Gazze Şeridi'nde İsrail'in süregelen saldırıları, genç nüfus arasında işsizliği tavan yaptırdı. Üniversite diplomasına sahip binlerce genç, savaşın yıkıma uğrattığı iş piyasasında iş bulamıyor. Birleşmiş Milletler raporlarına göre, Gazze'de genç işsizlik oranı yüzde 70'in üzerine çıkmış durumda. Bu durum, sadece ekonomik bir kriz değil, aynı zamanda psikolojik ve toplumsal bir çöküntüyü de beraberinde getiriyor. Çatışmaların başlamasından bu yana geçen aylar içinde, sanayi tesisleri yıkıldı, tarım alanları kullanılamaz hale geldi ve ticaret neredeyse tamamen durdu.
Eğitimli Gençlik İşsizlik Kıskacında
Gazze'deki üniversitelerden mezun olan gençler, mühendislik, tıp, hukuk ve eğitim gibi alanlarda eğitim almış olmalarına rağmen iş bulamıyor. İsrail'in uyguladığı abluka ve sürekli çatışmalar, özel sektörün ayakta kalmasına izin vermiyor. Gazze'de faaliyet gösteren firmaların çoğu iflas etti veya işçi çıkarmak zorunda kaldı. Kamu sektörü ise zaten sınırlı istihdam kapasitesiyle gençlere yeterli iş imkanı sağlayamıyor. 2024 yılı başında yapılan bir araştırmaya göre, Gazze'de işsiz gençlerin yüzde 80'i bir yıldan uzun süredir iş aradığını belirtiyor. Bu durum, nitelikli işgücünün atıl kalmasına ve beyin göçüne neden oluyor.
Genç işsizliğinin yanı sıra, kadınlar arasında işsizlik oranı erkeklere kıyasla üç kat daha fazla. İsrail saldırıları nedeniyle evlerini terk etmek zorunda kalan aileler, barınma ve temel ihtiyaçlarını karşılayabilmek için çocuklarını çalıştırmak zorunda kalıyor. Bu durum, eğitimden kopan çocukların sayısını artırıyor ve yeni bir kayıp nesil riskini doğuruyor.
Gazze Ekonomisinde Derinleşen Kriz
Gazze'de işsizlik krizi sadece bireysel bir sorun değil; aynı zamanda bölgesel istikrarsızlığı besleyen bir faktör. Yoksulluk, umutsuzluk ve radikalleşme arasında doğrudan bir ilişki olduğu biliniyor. Batı Şeria ve Gazze'deki işsizlik oranları, İsrail-Filistin çatışmasının çözümsüzlüğüyle paralel olarak artıyor. Uluslararası toplum, Gazze'deki ekonomik çöküşe çözüm bulmak için acil yardım paketleri ve yeniden imar planları hazırlamaya çalışsa da, siyasi anlaşmazlıklar ve güvenlik sorunları bu çabaları sekteye uğratıyor.
Mısır ve Katar'ın arabuluculuk girişimleri şu ana kadar kalıcı bir ateşkes sağlayamadı. Bu belirsizlik ortamında, yatırımcılar Gazze'ye dönmeye isteksiz. Ekonomistler, savaşın sona ermesi durumunda bile Gazze ekonomisinin toparlanmasının en az 10-15 yıl alacağını tahmin ediyor. İşsizlik oranının hızla düşmesi için ise yıllık yüzde 15'in üzerinde bir büyüme gerekiyor ki bu da şu anki koşullarda imkansız görünüyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Gazze'deki genç işsizlik krizi, Türkiye için yalnızca insani değil, aynı zamanda jeopolitik ve güvenlik boyutlarıyla da önem taşıyor. Türkiye, Filistin davasına verdiği geleneksel destek çerçevesinde, Gazze'nin yeniden imarı ve ekonomik kalkınmasında kilit rol oynayabilir. Ancak bu kriz, Doğu Akdeniz'de istikrarsızlığı körükleyerek Türkiye'nin bölgesel çıkarlarını da tehdit ediyor. Artan işsizlik ve umutsuzluk, radikal hareketlerin insan kaynağını genişletebilir ve bu da güney sınırlarımızda güvenlik risklerini artırabilir. Türkiye'nin, Gazze'nin ekonomik çöküşünü önlemek için uluslararası inisiyatiflerde daha aktif rol alması, hem insani sorumluluk hem de ulusal güvenlik açısından önem arz ediyor.
