Chicago metropol bölgesinin dış mahallelerinde Perşembe günü en az üç hortum etkili oldu. Fırtınalar evleri yerle bir etti, ağaçları ve elektrik direklerini devirdi. Ortabatı ve Kuzeydoğu Amerika'da milyonlarca kişi şiddetli hava koşullarıyla karşı karşıya kalırken, yüzlerce uçuş iptal edildi ve yüz binlerce haneye elektrik verilemedi.
Hortumların yol açtığı yıkım
Ulusal Hava Durumu Servisi (NWS) tarafından yapılan açıklamaya göre, Chicago'nun batısındaki DeKalb ve Kane ilçelerinde en az üç hortum karaya indi. Özellikle DeKalb şehri merkezli bir hortum, birçok evin çatısını uçurdu, ağaçları kökünden söktü ve otomobilleri savurdu. Yerel yetkililer, can kaybına ilişkin henüz bir bilgi verilmezken, enkaz altında kalan birkaç kişinin kurtarıldığını duyurdu.
Illinois Valisi JB Pritzker, etkilenen bölgeler için acil durum ilan etti. Ulusal Muhafız birlikleri arama-kurtarma çalışmalarına destek vermek üzere bölgeye sevk edildi. Elektrik şirketleri, yaklaşık 400 bin abonenin elektriksiz kaldığını, onarımların birkaç gün sürebileceğini belirtti. O'Hare ve Midway havalimanlarında yüzlerce sefer iptal oldu; binlerce yolcu terminalde mahsur kaldı.
İklim değişikliğinin rolü
Uzmanlar, bu tür şiddetli hava olaylarının sıklık ve şiddetinin arttığına dikkat çekiyor. NOAA verilerine göre, 2024 yılında Amerika'da şu ana kadar 1.200'den fazla hortum kaydedildi; bu, son on yılın ortalamasının yüzde 30 üzerinde. Küresel ısınmanın atmosferdeki nem miktarını artırması, fırtınaların daha güçlü olmasına zemin hazırlıyor.
Fırtına sistemi, Atlantik kıyısı boyunca ilerleyerek Boston ve New York metropol alanlarını da etkisi altına aldı. New York Valisi Kathy Hochul, halkı dikkatli olmaya çağırdı. Meteorologlar, önümüzdeki 48 saat içinde Alabama ve Georgia'ya kadar uzanan bir alanda daha fazla hortum ve dolu yağışı beklediklerini bildiriyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
ABD'deki bu doğal afet, Türkiye'nin iklim değişikliğine karşı hazırlıklı olması gerektiğini bir kez daha hatırlatıyor. Türkiye, son yıllarda sel ve hortum gibi aşırı hava olaylarının sıklığında artış yaşıyor. Ayrıca, küresel tedarik zincirlerindeki aksamalar (buğday, mısır gibi Ortabatı'dan gelen tarım ürünleri) dolaylı olarak Türkiye'nin gıda fiyatlarını etkileyebilir. Türkiye'nin AFAD ve meteoroloji teşkilatları, bu tür olaylarla mücadele için ABD'nin erken uyarı sistemlerinden ve afet yönetimi deneyiminden faydalanabilir.
