Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin (BMGK) bazı üyeleri, Gazze Şeridi’nde varılan ateşkese rağmen insani durumun giderek kötüleştiği uyarısında bulundu. Pakistan, Çin, İngiltere ve Rusya, bölgeye acil ve engelsiz insani yardım erişimi sağlanması çağrısı yaparken, ABD’nin ateşkesin tam olarak uygulanamamasından Hamas’ı sorumlu tuttuğu belirtildi. BMGK’daki tartışmalar, ateşkesin ardından bölgedeki insani krizin boyutlarını bir kez daha gözler önüne serdi.
Ateşkesin Gölgesinde Artan İnsani İhtiyaçlar
BMGK’da gerçekleştirilen kapalı oturumda, Pakistan, Çin, İngiltere ve Rusya temsilcileri, Gazze’de insani yardımların serbestçe ulaştırılamamasından duydukları endişeyi dile getirdi. Özellikle Pakistan’ın BM Daimi Temsilcisi, “Ateşkes, insani krizin sonu değil, yalnızca başlangıcıdır. Milyonlarca insan temel gıda, su ve tıbbi malzemeye erişemiyor” dedi. Çinli diplomat ise yardımların önündeki engellerin kaldırılması için acil adımlar atılması gerektiğini vurguladı. İngiltere’nin temsilcisi de Gazze’deki durumun “felaket boyutlarına ulaştığını” belirterek, tarafların uluslararası insancıl hukuka uyma yükümlülüğü olduğunu hatırlattı.
Rusya’nın BM Büyükelçisi ise ABD’nin Hamas’ı suçlayarak asıl sorunu gözden kaçırdığını ifade etti: “Hamas’ı suçlamak, İsrail’in Gazze’ye yönelik ablukasını ve saldırılarını meşrulaştırma çabasıdır. İnsani krizin temel nedeni, sürekli devam eden kuşatma ve altyapının tahribatıdır.”
ABD’nin Tutumu ve Bölgesel Yansımalar
ABD’nin BM Daimi Temsilcisi, açıklamasında “Hamas’ın ateşkesi ihlal etmesi ve yardımları engellemesi” nedeniyle insani durumun kötüleştiğini savundu. Washington, insani yardımların artırılması için Hamas’ın ateşkes şartlarına tam olarak uyması gerektiğini belirtti. Bu tutum, BMGK’da diğer üyelerle yaşanan görüş ayrılığını derinleştirdi. Pakistan ve Çin liderliğindeki diğer ülkeler, yardımların siyasi koşullara bağlanmaması gerektiğini, bunun uluslararası hukuka aykırı olduğunu vurgulayarak ABD’yi eleştirdi.
Bölgesel aktörlerden Mısır ve Katar, ateşkesin kalıcı hale getirilmesi ve insani koridorların açılması için arabuluculuk çabalarını sürdürüyor. Ancak İsrail’in yardımları denetleme konusundaki katı tutumu, sivil halkın acil ihtiyaçlarının karşılanmasını zorlaştırıyor. BM Dünya Gıda Programı (WFP), Gazze’deki açlık oranının kritik seviyelere ulaştığını ve halkın yüzde 80’inin gıda yardımına bağımlı olduğunu bildirdi.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Gazze’deki insani kriz, Türkiye’nin bölgede tarihsel olarak üstlendiği arabuluculuk rolünü yeniden ön plana çıkarıyor. İnsani yardım erişiminin engellenmesi, Türkiye’nin Gazze’ye yönelik insani çabalarını da sekteye uğratıyor. Türkiye, BMGK’da Pakistan ve Çin’le benzer bir duruş sergileyerek yardımların koşulsuz olarak ulaştırılmasını savunuyor. Öte yandan, ABD’nin Hamas’ı suçlayan tutumu, Türkiye’nin bölgedeki dengeli politikasını zorlama potansiyeli taşıyor. Ekonomik açıdan ise, krizin uzaması bölgesel istikrarsızlığı artırarak Türkiye’nin enerji ve ticaret yollarını etkileyebilir. Ankara’nın ateşkesin sürdürülebilirliği için hem diplomatik hem de insani yardım kanallarını aktif kullanması bekleniyor.
