Yunanistan Deniz Kuvvetleri’nin üçüncü FDI (Frégate de Défense et d’Intervention) sınıfı firkateyni HS Formion (F603), 22 Haziran 2025 tarihinde Fransa’nın Lorient tersanesinden ayrılarak ilk deniz denemelerine başladı. Fransız savunma şirketi Naval Group tarafından yapılan açıklamada, FDI HN (Hellenic Navy) programının planlandığı gibi ilerlediği ve 2026 yılının program için önemli kilometre taşlarını barındırdığı belirtildi. HS Formion, Yunanistan’ın 2021 yılında imzaladığı 3 milyar euro değerindeki anlaşma kapsamında teslim alacağı dört FDI firkateyninden üçüncüsü olarak öne çıkıyor.
Programın Arka Planı ve Teslimat Takvimi
Naval Group, Yunanistan için inşa edilen FDI firkateynlerinin ilki olan HS Kimon’un (F601) 2024 yılında deniz denemelerine başladığını ve 2025 sonunda hizmete girmesinin beklendiğini açıkladı. İkinci gemi HS Nearchos (F602) ise halihazırda donatım aşamasında bulunuyor. HS Formion’un deniz denemelerinin başarıyla tamamlanmasının ardından 2026 yılı içinde Yunan Donanması’na teslim edilmesi planlanıyor. Dördüncü ve son gemi olan HS Themistokles’in (F604) ise 2027’de teslim edilmesi öngörülüyor. FDI sınıfı firkateynler, 4.500 ton deplasman, 122 metre boy ve 18 metre genişliğe sahip. Gemiler, 28 deniz mili azami hız, 5.000 deniz mili seyir menzili ve 30 gün lojistik dayanıklılık sunuyor. Silah sistemleri arasında 32 hücreli SYLVER A50 dikey atım sistemi (MBDA Aster 15/30 hava savunma füzeleri), 8 adet Exocet MM40 Blok 3C gemisavar füzesi, MU90 torpidolar ve 76 mm ana top yer alıyor. Ayrıca Thales TACTICOS muharebe yönetim sistemi ve Sea Fire 500 AESA radarı ile donatılan gemiler, yüksek bir elektronik harp kabiliyetine sahip.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Yunanistan’ın FDI firkateynleri tedariki, Doğu Akdeniz’deki güç dengesi açısından kritik bir öneme sahip. Özellikle Türkiye ile yaşanan Ege ve Doğu Akdeniz’deki deniz yetki alanı ihtilafları bağlamında, Yunan Donanması’nın modernizasyonu Ankara tarafından yakından takip ediliyor. Yunanistan, bu gemilerle birlikte deniz haydutluğuyla mücadele, arama-kurtarma ve bölgesel caydırıcılık kapasitesini artırmayı hedefliyor. FDI programı aynı zamanda Fransa-Yunanistan stratejik ortaklığının bir yansıması olarak da değerlendiriliyor. Öte yandan, Fransa’nın savunma ihracatı portföyünde FDI’nin başarısı, Yunanistan’ın yanı sıra Endonezya ve Belçika gibi ülkelerin de ilgisini çekmiş durumda. Naval Group, FDI’nin modüler yapısı ve ileri teknolojisi sayesinde uluslararası pazarda ciddi bir talep gördüğünü ifade ediyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Yunanistan’ın üçüncü FDI firkateyninin deniz denemelerine başlaması, Türkiye’nin Doğu Akdeniz ve Ege’deki deniz gücü dengesi açısından izlenmesi gereken bir gelişmedir. FDI sınıfı gemiler, özellikle hava savunma ve elektronik harp kabiliyetleriyle öne çıkarken, Türkiye’nin MİLGEM projesi (Ada sınıfı ve İstif sınıfı firkateynler) ile karşılaştırıldığında benzer bir teknoloji seviyesini temsil etmektedir. Ancak Türkiye’nin yerli füze sistemleri (Hisar-D, Atmaca, SİPER) ve radar teknolojilerindeki ilerlemeleri, bu alandaki rekabeti sürdürmesini sağlamaktadır. Ankara’nın, Yunanistan’ın bu modernizasyon hamlesine karşı kendi deniz platformlarını geliştirmeye ve NATO standardizasyonu çerçevesinde iş birliğine devam etmesi beklenmektedir. Bölgesel istikrar açısından, her iki ülkenin de silahlanma yarışı yerine diyalog mekanizmalarını ön planda tutması önem arz etmektedir.
