.
ABD'nin İsrail'e verdiği koşulsuz destek, bölgesel dengeleri etkiliyor. Washington yönetimi, İsrail'in güvenlik ihtiyaçlarını anlayışla karşıladığını ancak sivil kayıpların azaltılması çağrısında bulunduğunu açıkladı. Bu tutum, Filistin tarafında ABD'ye yönelik güveni daha da azaltıyor. Rusya ve Çin ise BM Güvenlik Konseyi'nde İsrail'i kınayan karar tasarılarına destek veriyor, ancak bu girişimler çoğunlukla ABD'nin vetosuyla karşılaşıyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Filistin meselesinde tarihsel olarak aktif bir rol üstleniyor. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın “Filistin bizim için kırmızı çizgidir” söylemi, Ankara'nın bölgedeki gelişmelere verdiği önemi gösteriyor. Bu saldırılar, Türkiye'nin İsrail ile ilişkilerinde yeni bir krize yol açabilir. Türkiye, Hamas'ın siyasi kanadını desteklemekte ve Gazze'nin yeniden imarı için yardım götürmektedir. Ancak Ankara'nın arabuluculuk girişimleri, İsrail'in tutumu nedeniyle şu ana kadar sonuçsuz kalmıştır. Bu tür olaylar, Türkiye'nin bölgesel nüfuzunu artırma çabalarını zorlaştırırken, aynı zamanda iç kamuoyunda hükümete yönelik Filistin'e destek beklentisi de yükselmektedir. Türk dış politikasının dengeli bir şekilde hareket etmesi, hem insani değerlere hem de bölgesel çıkarlara uygun bir yaklaşım gerektirmektedir.
