ABD merkezli bağımsız araştırma kuruluşu Pew Araştırma Merkezi'nin 36 ülkede yaptığı kapsamlı kamuoyu yoklaması, Donald Trump'a yönelik küresel güvenin ortalamada yalnızca yüzde 23 olduğunu ortaya koydu. Ankete katılan ülkelerdeki yetişkinlerin yüzde 76'sı, Trump'ın uluslararası ilişkilerde doğru kararlar alacağına güvenmediğini belirtti. Bu oran, Trump'ın selefi Joe Biden dönemindeki güven ortalamasının (yüzde 43) neredeyse yarısına denk geliyor ve ABD'nin küresel itibarında yaşanan sert düşüşü gözler önüne seriyor.
En Yüksek ve En Düşük Güven Oranları
Anket sonuçlarına göre Trump'a en yüksek güven duyan ülke yüzde 39 ile İsrail olurken, onu yüzde 36 ile Polonya ve yüzde 35 ile Hindistan izledi. Güvenin en düşük olduğu ülkeler ise yüzde 10 ve altında kalan Batı Avrupa ülkeleri oldu: Danimarka (yüzde 8), İspanya (yüzde 7), İsveç (yüzde 7) ve Belçika (yüzde 6). Güney Kore'de güven oranı yüzde 14, Japonya'da yüzde 16, Meksika'da ise yüzde 15 olarak kaydedildi. Dikkat çekici bir diğer sonuç ise Trump'ın kendi ülkesindeki düşük güven: Ankete katılan Amerikalıların yalnızca yüzde 29'u Trump'a güven duyduğunu ifade etti. Bu oran, ABD içinde bile liderin ciddi bir meşruiyet sorunu yaşadığını gösteriyor.
Pew'in 2024 baharında gerçekleştirdiği ankete toplam 40 bin 566 kişi katıldı. Anket, Trump'ın ticaret savaşları, NATO'ya yönelik eleştirileri ve iklim değişikliği konusundaki tutumunun küresel güveni aşındırdığını ortaya koyuyor. Özellikle Avrupa ülkelerinde Trump'ın transatlantik ittifakını zayıflattığı yönündeki endişeler, düşük güven oranlarının temel nedenleri arasında sayılıyor.
Bölgesel ve Küresel Boyut
Anket sonuçları, Trump döneminde ABD'nin yumuşak gücünde yaşanan erozyonun boyutlarını gösteriyor. Biden döneminde yüzde 43 olan küresel güven ortalaması, Trump'ın ilk yılında yüzde 23'e geriledi. Bu düşüş, özellikle ABD'nin geleneksel müttefikleri olan Batı Avrupa ülkelerinde daha belirgin. Örneğin Almanya'da Trump'a güven yüzde 19, İngiltere'de yüzde 15, Fransa'da ise yüzde 12 olarak ölçüldü. Bu ülkelerde Biden'a güven sırasıyla yüzde 54, yüzde 53 ve yüzde 52 iken, Trump döneminde bu oranlar üçte birine düştü.
Küresel ölçekte Trump'ın en büyük destekçileri ise otoriter eğilimli liderlere sahip ülkeler oldu. Macaristan'da güven yüzde 37, Suudi Arabistan'da yüzde 30, Birleşik Arap Emirlikleri'nde yüzde 28 olarak kaydedildi. Öte yandan Çin'de güven yüzde 7, Rusya'da yüzde 10 gibi oldukça düşük seviyelerde kaldı. Bu tablo, Trump'ın küresel politikalarının otoriter rejimlerle daha yakın ilişki kurmasına karşın, demokratik ülkelerde ciddi bir güven kaybı yaşadığını ortaya koyuyor.
Türkiye Açısından Değerlendirme
Türkiye, ABD ile karmaşık bir ilişki ağına sahip. Trump döneminde Ankara-Washington hattında S-400 krizi, Suriye politikası ve F-35 programı gibi konularda ciddi gerilimler yaşanmıştı. Pew anketindeki genel düşük güven ortalaması, Türk kamuoyunda ABD'ye yönelik mevcut olan güvensizliği teyit ediyor. Türkiye'nin anket kapsamında ayrıca listelenmemesi, bu konuda doğrudan bir veri sunmasa da, bölgesel olarak Trump'ın İsrail ve Suudi Arabistan gibi ülkelerde yüksek güven alması, ABD'nin Ortadoğu politikasında bu aktörlere öncelik verdiğini gösteriyor. Türkiye açısından bu durum, dış politikada denge arayışını derinleştirebilir ve Rusya, Çin gibi alternatif aktörlerle ilişkilerin önemini artırabilir. Ayrıca NATO içindeki uyum sorunları ve Amerikan silah sistemlerine bağımlılık, bu güven bunalımından etkilenebilecek alanlar olarak öne çıkıyor.
