Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nda yaptığı konuşmada Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'i "savaş enfeksiyonunu" tüm dünyaya yayan "patent sıfır" olarak nitelendirdi. Zelenski, Nato müttefiklerine seslenerek Putin'in saldırgan politikalarına karşı acil önlem alınması gerektiğini vurguladı ve Ukrayna'nın bu küresel tehdide karşı "tedavi" sunduğunu belirtti. Konuşma, savaşın 19. ayında uluslararası toplumun dikkatini bir kez daha Ukrayna'ya çekmeyi amaçlıyordu.
Savaşın küresel yayılma riski
Zelenski, Rusya'nın sadece Ukrayna'ya değil, dünya genelinde istikrarsızlığa neden olduğunu savundu. "Putin, savaş virüsünü yayıyor. Bu bir salgın ve dünya buna karşı bağışıklık geliştirmeli" ifadelerini kullanan Ukrayna lideri, Rusya'nın tahıl koridoru anlaşmasını askıya alması, enerji şantajı ve nükleer tehditleriyle küresel güvenliği tehdit ettiğini hatırlattı. Konuşmada, Rusya'nın işgal ettiği topraklarda yaptığı yasa dışı referandumlar ve savaş suçları da gündeme getirildi.
Zelenski, Batılı ülkelerin Ukrayna'ya askeri ve mali desteğinin devam etmesi gerektiğinin altını çizdi. Özellikle ABD ve Almanya'nın sağladığı hava savunma sistemleri ve uzun menzilli silahların önemine değindi. Ayrıca, Rusya'ya uygulanan yaptırımların sıkılaştırılması ve enerji gelirlerinin kesilmesi çağrısında bulundu.
Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres ise yaptığı açıklamada, savaşın küresel etkilerine dikkat çekerek barış çağrısını yineledi. Ancak Rusya'nın BM Güvenlik Konseyi'ndeki veto yetkisi nedeniyle somut adım atılamaması, uluslararası toplumun etkisizliğini gözler önüne seriyor.
Nato ve Batı'nın tutumu
Nato Genel Sekreteri Jens Stoltenberg, Zelenski'nin konuşmasının ardından yaptığı değerlendirmede, ittifakın Ukrayna'ya desteğinin süreceğini ancak üyeliğin zaman alacağını belirtti. ABD Başkanı Joe Biden ise Ukrayna'ya yeni bir askeri yardım paketi açıklayarak 325 milyon dolarlık ek destek sağlanacağını duyurdu. Ancak bazı Avrupa ülkelerinde artan enerji maliyetleri ve ekonomik zorluklar, kamuoyunda savaş yorgunluğuna yol açmış durumda.
Rusya cephesinden ise konuşmaya sert tepki geldi. Kremlin Sözcüsü Dmitri Peskov, Zelenski'nin sözlerini "histerik" olarak nitelendirdi ve Batı'nın Ukrayna'ya silah sevkiyatının çatışmayı uzattığını savundu. Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, BM'de yaptığı konuşmada Batı'yı çifte standartla suçladı.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Zelenski'nin BM konuşması, Türkiye'nin denge diplomasisi açısından kritik bir dönemeçte gerçekleşti. Ankara, hem Ukrayna'ya İHA satışı ve tahıl koridoru gibi konularda Kiev'e destek verirken, Rusya ile enerji ve turizm bağlarını koruyor. Savaşın uzaması, Karadeniz'de güvenlik riskini artırırken, Türkiye'nin arabuluculuk rolünü zayıflatabilir. Ayrıca, Batı'nın Rusya'ya yönelik yeni yaptırımları Türk ekonomisini dolaylı yoldan etkileyebilir. Türkiye, hem Nato müttefiki hem de Rusya ile ilişkilerini sürdürmek zorunda olduğundan, Zelenski'nin çağrısına temkinli yaklaşması bekleniyor.