Yapay zeka (YZ) alanındaki teknoloji hisselerinde yaşanan dalgalanmalar, yatırımcıları tedirgin ediyor. Son haftalarda artan oynaklık, uzmanlara göre sadece bir düzeltme değil, aynı zamanda sektördeki aşırı şişmiş değerlemelerin bir uyarı işareti. Piyasa verilerine göre, YZ odaklı fonlardaki yoğunlaşma ve kaldıraçlı pozisyonlar tarihi seviyelere ulaşmış durumda. Bu durum, küçük bir satış dalgasının bile domino etkisi yaratarak geniş çaplı bir sermaye çıkışına dönüşebileceği endişelerini artırıyor.
Teknoloji devlerinin kaderi
Nvidia, Microsoft, Alphabet gibi YZ yarışının öncüsü şirketler, son 18 ayda hisse değerlerini ikiye katladı. Ancak bu büyüme, büyük ölçüde gelecekteki kâr beklentilerine dayanıyor. Şirketlerin YZ altyapısına yaptığı dev yatırımların getirisi henüz somutlaşmış değil. Örneğin, Nvidia'nın gelirlerinin %80'i veri merkezi çiplerinden gelirken, bu talebin sürdürülebilirliği sorgulanıyor. Goldman Sachs analistleri, YZ sektörünün mevcut değerlemesinin “tarihsel olarak aşırı” olduğunu ve 2025'in ikinci yarısında bir düzeltme beklediklerini belirtiyor. Öte yandan, hedge fonlarının YZ hisselerindeki net kısa pozisyonları son beş yılın en düşük seviyesinde; bu da piyasanın tek yönlü bir bahis haline geldiğini gösteriyor.
Fed'in faiz politikaları da YZ hisselerini yakından etkiliyor. Yüksek faiz ortamı, uzun vadeli yatırımların cazibesini azaltırken, YZ şirketlerinin borçlanma maliyetlerini artırıyor. Piyasada, “AI bubble” (yapay zeka balonu) tartışmaları yeniden alevlenmiş durumda. Geçtiğimiz yıl yaşanan mini düzeltmeler hızlıca toparlanmıştı; ancak bu kez farklılık: Kurumsal yatırımcıların pozisyonlarını azaltma eğilimi daha belirgin. Özellikle Japon ve Avrupa fonlarının YZ sektöründen çıkış yaptığı gözlemleniyor.
Küresel piyasalara yansımalar
YZ hisselerindeki olası bir çöküş, sadece ABD borsasını değil, aynı zamanda küresel teknoloji ekosistemini de etkileyecektir. Tayvan ve Güney Kore gibi yarı iletken üreticileri, YZ talebine bağlı olarak büyüme kaydetmişti. Bu ülkelerin borsaları, YZ rallisinden en çok faydalananlar arasında yer alıyor. Bir düzeltme durumunda, bu piyasalarda da sert satışlar yaşanabilir. Ayrıca, düşen YZ hisseleri, genel olarak teknoloji sektörüne olan güveni sarsacak ve Nasdaq gibi endekslerde %10-15'lik bir düşüşe yol açabilir. Öte yandan, geleneksel sektörler (enerji, sağlık) bir süreliğine güvenli liman olarak görülebilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Yapay zeka hisselerindeki bu dalgalanma, Türkiye'nin teknoloji yatırımları ve dış ticaret dengesi açısından iki yönlü bir etki yaratabilir. Birincisi, küresel risk iştahının azalması, gelişmekte olan piyasalardan sermaye çıkışını hızlandırabilir; bu da TL üzerinde baskı yaratırken, BIST teknoloji hisselerini olumsuz etkileyebilir. İkincisi, yarı iletken tedarikinde yaşanacak daralma, Türkiye'nin savunma sanayii ve elektronik sektöründe kullanılan çiplerin fiyatını artırabilir. Ancak Türkiye, YZ alanında küresel bir oyuncu olmadığı için doğrudan etki sınırlı kalacaktır. Orta vadede, YZ balonunun sönmesi, Türkiye gibi teknoloji transferine dayalı ekonomiler için daha uygun fiyatlarla yatırım fırsatı da doğurabilir.
