Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler, NATO'nun Ankara'da düzenlediği toplantı marjında Romanya ve Bulgaristanlı mevkidaşlarıyla bir araya gelerek Karadeniz'deki mayın tehdidine karşı oluşturulan ortak görev gücünün yetki alanını genişleten bir mutabakat zaptı imzaladı. Anlaşma, üç ülkenin Karadeniz'deki deniz güvenliği işbirliğini derinleştirirken, bölgedeki seyrüsefer emniyetini artırmayı hedefliyor.
MCM Black Sea görev gücünün yetkisi genişliyor
Romanya Savunma Bakanı Angel Tîlvăr ve Bulgaristan Savunma Bakanı Atanas Zapryanov ile bir araya gelen Bakan Güler, MCM Black Sea (Mayın Karşı Tedbirleri Karadeniz) Görev Gücü'nün operasyonel kapsamını güncelleyen ek protokolü imzaladı. Önceki anlaşma, üç ülkenin Karadeniz'deki mayın tehdidine karşı ortak bir deniz unsuru oluşturmasını öngörüyordu. Yeni düzenlemeyle birlikte görev gücünün koordinasyon mekanizmaları güçlendirilirken, tatbikat ve eğitim faaliyetlerinin kapsamı da genişletildi.
Görüşmede ayrıca NATO'nun Karadeniz'deki varlığının artırılması, bölgesel güvenlik tehditleri ve Ukrayna savaşının deniz ticareti üzerindeki etkileri ele alındı. Rusya-Ukrayna savaşının başlamasından bu yana Karadeniz'de sürüklenen mayınlar, ticari gemiler ve deniz trafiği için ciddi risk oluşturuyor. Üç ülke, bu tehdide karşı ortak bir mayın avlama filosu kurarak 2024 yılında faaliyete geçirmişti.
Bölgesel ve küresel boyut
Karadeniz, Rusya'nın Ukrayna'ya yönelik saldırganlığı nedeniyle yeniden jeopolitik bir kriz alanı haline geldi. Savaşın başlamasıyla birlikte Ukrayna limanları abluka altına alınırken, tahıl koridoru anlaşmasının yürürlükten kalkması bölgedeki gerginliği artırdı. Türkiye, Montrö Sözleşmesi uyarınca Boğazlar'ı savaşan tarafların savaş gemilerine kapatarak deniz trafiğini düzenlemeye devam ediyor. Bu bağlamda Türkiye, Romanya ve Bulgaristan ile yürüttüğü mayın temizleme operasyonları, NATO'nun bölgedeki caydırıcılığının da bir parçası olarak değerlendiriliyor.
Anlaşma, aynı zamanda üç ülke arasındaki savunma sanayii işbirliğine de yeni bir boyut kazandırabilir. Romanya ve Bulgaristan, Karadeniz'deki deniz güvenliği konusunda Türkiye'nin tecrübelerinden yararlanmak istiyor. Özellikle mayın avlama gemileri ve insansız deniz araçları gibi platformlarda ortak projeler geliştirilmesi gündeme gelebilir.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Bu anlaşma, Türkiye'nin Karadeniz'deki liderlik rolünü pekiştirirken, aynı zamanda bölgesel güvenlik mimarisinde aktif bir konumda kalmasını sağlıyor. Montrö rejimine zarar vermeden NATO ile işbirliğini derinleştiren bu hamle, Rusya'nın bölgedeki askeri faaliyetlerine karşı bir denge unsuru oluşturuyor. Ekonomik açıdan ise, mayın tehdidinin azaltılması Türk boğazlarından geçen ticaret gemilerinin güvenliği ve sigorta primleri açısından kritik önem taşıyor. Ayrıca, savunma sanayii alanında Romanya ve Bulgaristan ile teknoloji paylaşımı, Türkiye'ye ihracat fırsatları yaratabilir.
