İngiltere'de İşçi Partisi'nin önde gelen belediye başkanlarından Andy Burnham'ın Gazze'ye yönelik parti politikası için kamuoyunda özür dilemesi, hem partide hem de ulusal siyasette 'gidişatı düzeltme' (reset) anı olarak yorumlanıyor. Burnham, geçen yılki parti konferansında İsrail'in Hamas saldırısının ardından Gazze'ye yönelik operasyonunu eleştiren konuşmasına izin verilmesi için mücadele ettiği ancak başarısız olduğu için pişmanlık duyduğunu ifade etti. Ancak, analistler bu özrün somut politika değişikliklerine yol açıp açmayacağı sorusunun yanıtsız kaldığını belirtiyor.
Parti içi çatlak ve seçim stratejisi
İşçi Partisi lideri Keir Starmer yönetiminde parti, Filistin konusunda merkezci bir çizgi izleyerek İsrail'i destekleyen bir duruş sergiledi. Bu tutum, özellikle Müslüman ve genç seçmenler başta olmak üzere geleneksel sol tabanda büyük rahatsızlık yarattı. Geçtiğimiz yıl ekim ayında yaşanan Hamas saldırısı sonrası Starmer'ın İsrail'in kendini savunma hakkını vurgulayan açıklamaları, İngiltere'deki Filistin yanlısı grupların tepkisini çekmişti. Parti içinde yerel seçimlerde kaydedilen oy kayıpları, bu politikanın seçmenler nezdinde partiyi cezalandırdığını gösteriyor. Burnham, Manchester bölgesinde yaptığı açıklamada, partinin Gazze konusunda 'net bir duruş sergilemediğini' ve bunun 'büyük bir hata' olduğunu söyledi. Burnham'ın özrü, parti içindeki sol kanadın Starmer yönetimine baskısını artırmasına ve gelecek genel seçim öncesinde oy kaybını telafi etme çabasına işaret ediyor.
Küresel yankılar ve Batı siyasetinde Gazze etkisi
İşçi Partisi'ndeki bu gelişme, Gazze savaşı sonrası Batı siyasetinde artan kutuplaşmanın bir yansıması. Avrupa ve Amerika'da birçok ülkede hükümetlerin İsrail'e verdiği destek, sokaklarda büyük protestolara yol açarken, siyasi partiler içinde de derin ayrılıklar yaratıyor. Burnham'ın özrü, sadece bir parti içi mesele olmanın ötesinde, Batılı siyasetçilerin Gazze trajedisini görmezden gelmesinin siyasi bir maliyeti olduğunun da altını çiziyor. Analistlere göre, İşçi Partisi gibi merkez sol partilerin Filistin meselesine yaklaşımı, gelecek seçimlerde belirleyici olabilir. Özellikle genç ve ilerici seçmenler, bu konudaki tutumları nedeniyle partileri terk etme eğilimi gösteriyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye'nin İsrail-Filistin meselesine verdiği önem ve Filistin davasına sürekli desteği düşünüldüğünde, İngiltere gibi büyük bir Batılı ülkede ana muhalefet partisinde yaşanan bu dönüşüm dikkate değerdir. Ankara, İşçi Partisi'nin olası bir hükümet değişikliğinde daha dengeli bir Ortadoğu politikası izlemesini bekleyebilir. Ancak bu özrün somut politikalara dönüşüp dönüşmeyeceği belirsizliğini koruyor. Türkiye'nin İngiltere ile ticari ve diplomatik ilişkilerinde Filistin meselesi her zaman bir gündem maddesi olmuştur; Burnham'ın çıkışı, en azından İngiliz siyasetinde bu konunun ne kadar sıcak olduğunu göstermesi bakımından önemlidir.
