Meta Üst Yöneticisi (CEO) Mark Zuckerberg, İrlanda'nın kuzeybatısındaki Donegal bölgesinde yer alan ve 18. yüzyıldan kalma bir kale satın aldı. The Irish Times'ın haberine göre, Zuckerberg'in satın aldığı yapı, Donegal Körfezi'ne bakan tarihi bir arazi üzerinde bulunuyor. Satış bedeli açıklanmadı ancak bölgedeki emlak uzmanları, kalenin milyonlarca euro değerinde olduğunu tahmin ediyor. Bu alım, Zuckerberg'in Kaliforniya dışındaki mülk yatırımlarına bir yenisini ekliyor. Daha önce Hawaii'de büyük bir arazi, San Francisco'da bir ev ve Washington'da bir malikane satın alan Zuckerberg, pandemi sonrası dönemde teknoloji liderlerinin bölgeden uzaklaşma eğilimine uyum sağlıyor.
Teknoloji Milyarderlerinin İrlanda İlgisi
Zuckerberg'in İrlanda'daki bu yatırımı, teknoloji dünyasının önde gelen isimlerinin Avrupa'daki mülk edinme furyasının bir parçası olarak görülüyor. Son yıllarda birçok Silikon Vadisi yöneticisi, vergi avantajları, doğal güzellikler ve Avrupa Birliği vatandaşlığına erişim gibi nedenlerle İrlanda'ya yöneldi. Özellikle İrlanda'nın düşük kurumlar vergisi oranı ve İngilizce konuşulan bir ülke olması, teknoloji şirketleri için cazip bir merkez haline gelmesini sağladı. Meta'nın Avrupa merkezi de Dublin'de bulunuyor. Ancak Zuckerberg'in bu kez şirket yatırımı değil, kişisel bir mülk satın aldığı belirtiliyor. Kale, tarihi dokusunu koruyan ve restore edilmesi gereken bir yapı olarak tanımlanıyor. Bölge sakinleri, ünlü bir teknoloji liderinin bölgeye taşınmasının yerel ekonomiye katkı sağlayabileceğini, ancak aynı zamanda gizlilik ve güvenlik endişelerini de beraberinde getirebileceğini ifade ediyor.
Küresel Emlak Piyasasında Yeni Bir Trend
Zuckerberg'in İrlanda'daki kale alımı, küresel ölçekte bir trendin parçası. Pandemi sonrası dönemde dünyanın dört bir yanındaki varlıklı bireyler, iklim değişikliği, siyasi istikrarsızlık ve yoğun şehir yaşamından kaçış amacıyla tarihi ve izole mülklere yöneldi. İrlanda, İskoçya, İtalya ve Fransa gibi ülkelerdeki kaleler, malikaneler ve adalar, bu talebin arttığı bölgeler arasında. Özellikle ABD'deki vergi politikaları ve sosyal huzursuzluklar, teknoloji milyarderlerini alternatif yatırım arayışlarına itiyor. Zuckerberg'in bu hamlesi, Meta'nın Avrupa'daki operasyonlarını güçlendirme stratejisiyle de örtüşebilir. Şirket, Avrupa Birliği'nin dijital düzenlemeleri ve veri gizliliği yasalarıyla mücadele ederken, üst yönetimin bölgede fiziksel varlığını artırması bir lobi aracı olarak görülebilir. Ayrıca İrlanda, Brexit sonrası Avrupa'da finans ve teknoloji merkezi olma konumunu pekiştiriyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Zuckerberg'in İrlanda'daki kale alımı, doğrudan Türkiye'yi ilgilendirmese de küresel teknoloji sermayesinin Avrupa'daki yerleşim tercihleri açısından dolaylı etkiler taşıyor. Türkiye, son yıllarda yabancı teknoloji yatırımlarını çekmek için çeşitli teşvikler sunsa da, İrlanda'nın AB üyeliği, düşük vergi oranları ve İngilizce iş ortamı gibi avantajları, Türkiye'nin önünde bir engel olarak duruyor. Öte yandan, Türk vatandaşlarının yurt dışında mülk edinme eğilimi artarken, ünlü isimlerin İrlanda gibi ülkeleri tercih etmesi, Türkiye'nin bu alandaki cazibesini sorgulatıyor. Jeopolitik açıdan, ABD merkezli teknoloji devlerinin Avrupa'da daha fazla fiziksel varlık göstermesi, transatlantik ilişkilerde dengeleri etkileyebilir ve Türkiye'nin Batı ile ilişkilerinde yeni dinamikler yaratabilir.
