ABD Yüksek Mahkemesi, Missouri'nin Cumhuriyetçi eğilimli yeni bir kongre bölgesi oluşturma talebini üçüncü kez reddetti. Eyalet, Kansas City'de siyahi bir Demokratın seçildiği 5. kongre bölgesini yeniden çizmek istiyordu. Mahkemenin bu kararı, Missouri'nin sekiz kongre bölgesinden altısının Cumhuriyetçilerin elinde olduğu mevcut yapıyı koruyor. Karar, eyaletteki temsil dağılımını etkilemeye yönelik son girişimi de sonuçsuz bıraktı.
Yeniden Sınırlandırma Mücadelesi
Missouri, 2020 nüfus sayımının ardından kongre bölgelerini yeniden çizme sürecine girmişti. Eyalet yasama organı, 2022'de Cumhuriyetçilerin kontrolünde yeni bir harita kabul etti. Ancak bu harita, Kansas City'nin büyük bölümünü kapsayan 5. bölgeyi, kırsal kesimlerle birleştirerek Demokrat seçmenin etkisini azaltmayı amaçlıyordu. Mevcut 5. bölge, 2019'dan bu yana siyahi Demokrat Emanuel Cleaver tarafından temsil ediliyor. Cumhuriyetçiler, bölgenin sınırlarını değiştirerek buradaki Demokrat oy ağırlığını kırmayı hedefledi.
Ancak federal mahkemeler, bu hamlenin Anayasa'nın 14. Değişikliği'ndeki eşit koruma ilkesini ihlal edebileceğini belirterek defalarca reddetti. Yüksek Mahkeme, ilk olarak 2022'de, ardından 2023'te ve son olarak bu hafta aynı talebi reddetti. Mahkeme, eyaletin itirazlarını inceledi ancak alt mahkeme kararlarını onadı. Böylece Missouri, 2024 seçimlerine mevcut haritayla girecek.
Siyasi Dengeler ve Seçim Etkisi
Missouri, son yıllarda Cumhuriyetçilerin kalesi haline gelmiş durumda. Eyalet, 2020 başkanlık seçimlerinde Donald Trump'a yüzde 15'ten fazla farkla oy verdi. Kongre delegasyonunda da Cumhuriyetçiler 6-2 üstün. Demokratların elindeki diğer bölge ise St. Louis merkezli 1. bölge; burayı da siyahi Demokrat Cori Bush temsil ediyor. Cumhuriyetçiler, 5. bölgeyi yeniden çizerek en az bir Demokrat sandalyeyi daha kazanmayı umuyordu. Bu hamle, Temsilciler Meclisi'ndeki çoğunluk dengeleri açısından kritik görülüyordu.
Yüksek Mahkeme'nin kararı, eyalet düzeyinde yapılan seçim haritası değişikliklerine karşı federal yargının tutumunu da gösteriyor. Mahkeme, son yıllarda oy hakkı davalarında muhafazakâr çoğunluğun etkisiyle sık sık eyaletleri desteklerken, bu kez alt mahkemelerin kararlarını onayarak Demokratların lehine bir sonuç üretti. Uzmanlar, kararın diğer eyaletlerdeki benzer davalar için emsal teşkil edebileceğini belirtiyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
ABD'deki kongre bölgesi tartışmaları doğrudan Türkiye'yi ilgilendirmese de, ABD iç siyasetindeki dengeler Türk-Amerikan ilişkilerini dolaylı olarak etkiliyor. Temsilciler Meclisi'ndeki çoğunluk, dış yardım paketleri, silah satışları ve yaptırım kararlarında belirleyici rol oynuyor. Missouri gibi eyaletlerin temsilci dağılımı, Türkiye'ye yönelik yasama girişimlerinde (örneğin F-16 satışı veya Ermeni tasarıları) oy dengesini değiştirebilir. Bu nedenle, ABD'deki seçim haritası değişiklikleri, Ankara'nın Washington nezdindeki stratejik hesaplarında göz önünde bulundurması gereken bir faktör olarak öne çıkıyor.
