İsrail ordusunun Gazze Şeridi'ne düzenlediği saldırılarda, ABD'nin arabuluculuğuyla varılan ateşkesin birinci yıldönümünde en az sekiz Filistinli hayatını kaybetti. Gazze'deki sağlık yetkilileri ve yerel kaynaklardan edinilen bilgilere göre, ölenler arasında siviller ve direniş gruplarına mensup kişiler bulunuyor. Saldırılar, ateşkesin ilan edildiği 2023 yılının aynı döneminde gerçekleşti ve anlaşmanın ne kadar kırılgan olduğunu bir kez daha ortaya koydu.
Ateşkesin Arka Planı ve İhlaller
ABD'nin yoğun diplomatik çabaları sonucu 2023 yılında taraflar arasında varılan ateşkes, başta insani yardımların ulaştırılması ve esir takası olmak üzere çeşitli maddeler içeriyordu. Ancak anlaşmanın yürürlüğe girmesinden bu yana her iki taraf da zaman zaman ihlallerle suçlandı. İsrail, ateşkesin bazı hükümlerini uygulamakta isteksiz davranmakla eleştirilirken, Filistinli gruplar da roket atışlarını sürdürmekle suçlandı. Uluslararası gözlemciler, ateşkesin kalıcı bir barışa dönüşmediğini, aksine sahadaki gerginliğin sürdüğünü belirtiyor.
Son saldırılar, ateşkesin yıldönümünde geldiği için ayrıca sembolik bir anlam taşıyor. Bir yıl önce aynı günlerde sağlanan mutabakatın ardından bölgede görece bir sükûnet yaşanmıştı. Ancak bugün yaşanan can kayıpları, anlaşmanın ne kadar kırılgan olduğunu gösteriyor. Gazze'deki insani durum da giderek kötüleşiyor; altyapı büyük ölçüde hasarlı, temel hizmetler aksamış durumda ve halk günlük yaşam mücadelesi veriyor.
Bölgesel ve Küresel Yansımalar
Gazze'deki şiddet, Orta Doğu'da tansiyonun yüksek olduğu bir dönemde tırmanıyor. İsrail'in saldırıları, uluslararası toplumdan tepki çekerken, ABD yönetimi henüz resmi bir açıklama yapmadı. Birleşmiş Milletler ve insan hakları örgütleri, sivillerin korunması çağrısında bulunuyor. Ateşkesin geleceği belirsizliğini korurken, bölgede yeni bir çatışma dalgasının kapıda olabileceği endişesi hâkim.
Filistin meselesi, İslam dünyasının ortak hassasiyetlerinden biri olmayı sürdürüyor. Türkiye, Filistin davasına verdiği destekle biliniyor ve ateşkesin kalıcı olması için çağrılarını yineliyor. Ancak son gelişmeler, diplomatik çabaların henüz istenen sonucu vermediğini gösteriyor. Uluslararası toplumun etkili bir müdahalesi olmadan ateşkesin sürdürülebilirliği zor görünüyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, Gazze'de yaşanan can kayıplarından derin endişe duyuyor ve ateşkesin korunması için taraflara çağrıda bulunuyor. Filistin'e verdiği siyasi destek ve insani yardımlar, Ankara'nın bölgedeki etkinliğini artırırken, aynı zamanda Batı ile ilişkilerinde zaman zaman gerilim yaratabiliyor. Ateşkesin ihlali, Türkiye'nin arabuluculuk rollerini güçleştirebilir ve bölgesel istikrarsızlık enerji fiyatları ve güvenlik açısından risk oluşturur. Türkiye, kalıcı barış için iki devletli çözümü savunmayı sürdürüyor.
